Nhu cầu việc làm xanh đang tăng mạnh mẽ

Việc làm xanh – xu hướng của nền kinh tế hiện đại

Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), việc làm xanh không chỉ là những công việc chính đáng mà còn góp phần bảo vệ và tái tạo môi trường. Những công việc này có thể xuất hiện trong các ngành truyền thống như sản xuất, xây dựng hoặc ở các lĩnh vực mới nổi như năng lượng tái tạo và năng lượng hiệu quả.

Nghiên cứu từ Ngân hàng Thế giới (WB) và Tổng cục Thống kê chỉ ra rằng, Việt Nam hiện đã xác định 39 ngành nghề thuộc nhóm việc làm xanh. Đặc biệt, với "Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia" hướng đến tỉ lệ năng lượng tái tạo đạt 15 - 20% vào năm 2030 và 20 - 30% vào năm 2045, dự báo thị trường lao động sẽ có thêm nhiều cơ hội việc làm xanh mới.

Trong bối cảnh nền kinh tế xanh đang phát triển nhanh chóng, việc làm xanh không chỉ là xu hướng mà còn mang đến nhiều cơ hội cho người lao động. Đây là chìa khóa để thúc đẩy phát triển bền vững, đồng thời tạo ra hàng triệu việc làm mới. Tuy nhiên, song hành với cơ hội là những thách thức lớn mà các quốc gia, trong đó có Việt Nam, cần phải đối mặt.

Nền kinh tế xanh được hiểu là mô hình phát triển bền vững, trong đó tài nguyên được sử dụng một cách hiệu quả, giảm thiểu khí thải carbon, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống. Việc làm xanh góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường, đồng thời thúc đẩy quá trình phát triển bền vững.

Theo ông Gonzalo Serrano De La Rosa, Phó Trưởng Ban hợp tác, Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam, từ năm 1977, quan hệ đối tác EU - ASEAN đã đặt chuyển đổi xanh là trọng tâm hợp tác. Việt Nam cũng cam kết mạnh mẽ trong hành trình này, với mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi xanh tại Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt trong việc đào tạo, phát triển kỹ năng và thu hút nguồn nhân lực trẻ. Để hiện thực hóa Chiến lược phát triển xanh quốc gia giai đoạn 2021-2030 và tầm nhìn 2050, việc phát triển lực lượng lao động xanh cần được xem là trụ cột quan trọng.

Năng lượng tái tạo là một trong những lĩnh vực nổi bật nhất trong xu hướng việc làm xanh.

Năng lượng tái tạo là một trong những lĩnh vực nổi bật nhất trong xu hướng việc làm xanh. Để giảm phát thải carbon và chuyển đổi sang nguồn năng lượng sạch, nhiều quốc gia đã đầu tư mạnh mẽ vào các dự án năng lượng mặt trời và gió. Điều này tạo ra hàng triệu cơ hội việc làm trong các lĩnh vực thiết kế, xây dựng và vận hành các nhà máy năng lượng tái tạo.

Ngoài ra, sự chuyển đổi sang nền kinh tế tuần hoàn cũng mở ra nhu cầu lớn đối với các chuyên gia trong lĩnh vực tái chế, xử lý chất thải và phát triển sản phẩm bền vững. Đây là những lĩnh vực đầy tiềm năng mà Việt Nam có thể khai thác để thúc đẩy phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường.

Theo bà Nguyễn Ngọc Duyên, Điều phối viên quốc gia Văn phòng ILO tại Việt Nam, quá trình chuyển đổi năng lượng bền vững toàn cầu có thể tạo ra khoảng 25 triệu việc làm vào năm 2030, trong đó khu vực Châu Á - Thái Bình Dương có tiềm năng tạo ra 14,2 triệu việc làm xanh nếu đầu tư đúng vào môi trường.

Việt Nam, với nguồn nhân lực trẻ dồi dào, hoàn toàn có thể tận dụng cơ hội này để trở thành điểm sáng trong phát triển việc làm xanh. Tuy nhiên, để đạt được điều đó, cần có chiến lược toàn diện về đào tạo và nâng cao kỹ năng, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp tham gia vào các dự án xanh.

Kỹ năng xanh: "Chìa khóa" cho nguồn nhân lực trong kỷ nguyên số

Trước áp lực từ sự khan hiếm nguồn nhân lực xanh cùng xu hướng phát triển bền vững trên thế giới, các trường đại học tại Việt Nam đã nhanh chóng thay đổi chương trình đào tạo để thích nghi. Những ngành học mới được thiết kế nhằm đáp ứng mục tiêu bảo vệ môi trường, trang bị kỹ năng cần thiết cho thế hệ lao động tương lai. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, chỉ nỗ lực của các cơ sở giáo dục là chưa đủ; sự đồng hành của doanh nghiệp đóng vai trò không thể thiếu trong việc xây dựng lực lượng lao động xanh chất lượng.

Bà Nguyễn Thanh Hương, Giám đốc Nhân sự toàn quốc ManpowerGroup Việt Nam

Bà Nguyễn Thanh Hương, Giám đốc Nhân sự toàn quốc ManpowerGroup Việt Nam, nhận định nhu cầu việc làm xanh đang tăng mạnh mẽ. Nhiều vị trí mới liên quan đến phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đã xuất hiện, tạo ra áp lực lớn đối với công tác đào tạo nguồn nhân lực. Theo bà, người lao động cần được trang bị không chỉ kiến thức và năng lực chuyên môn, mà còn cả những giá trị và thái độ cần thiết để hỗ trợ xây dựng một xã hội bền vững, sử dụng hiệu quả tài nguyên.

Việc làm xanh không chỉ mở rộng cơ hội trong các ngành nghề truyền thống mà còn khai phá nhiều lĩnh vực mới nổi. Đây không đơn thuần là xu hướng mà đã trở thành yếu tố cốt lõi trong xây dựng nền kinh tế toàn cầu bền vững. Sự hợp tác chặt chẽ giữa doanh nghiệp, các cơ sở giáo dục và cộng đồng chính là yếu tố quyết định, mở ra hàng loạt cơ hội nghề nghiệp hấp dẫn cho người lao động.

Bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và xu hướng phát triển kinh tế - xã hội toàn diện, bền vững gắn với tăng trưởng xanh đòi hỏi các quốc gia phải không ngừng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đổi mới trong quản lý lao động, đặc biệt là kỹ năng quản trị nguồn nhân lực xanh, đã trở thành một phần tất yếu để thích nghi với sự thay đổi nhanh chóng của thị trường. Kỹ năng xanh không chỉ giúp người lao động trở nên linh hoạt hơn trước những yêu cầu khắt khe của thị trường mà còn mang lại lợi thế lớn trong việc tìm kiếm cơ hội nghề nghiệp. Đây chính là "chìa khóa" để thế hệ trẻ vượt qua thách thức, khẳng định vai trò trong bối cảnh chuyển đổi kinh tế số toàn cầu.

Việc phát triển nguồn nhân lực xanh cần sự đồng hành của toàn xã hội. Với sự đầu tư đúng đắn từ các cơ sở giáo dục, sự hỗ trợ từ doanh nghiệp và sự chung tay của cộng đồng, Việt Nam hoàn toàn có thể đào tạo ra lực lượng lao động không chỉ giỏi chuyên môn mà còn có khả năng thích ứng với những yêu cầu khắt khe của nền kinh tế xanh.