Từ hàng giả đến “lá chắn thương hiệu”: Doanh nghiệp Việt học cách tự bảo vệ mình

Khi công nghệ là “lá chắn mềm”, người tiêu dùng là tuyến phòng thủ cuối cùng

Không chỉ xuất hiện ở các ngành hàng dễ bị làm giả như thời trang, tiêu dùng nhanh, tình trạng giả mạo còn len lỏi vào thực phẩm chức năng, đặc sản vùng miền, thậm chí cả nông sản. Đây là hồi chuông cảnh báo về mức độ tinh vi và lan rộng của vấn nạn hàng giả hiện nay.

Thông tin tại tọa đàm “Bảo vệ thương hiệu trong thế giới thương mại nhiều biến số” do Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập tổ chức sáng 28/5, nhiều doanh nghiệp đã chia sẻ những câu chuyện thực tế về việc bị nhái mẫu mã, giả mạo thương hiệu. Dù chịu nhiều thiệt hại, các doanh nghiệp cũng từ đó hình thành tư duy phòng vệ chủ động, ứng dụng công nghệ để kiểm soát và bảo vệ sản phẩm.

Tọa đàm “Bảo vệ thương hiệu trong thế giới thương mại nhiều biến số” do Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập tổ chức sáng 28/5

Bà Nguyễn Thị Bính – Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần sản xuất thương mại dịch vụ Nguyễn Bính nhận định: “Doanh nghiệp truyền thống đang chịu sức ép kép: vừa phải giữ gìn giá trị cốt lõi, vừa buộc phải thích nghi với thị trường biến động. Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội khi Chính phủ đẩy mạnh chiến dịch ‘hàng sạch, hàng thật’, mở ra không gian phát triển mới”.

Theo các chuyên gia, khi phát hiện sản phẩm bị làm giả, nhiều doanh nghiệp không chờ đợi cơ quan chức năng mà chủ động triển khai các giải pháp xác thực: từ tem chống giả tích hợp blockchain đến mã QR cá nhân hóa theo từng lô sản phẩm. Các công cụ này không chỉ giúp người tiêu dùng kiểm tra nguồn gốc sản phẩm, mà còn cung cấp dữ liệu minh bạch trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Tuy nhiên, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi người tiêu dùng chủ động sử dụng. Do đó, doanh nghiệp không thể dừng lại ở việc “dán tem”, mà cần đẩy mạnh truyền thông, hướng dẫn khách hàng hiểu và coi đó là một phần tất yếu của trải nghiệm mua sắm hiện đại. Đồng thời, doanh nghiệp phải minh bạch thông tin về nguồn nguyên liệu, quy trình sản xuất... nhằm gia tăng độ tin cậy cho hệ thống truy xuất.

Chống hàng giả không thể là cuộc chiến đơn độc. Đại diện nhiều doanh nghiệp tại tọa đàm nhấn mạnh vai trò liên kết giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người tiêu dùng trong việc bảo vệ thương hiệu Việt.

Ông Huỳnh Văn Pháp – Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Thành Thành Công - Biên Hòa cho biết: “Người tiêu dùng hiện nay không chỉ mua sản phẩm, mà còn mua niềm tin vào giá trị doanh nghiệp mang lại. Vì vậy, doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng chuỗi giá trị khép kín, truy xuất nguồn gốc từ nông trại đến tay người tiêu dùng. Đây không chỉ là xu hướng, mà còn là ‘giấy thông hành’ để thương hiệu Việt vươn ra thế giới”.

Không chỉ truy xuất, các tiêu chí “xanh”, “bền vững” và khả năng phản ứng truyền thông nhanh cũng đang trở thành tiêu chí đánh giá thương hiệu. Chỉ một sự cố nhỏ nếu chậm trễ xử lý vài giờ cũng có thể trở thành khủng hoảng truyền thông lớn.

Tư duy mới cho thương hiệu quốc gia

Theo PGS.TS Lê Xuân Bá – Nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương, thương hiệu quốc gia không chỉ là biểu tượng bên ngoài, mà là kết tinh của tiềm lực kinh tế, văn hóa, lịch sử và con người Việt Nam. Tuy nhiên, nếu sản phẩm không đảm bảo chất lượng, thì mọi nỗ lực xây dựng thương hiệu cũng chỉ là “viển vông”.

PGS.TS Lê Xuân Bá cho rằng, để thương hiệu quốc gia có sức bật, cần chiến lược tổng thể gồm: đảm bảo chất lượng sản phẩm, chính sách giá hợp lý, tiếp thị hiệu quả và đặc biệt là đầu tư cho con người – hạt nhân của phát triển bền vững.

Đồng quan điểm, bà Dương Bích Hảo – Chủ tịch HĐQT chuỗi siêu thị đặc sản 3 miền nhấn mạnh tầm quan trọng của đạo đức kinh doanh. “Doanh nghiệp cần hiểu rằng làm hàng giả, hàng kém chất lượng là hành vi phi đạo đức, không thể chấp nhận được,” bà nói.

Theo bà Hảo, cần hoàn thiện hành lang pháp lý về đăng ký mã vạch, hướng dẫn các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ thực hiện truy xuất nguồn gốc. “Ai làm đúng phải được khuyến khích, ai làm sai cần bị xử lý nghiêm minh. Chỉ như vậy mới tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh cho thương hiệu Việt phát triển”.

Trong thời đại số, bảo vệ thương hiệu không còn là chiến thuật ứng phó tạm thời, mà là chiến lược sống còn. Công nghệ, tính minh bạch và đạo đức kinh doanh đang trở thành ba lớp “giáp” thiết yếu. Cuộc chiến chống hàng giả, hàng nhái chắc chắn không dễ dàng nhưng là cuộc chiến buộc phải thắng. Bởi thương hiệu không chỉ là tài sản của doanh nghiệp, mà còn là danh dự và uy tín của quốc gia trên bản đồ kinh tế toàn cầu./.