Bộ Xây dựng siết tiến độ giải ngân vốn đầu tư công kéo dài sang năm 2026

Bộ Xây dựng vừa phát đi thông điệp cứng rắn về tiến độ giải ngân vốn đầu tư công khi yêu cầu các chủ đầu tư và ban quản lý dự án phải hoàn thành 100% khối lượng vốn được phép kéo dài sang năm 2026. Động thái này diễn ra trong bối cảnh nhiều dự án vẫn đối mặt với tình trạng chậm giải ngân, tiềm ẩn nguy cơ bị hủy dự toán và ảnh hưởng tới hiệu quả sử dụng vốn nhà nước.

Theo văn bản chỉ đạo, việc giải ngân nguồn vốn kéo dài không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cần ưu tiên hàng đầu trong công tác điều hành của các đơn vị liên quan. Bộ Xây dựng nhấn mạnh yêu cầu rà soát toàn bộ danh mục dự án, cập nhật đầy đủ và chính xác thông tin, số liệu đối với các dự án đã được cấp có thẩm quyền cho phép kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân.

Bộ Xây dựng yêu cầu các chủ đầu tư đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công kéo dài.

Các chủ đầu tư phải hoàn thành việc tổng hợp, báo cáo kết quả rà soát và gửi về Bộ trước ngày 5/8/2026. Đây được xem là mốc thời gian quan trọng nhằm phục vụ công tác tổng hợp, xem xét chấp thuận bổ sung và báo cáo cấp có thẩm quyền. Việc chậm trễ hoặc sai lệch số liệu không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ chung mà còn kéo theo trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu đơn vị.

Bộ Xây dựng cũng đưa ra cảnh báo rõ ràng: trường hợp không gửi báo cáo đúng hạn hoặc để xảy ra sai khác về thông tin, số liệu liên quan đến danh mục dự án và mức vốn kéo dài, thủ trưởng các đơn vị sẽ phải chịu trách nhiệm toàn diện trước Bộ trưởng, cũng như các cơ quan thanh tra, kiểm toán và cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền. Quy định này cho thấy áp lực trách nhiệm đang được đẩy mạnh nhằm siết chặt kỷ luật trong quản lý đầu tư công.

Đi sâu vào từng nhóm dự án, Bộ Xây dựng đưa ra yêu cầu cụ thể đối với các dự án đã hoàn thành và đưa vào khai thác sử dụng. Theo đó, các chủ đầu tư cần khẩn trương hoàn thiện thủ tục thanh toán, quyết toán và giải ngân toàn bộ số vốn được phép kéo dài, với thời hạn tối đa đến ngày 31/12/2026. Đây là nhóm dự án có điều kiện thuận lợi nhất để giải ngân, do khối lượng công việc đã hoàn tất, vấn đề còn lại chủ yếu nằm ở thủ tục hành chính.

Đối với các dự án chuyển tiếp, yêu cầu đặt ra phức tạp hơn khi phải bám sát tiến độ triển khai thực tế của từng hạng mục. Các chủ đầu tư cần rà soát mức vốn còn lại được phép kéo dài theo từng cấu phần chi phí, từ đó đề xuất phương án điều chỉnh, phân bổ lại nguồn vốn trong phạm vi cho phép. Việc điều hòa dự toán giữa các hạng mục được xem là giải pháp quan trọng nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, đẩy nhanh tiến độ giải ngân.

Thực tế cho thấy, tình trạng chậm giải ngân vốn đầu tư công không phải là vấn đề mới, mà đã tồn tại trong nhiều năm qua. Nguyên nhân đến từ nhiều yếu tố, bao gồm vướng mắc về thủ tục pháp lý, giải phóng mặt bằng, năng lực triển khai của chủ đầu tư và nhà thầu, cũng như sự phối hợp chưa hiệu quả giữa các cơ quan liên quan. Việc cho phép kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân sang năm 2026 là giải pháp nhằm giảm áp lực trong ngắn hạn, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về trách nhiệm và hiệu quả trong giai đoạn tiếp theo.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu giải ngân 100% vốn kéo dài không chỉ mang tính kỹ thuật mà còn có ý nghĩa quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế. Đầu tư công được xem là một trong những động lực chính thúc đẩy tăng trưởng, đặc biệt trong giai đoạn nền kinh tế cần thêm lực đẩy từ các dự án hạ tầng và xây dựng. Việc chậm giải ngân không chỉ làm giảm hiệu quả sử dụng vốn mà còn ảnh hưởng đến tiến độ triển khai các dự án, kéo theo hệ lụy đối với nhiều ngành kinh tế liên quan.

Động thái siết chặt tiến độ lần này của Bộ Xây dựng cho thấy quyết tâm nâng cao kỷ luật, kỷ cương trong quản lý đầu tư công. Khi trách nhiệm được gắn trực tiếp với người đứng đầu và thời hạn cụ thể được đưa ra, áp lực hoàn thành kế hoạch giải ngân sẽ tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu đề ra, ngoài sự quyết liệt trong chỉ đạo, vẫn cần sự cải thiện đồng bộ về thể chế, quy trình và năng lực thực thi.

Trong thời gian tới, việc theo dõi sát sao tiến độ và xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh sẽ đóng vai trò then chốt. Nếu các giải pháp được triển khai hiệu quả, dòng vốn đầu tư công không chỉ được giải ngân đúng tiến độ mà còn góp phần tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực cho toàn bộ nền kinh tế.