Ưu tiên hoàn thiện thể chế tài chính, Bộ Tài chính "gánh" khối lượng lập pháp lớn

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều mục tiêu chiến lược quan trọng, công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế tiếp tục được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt của ngành tài chính. Đây không chỉ là yêu cầu mang tính cấp thiết trước mắt mà còn là nền tảng dài hạn để đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững của nền kinh tế.

Phát biểu tại Hội nghị triển khai thực hiện định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI diễn ra sáng 16/6, Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn nhấn mạnh rằng ngành tài chính đang đứng trước khối lượng công việc rất lớn trong công tác xây dựng chính sách pháp luật. Điều này xuất phát từ vai trò đặc thù của ngành khi quản lý nhiều lĩnh vực quan trọng liên quan trực tiếp đến điều hành kinh tế vĩ mô, ngân sách nhà nước và các cân đối lớn của nền kinh tế.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn.

Theo Thứ trưởng, trong bối cảnh có nhiều cải cách lớn về quản trị quốc gia, cùng với việc triển khai các mục tiêu dài hạn hướng tới các dấu mốc 100 năm thành lập Đảng và 100 năm thành lập nước, yêu cầu hoàn thiện thể chế ngày càng trở nên cấp bách. Ngành tài chính không chỉ phải đảm bảo tiến độ mà còn phải nâng cao chất lượng chính sách, đảm bảo tính đồng bộ, khả thi và phù hợp với thực tiễn.

Đáng chú ý, nhiệm vụ lập pháp của nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI được đánh giá là rất lớn, trong đó riêng Bộ Tài chính được giao tới 29 nhiệm vụ, chiếm gần 20% tổng số nhiệm vụ lập pháp của cả nhiệm kỳ. Bên cạnh đó, Bộ còn tham gia xây dựng nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác, chiếm khoảng 40% nhiệm vụ của Chính phủ trong lĩnh vực này. Con số này cho thấy vai trò trung tâm của Bộ Tài chính trong quá trình hoàn thiện khung khổ pháp lý cho nền kinh tế.

Phạm vi ảnh hưởng của các chính sách tài chính là rất rộng, tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp, người dân và toàn bộ hệ thống kinh tế. Do đó, việc xây dựng luật không chỉ dừng lại ở việc ban hành văn bản mà còn phải giải quyết được những điểm nghẽn thực tế, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh và khơi thông các nguồn lực phát triển.

Trong thời gian tới, một loạt đạo luật quan trọng dự kiến sẽ được trình Quốc hội xem xét, trong đó có Luật Ngân sách nhà nước và Luật Đầu tư công. Đây là những đạo luật có ý nghĩa then chốt trong việc điều hành tài chính công, phân bổ nguồn lực và thúc đẩy đầu tư phát triển. Đồng thời, nhiều luật liên quan như Luật Đầu tư, Luật Đấu thầu cũng sẽ được sửa đổi nhằm khắc phục những bất cập phát sinh trong quá trình thực thi.

Thực hiện các kế hoạch và nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, Bộ Tài chính đã chủ động xây dựng chương trình hành động cụ thể để triển khai nhiệm vụ lập pháp. Các đơn vị trong Bộ được giao nhiệm vụ rõ ràng theo nguyên tắc “6 rõ”, bao gồm rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm và rõ hiệu quả. Cách tiếp cận này nhằm đảm bảo quá trình xây dựng chính sách diễn ra minh bạch, hiệu quả và có thể kiểm soát được tiến độ.

Thứ trưởng Tạ Anh Tuấn khẳng định, trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho công tác hoàn thiện thể chế, đồng thời chủ động nghiên cứu, tham mưu xây dựng hệ thống pháp luật tài chính đồng bộ với chiến lược phát triển chung của đất nước. Việc này không chỉ phục vụ yêu cầu trước mắt mà còn hướng tới mục tiêu dài hạn là xây dựng một hệ thống pháp luật hiện đại, phù hợp với xu thế hội nhập quốc tế.

Bên cạnh nỗ lực nội tại, Bộ Tài chính cũng sẽ tăng cường phối hợp với các bộ, ngành và cơ quan của Quốc hội trong quá trình xây dựng luật. Sự phối hợp này đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính thống nhất của hệ thống pháp luật, tránh chồng chéo, mâu thuẫn giữa các quy định, đồng thời nâng cao chất lượng các dự án luật trình Quốc hội.

Theo báo cáo của Chính phủ, tổng số nhiệm vụ lập pháp trong nhiệm kỳ này lên tới 192 nhiệm vụ, trong đó Chính phủ được giao thực hiện 171 nhiệm vụ, chiếm khoảng 90%. Riêng trong năm 2026, có 104 nhiệm vụ cần triển khai, cho thấy áp lực rất lớn trong việc đảm bảo tiến độ và chất lượng xây dựng pháp luật.

Thực tế triển khai cho thấy, ngay trong năm đầu nhiệm kỳ, Chính phủ đã hoàn thành 12 nhiệm vụ lập pháp và được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ nhất. Đây là tín hiệu tích cực, thể hiện sự quyết liệt trong chỉ đạo điều hành cũng như sự chủ động của các bộ, ngành trong việc chuẩn bị nội dung, hồ sơ trình Quốc hội.

Tuy nhiên, khối lượng công việc còn lại vẫn rất lớn, đòi hỏi sự tập trung cao độ và phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan. Một số bộ, ngành như Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ được xác định là những đơn vị phải đảm nhiệm khối lượng nhiệm vụ lớn trong thời gian tới.

Các nhóm nhiệm vụ trọng tâm tập trung vào hoàn thiện thể chế kinh tế, tài chính, ngân sách, đầu tư công, quản lý nợ công, phát triển thị trường và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Đây đều là những lĩnh vực có vai trò then chốt trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và đảm bảo tăng trưởng bền vững.

Chính phủ cũng nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu các bộ, ngành trong việc trực tiếp chỉ đạo công tác xây dựng chính sách, kịp thời xử lý những khó khăn, vướng mắc phát sinh. Điều này nhằm đảm bảo các nhiệm vụ lập pháp được thực hiện đúng tiến độ, đồng thời nâng cao chất lượng các văn bản pháp luật.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức đan xen, việc hoàn thiện thể chế tài chính được xem là chìa khóa để khơi thông nguồn lực, thúc đẩy tăng trưởng và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Với khối lượng công việc lớn và yêu cầu ngày càng cao, ngành tài chính đang nỗ lực từng bước để hoàn thành tốt vai trò của mình, góp phần tạo dựng nền tảng pháp lý vững chắc cho sự phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.