Đề xuất đưa tài sản mã hóa vào diện báo cáo phòng chống rửa tiền

Hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa có thể sẽ phải tuân thủ hàng loạt yêu cầu mới về phòng, chống rửa tiền nếu dự thảo luật được Quốc hội thông qua. Đây là một trong những nội dung thu hút nhiều sự quan tâm tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 14/7.

Tại Phiên họp thứ 4 diễn ra vào sáng ngày 14/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành nội dung thảo luận (Ảnh: https://quochoi.vn).

Tại phiên họp thứ 4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Trình bày tờ trình, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết dự thảo Luật Phòng, chống rửa tiền bổ sung nhiều quy định nhằm khắc phục những khoảng trống pháp lý theo khuyến nghị của các tổ chức quốc tế. Trong đó, đáng chú ý là việc đưa dịch vụ tài sản mã hóa (crypto) vào nhóm đối tượng có trách nhiệm báo cáo.

Theo dự thảo, một điểm mới khác là bổ sung khái niệm "chủ sở hữu hưởng lợi", phục vụ việc nhận diện đầy đủ các chủ thể thực sự kiểm soát hoặc hưởng lợi từ giao dịch, qua đó nâng cao hiệu quả phòng ngừa và phát hiện hành vi rửa tiền.

Đối với lĩnh vực tài sản mã hóa, Bộ Tài chính được giao chủ trì thực hiện thanh tra, giám sát các tổ chức cung cấp dịch vụ.

Để tăng hiệu quả quản lý, dự thảo luật đưa ra nhiều yêu cầu mới. Các đơn vị cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải xác minh danh tính thực tế của khách hàng; lưu giữ đầy đủ thông tin và lịch sử giao dịch dưới dạng giấy hoặc dữ liệu điện tử để phục vụ công tác kiểm tra, điều tra khi cần thiết. Dự thảo cũng bổ sung cơ chế bảo vệ người cung cấp thông tin, tố giác hành vi rửa tiền thông qua tài sản mã hóa.

Dù thống nhất với sự cần thiết phải hoàn thiện khung pháp lý, cơ quan thẩm tra cho rằng nhiều nội dung vẫn cần tiếp tục làm rõ trước khi trình Quốc hội xem xét.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát kỹ khái niệm "tài sản mã hóa" để bảo đảm thống nhất với các quy định pháp luật hiện hành. Đồng thời, cần đánh giá đầy đủ chi phí tuân thủ mà doanh nghiệp có thể phát sinh khi áp dụng các quy định mới về "chủ sở hữu hưởng lợi".

Theo cơ quan thẩm tra, các khái niệm như "quyền kiểm soát trên thực tế", "thực sự chi phối" hay "hưởng lợi từ giao dịch" cần được cụ thể hóa bằng tiêu chí rõ ràng để hạn chế cách hiểu khác nhau trong quá trình thực thi.

Trong khi đó, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng lưu ý việc quản lý lĩnh vực này cần có cơ chế phối hợp hiệu quả giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Bộ Công an và Thanh tra Chính phủ, bảo đảm phân định rõ trách nhiệm thanh tra, giám sát và chia sẻ thông tin theo các chuẩn mực quốc tế.

Ngoài nội dung liên quan đến phòng, chống rửa tiền, dự thảo luật còn đề xuất bổ sung quy định về trạng thái đầu tư của Việt Nam và đầu tư quốc tế của Việt Nam trong Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; đồng thời bổ sung quy định về đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ trong Luật Các tổ chức tín dụng.

Theo kế hoạch, Chính phủ sẽ tiếp tục hoàn thiện hồ sơ dự án luật để gửi Quốc hội trước ngày 20/7.