Mặc dù dự án đã được phê duyệt từ năm 2015 và Chính phủ đã chỉ đạo triển khai một cách khẩn trương, nhưng đến nay, công trình vẫn chưa thể hoàn thành đúng tiến độ. Theo Tờ trình số 747/CP-TTr gửi Quốc hội, Chính phủ đề xuất điều chỉnh thời gian hoàn thành Giai đoạn 1 của dự án đến hết ngày 31/12/2026, thay vì hoàn thành vào năm 2025 như kế hoạch ban đầu.
Lý do chính cho việc điều chỉnh tiến độ là những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai, bao gồm cả yếu tố khách quan và chủ quan. Cụ thể:
Một trong những yếu tố làm chậm tiến độ là việc thi tuyển kiến trúc. Quá trình này đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng, nhằm đảm bảo rằng các thiết kế và công trình đạt chuẩn quốc tế về mặt thẩm mỹ và kỹ thuật. Điều này đã mất nhiều thời gian hơn dự tính ban đầu.
Đại dịch đã gây ảnh hưởng lớn đến tiến độ thi công và thiết kế, đặc biệt trong việc huy động các chuyên gia nước ngoài và nguồn lực quốc tế. Các hoạt động cần thiết như khảo sát, thiết kế kỹ thuật, hay hợp tác quốc tế đều bị gián đoạn.
 |
| Lý do điều chỉnh tiến độ sân bay quốc tế Long Thành đến năm 2026 (Ảnh: Internet). |
Việc lựa chọn nhà thầu thực hiện các công trình lớn, đặc biệt là hạng mục nhà ga hành khách cũng gặp khó khăn. Sau hai lần mời thầu, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) mới chọn được nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm phù hợp để triển khai.
Một số công trình dịch vụ hàng không thuộc Dự án thành phần 4 cũng gặp phải sự chậm trễ trong đấu thầu và phải sửa đổi quy định pháp lý để thực hiện. Điều này đã kéo dài thời gian triển khai các công trình dịch vụ hàng không, một phần quan trọng không thể thiếu của sân bay.
Mặc dù thời gian hoàn thành toàn bộ dự án sân bay Long Thành bị điều chỉnh, các công trình hạ tầng quan trọng trong từng dự án thành phần vẫn tiếp tục được triển khai mạnh mẽ và đầy quyết tâm.
Dự án thành phần 1: Các công trình xây dựng trụ sở các cơ quan quản lý Nhà nước, bao gồm Cảng vụ hàng không, Hải quan, Cục Quản lý xuất nhập cảnh, công an địa phương và các cơ quan kiểm dịch động/thực vật, vẫn đang tích cực thi công. Trong đó, công trình trụ sở Cảng vụ hàng không dự kiến sẽ hoàn thành vào cuối năm 2025. Các trụ sở khác như Hải quan, Cục Quản lý xuất nhập cảnh, và Công an địa phương cũng đang được triển khai, với kế hoạch hoàn thành vào giữa năm 2026.
Dự án thành phần 2 (quản lý bay): Hạng mục Đài Kiểm soát không lưu, một phần quan trọng của hệ thống quản lý bay, đã hoàn thành khoảng 94% khối lượng công việc và dự kiến sẽ hoàn thành vào quý II/2025. Các thiết bị chuyên ngành phục vụ công tác quản lý bay sẽ được hoàn thiện vào cuối năm 2025 và dự kiến vận hành toàn bộ vào quý II/2026.
Dự án thành phần 3 (hạ tầng cảng hàng không): Các công tác xây dựng hạ tầng cơ bản như đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ tàu bay và nhà ga hành khách đã được triển khai đúng tiến độ. Một số hạng mục quan trọng như sân đỗ tàu bay dự kiến sẽ hoàn thành vào quý III/2026, trong khi công tác xây dựng nhà ga hành khách sẽ hoàn tất vào cuối năm 2025 và lắp đặt thiết bị sẽ hoàn thành vào cuối năm 2026, đảm bảo sân bay có thể đi vào hoạt động trong điều kiện tốt nhất.
Dự án thành phần 4 (dịch vụ hàng không): Các công trình dịch vụ hàng không cũng đang được tích cực triển khai. Dự kiến, các công trình này sẽ hoàn thành vào quý III/2026, giúp cung cấp đầy đủ các tiện ích phục vụ cho hoạt động của sân bay, từ khu vực tiếp đón hành khách, khu vực làm thủ tục cho đến các dịch vụ hậu cần, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ tại sân bay Long Thành. Mặc dù thời gian hoàn thành giai đoạn 1 của sân bay Long Thành bị lùi lại, nhưng những điều chỉnh này là cần thiết để đảm bảo chất lượng công trình và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. Việc điều chỉnh cũng thể hiện sự cẩn trọng của Chính phủ trong việc triển khai các dự án lớn, đồng thời cũng giúp các nhà đầu tư, các đối tác quốc tế và người dân hiểu rõ hơn về tiến độ thực tế của dự án.
Điều này cũng mở ra triển vọng sáng sủa cho tương lai của sân bay Long Thành. Khi hoàn thành, sân bay sẽ trở thành một trong những cảng hàng không hiện đại và lớn nhất Đông Nam Á, tạo ra cơ hội phát triển kinh tế không chỉ cho khu vực miền Đông mà còn cho toàn bộ nền kinh tế Việt Nam.
Hơn nữa, việc hoàn thành dự án sẽ giúp nâng cao năng lực vận chuyển hành khách và hàng hóa quốc tế, thúc đẩy du lịch, đặc biệt là du lịch quốc tế, và nâng cao vị thế của Việt Nam trên bản đồ hàng không quốc tế.
Dù thời gian hoàn thành của Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 phải lùi lại đến cuối năm 2026, nhưng đây là sự điều chỉnh hợp lý trong bối cảnh nền kinh tế đang phục hồi sau đại dịch, cùng với những khó khăn trong công tác chuẩn bị và lựa chọn nhà thầu. Việc trì hoãn cũng không làm giảm đi tầm quan trọng của dự án mà ngược lại, đảm bảo chất lượng công trình, đáp ứng yêu cầu phát triển lâu dài của đất nước.
