Siết điều kiện phát hành trái phiếu riêng lẻ

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng - Ảnh: TTO

Sáng 9/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã họp và cho ý kiến về việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Doanh nghiệp, trong đó nổi bật là nội dung về phát hành trái phiếu riêng lẻ của doanh nghiệp chưa đại chúng – một vấn đề đang thu hút nhiều sự quan tâm từ dư luận và giới chuyên môn.

Tăng cường năng lực tài chính – Hạn chế rủi ro thanh toán

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng khẳng định rằng, việc bổ sung quy định về điều kiện phát hành trái phiếu riêng lẻ là cần thiết, nhằm tăng cường năng lực tài chính của doanh nghiệp phát hành, đồng thời hạn chế rủi ro thanh toán cho cả doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Theo dự thảo, giá trị trái phiếu phát hành riêng lẻ không được vượt quá 5 lần vốn chủ sở hữu. Bộ trưởng Thắng cho rằng quy định này không ảnh hưởng lớn đến hoạt động huy động vốn cho sản xuất, kinh doanh, đồng thời tạo “lưới an toàn” để tránh các trường hợp doanh nghiệp sử dụng trái phiếu như công cụ trục lợi, đầu cơ.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi nêu rõ: Việc quy định điều kiện phát hành là cần thiết nhằm nâng cao chất lượng trái phiếu doanh nghiệp, đảm bảo minh bạch, kiểm soát rủi ro và phù hợp với năng lực quản lý của cơ quan nhà nước.

Thực tiễn thời gian qua cho thấy, những rủi ro lớn nhất liên quan đến trái phiếu riêng lẻ thường rơi vào nhóm doanh nghiệp bất động sản – hiện đang được loại trừ khỏi phạm vi áp dụng của dự thảo. Tuy nhiên, một vấn đề được cơ quan thẩm tra lưu ý là quy định cứng mức 5 lần nợ/vốn chủ sở hữu có thể làm giảm tính linh hoạt điều hành.

Do đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề xuất hai phương án:

Phương án 1: Giao Chính phủ quy định cụ thể theo từng ngành, lĩnh vực và mức độ tuân thủ pháp luật.

Phương án 2: Giữ nguyên quy định trong dự thảo, nhưng tiếp tục rà soát, chỉnh lý kỹ thuật cho rõ ràng, minh bạch hơn.

Trái phiếu riêng lẻ không phải “miếng mồi” trục lợi

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh rằng trái phiếu riêng lẻ là sản phẩm tài chính rủi ro, người mua phải tự chịu trách nhiệm trước quyết định của mình. Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn nhìn nhận rằng, thực tế đã từng xảy ra tình trạng doanh nghiệp phát hành ồ ạt, không trả được gốc và lãi, tạo ra hậu quả pháp lý và kinh tế nghiêm trọng.

Do đó, việc siết quy định phát hành trái phiếu riêng lẻ là nhằm loại bỏ doanh nghiệp kinh doanh không trung thực, trục lợi từ các kẽ hở chính sách.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, nhiều quốc gia cũng áp dụng giới hạn tương tự, dao động trong khoảng 3-5 lần vốn chủ sở hữu, như một biện pháp chuẩn hóa điều kiện phát hành. Trong tương lai, khi hoạt động phát hành trái phiếu được số hóa và minh bạch hoàn toàn, Chính phủ có thể cân nhắc những hình thức quản lý linh hoạt hơn.

Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh cho biết Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất thông qua tỷ lệ 5 lần nợ trên vốn chủ sở hữu như trong dự thảo luật. Dự kiến, Quốc hội sẽ biểu quyết thông qua toàn bộ dự luật vào ngày 17-6 tới đây.

Việc bổ sung quy định phát hành trái phiếu riêng lẻ lần này không chỉ là biện pháp “siết chặt” về kỹ thuật tài chính, mà còn là cam kết mạnh mẽ của Nhà nước trong việc minh bạch hóa thị trường tài chính, bảo vệ nhà đầu tư và thúc đẩy một môi trường đầu tư bền vững, ổn định.