Trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao xuất phát từ thực tế
Dù không phải là địa phương có diện tích sản xuất nông nghiệp lớn nhất vùng, nhưng Cần Thơ là nơi hội tụ nhiều tiềm năng, lợi thế và đang có nhiều điều kiện thuận lợi để trở thành trung tâm KHCN về nông nghiệp của quốc gia và khu vực. Điều này nổi bật trên một số mặt như: Cần Thơ bước đầu đã thực hiện được vai trò trung tâm vùng ĐBSCL về thương mại, dịch vụ, giáo dục-đào tạo và KHCN. Với gần 92% tỉ trọng GRDP trong lĩnh vực công nghiệp và dịch vụ, thời gian qua, Cần Thơ giữ vai trò quan trọng trong khâu sản xuất, chế biến và thương mại của các chuỗi giá trị nông sản chủ lực vùng ĐBSCL, là trung tâm phân phối hàng hóa lớn nhất vùng, là nơi tập trung kết nối giữa nhu cầu thị trường (trong nước và xuất khẩu) với vùng sản xuất nguyên liệu. Cần Thơ là địa phương có điều kiện tốt nhất vùng về tiềm năng KHCN cả nguồn nhân lực và cơ sở vật chất, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp và nông nghiệp công nghệ cao.
Bên cạnh đó, mục tiêu đưa Cần Thơ trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao xuất phát từ thực tế dưới tác động của quá trình đô thị hóa, diện tích đất nông nghiệp của TP. Cần Thơ có xu hướng thu hẹp đã ảnh hưởng đến giá trị sản xuất nông nghiệp hàng năm. Trước tình hình này, thành phố chủ trương phát triển nền nông nghiệp theo hướng nông nghiệp đô thị, nông nghiệp công nghệ cao. Đây là bước đi căn cơ để Cần Thơ không ngừng nâng cao năng suất, giá trị nông sản, đồng thời mang lại hiệu quả kinh tế cao trên cùng đơn vị diện tích.
Những dự án đầu tư hiện hữu
Thời gian qua, Cần Thơ đã mời gọi doanh nghiệp đầu tư nhiều dự án nông nghiệp công nghệ cao tại thành phố, cụ thể là các dự án: Khu nông nghiệp công nghệ cao 1 (xã Thới Thạnh, huyện Thới Lai) quy mô 3,4 triệu USD. Khu nông nghiệp công nghệ cao 2 tại Nông trường Sông Hậu, quy mô 26 triệu USD và Khu nông nghiệp công nghệ cao 3 tại Công ty Nông nghiệp Cờ Đỏ với tổng vốn 10,2 triệu USD.
Khu nông nghiệp công nghệ cao 1 được xây dựng tại xã Thới Thạnh, huyện Thới Lai, trên diện tích 20ha có tổng vốn đầu tư 7,9 triệu USD, nhằm cung cấp cây giống chuẩn, nguồn giống thủy sản nước ngọt cũng như các giống hoa, cây kiểng, chim, cá cảnh với công nghệ cao như phòng thí nghiệm phân tích ứng dụng công nghệ sinh học bằng phương pháp điện di, máy làm sạch hạt giống, lò sấy tĩnh vĩ ngang bồn hơi giữa, quạt hai tầng cánh…
Khu nông nghiệp công nghệ cao 2 rộng hơn 244ha với tổng vốn đầu tư 26 triệu USD, đặt tại xã Thới Hưng, huyện Cờ Đỏ với nhiệm vụ xây dựng hệ thống nhân giống và sản xuất giống cây, con được tiêu chuẩn hóa bằng ứng dụng công nghệ cao. Bên cạnh đó là hệ thống máy móc bảo quản và chế biến các mặt hàng nông - thủy sản chủ lực của Cần Thơ. Khu nông nghiệp công nghệ cao 2 sẽ được đầu tư hiện đại với hệ thống nhà kính, nhà lưới có màng lọc quang phổ cản tia nhiệt, chống nóng.
Khu nông nghiệp công nghệ cao 3 đặt tại xã Thạnh Phú, huyện Cờ Đỏ, với diện tích xây dựng 100ha, tổng vốn đầu tư 10,2 triệu USD. Khu này sẽ là nơi nhân và sản xuất lúa nguyên chủng, giống xác nhận (lúa thơm đặc sản, lúa chất lượng cao) và thủy sản nước ngọt.
Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao thúc đẩy phát triển nông nghiệp tuần hoàn
Phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao là tạo điều kiện thúc đẩy phát triển nông nghiệp tuần hoàn, chế biến bảo quản nông sản và thúc đẩy phát triển cơ giới đồng bộ trong nông nghiệp. Đẩy mạnh kêu gọi đầu tư vào các Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao tại huyện Vĩnh Thạnh, Cờ Đỏ và Thới Lai; Triển khai các giải pháp sử dụng, khai thác hiệu quả quỹ đất và xây dựng Nông trường Sông Hậu và Công ty TNHH Một thành viên Nông nghiệp Cờ Đỏ thành vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao; Triển khai có hiệu quả Trung tâm liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp vùng ĐBSCL, thu hút các nhà đầu tư chiến lược trong lĩnh vực chế biến và kinh doanh nông sản, tăng cường liên kết trong chuỗi giá trị.
Bên cạnh đó, ngành Nông nghiệp Cần Thơ cũng đang nghiên cứu, ứng dụng công nghệ Blockchain trong truy xuất nguồn gốc hỗ trợ phát triển chuỗi giá trị trong nông nghiệp. Để một hệ thống blockchain có sự liên kết của nhiều bên tham gia, đặc biệt như các tổ chức chính phủ, các doanh nghiệp, cơ quan điều phối, đối tác thì một trong những yếu tố quyết định là xây dựng văn hóa hợp tác và xây dựng một hệ sinh thái blockchain. Trước khi nhân rộng hệ thống blockchain trên một quy mô lớn hơn, sự hợp tác của toàn hệ sinh thái là chìa khóa để khai thác toàn vẹn blockchain và các bên tham gia luôn phải ở tư thế sẵn sàng hợp tác.
Phạm Nhi