| Ấn Độ tái cơ cấu nguồn cung dầu giữa biến động Trung Đông Lô dầu từ Iran: "Phao cứu sinh" cho năng lượng Philippines Giá dầu thế giới: "Hạ nhiệt" sau chu kỳ tăng nóng |
Khoảng cách giữa sản lượng "trên giấy" và đứt gãy thực tế
Việc Tổ chức các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và các đồng minh (OPEC+) quyết định nâng sản lượng thêm 188.000 thùng/ngày từ tháng 7/2026 là nỗ lực mới nhất trong chuỗi bốn lần tăng hạn ngạch liên tiếp chỉ trong 4 tháng. Tính từ tháng 4/2026, nhóm bảy thành viên chủ chốt bao gồm Saudi Arabia, Iraq, Kuwait, Algeria, Kazakhstan, Nga và Oman đã cộng dồn hạn ngạch gần 600.000 thùng/ngày.
 |
| Sự lệch pha giữa hạn ngạch của OPEC+ và thực tế vận tải tại các điểm nóng đã làm suy yếu khả năng điều tiết giá dầu của khối này |
Về lý thuyết kinh tế truyền thống, động thái này được kỳ vọng sẽ giúp hạ nhiệt nguồn cung và kéo giá dầu lùi xa khỏi ngưỡng 90 USD/thùng. Tuy nhiên, thị trường lại phản ứng thờ ơ, nguyên nhân cốt lõi không nằm ở những con số trên văn bản, mà xuất phát từ sự đứt gãy logistics nghiêm trọng kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát cuối tháng 2/2026.
Eo biển Hormuz – "huyết mạch" năng lượng của thế giới đang bị gián đoạn, khiến sản lượng thực tế của OPEC+ rơi từ mức 42,77 triệu thùng/ngày (tháng 2/2026) xuống chỉ còn 33,19 triệu thùng/ngày vào tháng 4/2026. Theo đánh giá từ Bloomberg, đây được xem là cú sốc nguồn cung nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại, với khoảng 10 - 12 triệu thùng dầu mỗi ngày (tương đương 10% nguồn cung toàn cầu) bị phong tỏa tại khu vực Vùng Vịnh.
Nguồn lực dự phòng và biến số đến từ Trung Quốc
Trong bối cảnh xung đột kéo dài, nếu không có những nguồn lực bổ trợ, giá dầu thế giới có lẽ đã vượt ngưỡng dự báo 150-200 USD/thùng hồi đầu năm. Bệ đỡ đầu tiên đến từ Mỹ. Nhờ chiến lược dầu đá phiến, quốc gia này đã chuyển mình thành trụ cột xuất khẩu năng lượng toàn cầu. Số liệu tháng 5/2026 cho thấy lượng xuất khẩu dầu thô và nhiên liệu của Mỹ đã vượt mức bình quân năm 2025 tới 2 triệu thùng/ngày. Đồng thời, việc giải phóng Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) đã cung cấp nguồn cung tức thời, giảm bớt áp lực thiếu hụt cho thị trường châu Âu và châu Á.
Tuy nhiên, nhân tố gây ngạc nhiên nhất lại đến từ phía nhu cầu – Trung Quốc. Thay vì tiếp tục là động lực tiêu thụ khổng lồ, dữ liệu từ Vortexa cho thấy nhập khẩu dầu bằng đường biển của Trung Quốc trong tháng 5/2026 đã giảm gần 40% so với mức trung bình năm 2025. Việc nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đẩy mạnh quá trình chuyển đổi xanh sang xe điện, đường sắt điện khí hóa, cùng chiến lược ưu tiên sử dụng nguồn dự trữ tích lũy đã tạo ra một "yếu tố cân bằng" quan trọng, giúp thế giới chống chịu tốt hơn trước các cú sốc năng lượng.
Dù vậy, đây chỉ là những giải pháp mang tính tình thế. Các kho dự trữ toàn cầu đang chạm mức thấp nhất trong hơn hai thập kỷ. Trong nửa cuối năm, đặc biệt là quý III và quý IV – giai đoạn nhu cầu năng lượng thường đạt đỉnh nếu xung đột tại Trung Đông tiếp diễn, khả năng bù đắp từ các nguồn lực dự phòng này sẽ ngày càng hạn chế.
Giới phân tích cảnh báo rằng, khi nguồn dự trữ cạn kiệt, mọi sự cố dù nhỏ nhất tại eo biển Hormuz cũng có thể kích hoạt làn sóng tăng giá mạnh. Triển vọng ngắn hạn của thị trường hiện treo lơ lửng trên diễn biến địa chính trị. Nếu các bên đạt được thỏa thuận hòa bình, nguồn cung dầu toàn cầu có thể dần khôi phục. Nhưng nếu kịch bản ngược lại xảy ra, đặc biệt là khi Trung Quốc quay trở lại thị trường với nhu cầu nhập khẩu cao đột biến, giá dầu chắc chắn sẽ bước vào một chu kỳ biến động mới. Rõ ràng, tương lai của giá dầu thế giới hiện nay đã thoát ly khỏi tầm ảnh hưởng mang tính quyết định của riêng OPEC+.
