Đề xuất miễn phạt lỗi hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh

VCCI đã chính thức gửi kiến nghị tới Bộ Tài chính, đề xuất những chính sách xử phạt nhân văn, hợp tình hợp lý để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh.

Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh Bộ Tài chính đang soạn thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 125/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế và hóa đơn. VCCI mong muốn các cơ quan quản lý có cái nhìn thấu đáo hơn, không nên quá cứng nhắc trong việc xử phạt, đặc biệt là trong giai đoạn đầu chuyển đổi.

Đề xuất miễn phạt lỗi hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh. Ảnh minh họa

Theo một khảo sát nhanh của VCCI với 1.368 hộ kinh doanh trong tháng 6 vừa qua, bức tranh về sự lúng túng trong việc áp dụng hóa đơn điện tử hiện ra khá rõ nét. Phần lớn các hộ kinh doanh, chiếm tới 68%, chỉ hiểu sơ bộ hoặc không biết phải làm gì. Thậm chí, 21% chưa hiểu rõ nội dung quy định.

Về vấn đề triển khai, 73% cho biết gặp khó khăn do thiếu kỹ năng công nghệ, trong khi 49% thừa nhận khó thay đổi thói quen quản lý cũ. Những con số này phản ánh một thực tế rằng, việc chuyển đổi không chỉ đơn thuần là thay đổi một công cụ, mà còn là thay đổi cả một thói quen và tư duy làm việc lâu đời.

Từ đó, VCCI nhận định, trong thời gian đầu, các hộ kinh doanh rất dễ vi phạm các quy định về hóa đơn, đặc biệt là những lỗi về hình thức như sai chỉ tiêu, lập hóa đơn chưa đúng thời điểm. Đây là những lỗi vô ý, không phải cố tình trốn thuế, do vậy cần có một chính sách xử phạt mềm dẻo hơn.

Để hỗ trợ các hộ kinh doanh, VCCI kiến nghị cơ quan soạn thảo bổ sung quy định không áp dụng chế tài xử phạt hành chính với các vi phạm về hình thức trong khoảng thời gian đầu, có thể cân nhắc là 2 năm. Hộ kinh doanh vẫn phải có trách nhiệm khắc phục lỗi và nộp đủ số tiền thuế nếu có sai sót. Chính sách này sẽ tạo ra một môi trường thuận lợi, giúp các hộ kinh doanh an tâm hơn trong việc tuân thủ quy định mới, đồng thời nuôi dưỡng nguồn thu lâu dài cho ngân sách.

Ngoài ra, VCCI cũng đưa ra những góp ý cụ thể khác liên quan đến việc xử phạt. Chẳng hạn, về cách tính "một hành vi vi phạm trong cùng một ngày", VCCI kiến nghị sửa thành "trong một đợt thanh, kiểm tra thuế" để tránh cách hiểu khác nhau và xử phạt nặng tay.

Về vấn đề gộp lỗi, VCCI đề xuất mở rộng phạm vi gộp lỗi cho các vi phạm không có yếu tố gian lận. Hiện tại, quy định chỉ cho phép gộp lỗi khi vi phạm "cùng một hành vi", nhưng trên thực tế, một hóa đơn có thể mắc nhiều lỗi khác nhau. Việc mở rộng phạm vi gộp lỗi sẽ giúp giảm áp lực xử phạt không cần thiết cho các doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh mới khởi sự.

Một vấn đề khác được doanh nghiệp phản ánh là việc lập hóa đơn không đúng thời điểm do nguyên nhân khách quan, như lỗi phần mềm hay tấn công mạng, nhưng vẫn có thể bị xử phạt. VCCI kiến nghị chỉ nên cảnh cáo, hoặc xử phạt ở mức thấp nhất đối với hành vi này, nếu không làm ảnh hưởng đến nghĩa vụ thuế phải nộp và không gây thiệt hại cho ngân sách.