Địa chính trị hạ nhiệt, thị trường gỡ bỏ "phần bù rủi ro"
Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV),giá dầu thế giới trong những phiên đầu tháng 6 ghi nhận áp lực bán gia tăng, đánh dấu nhịp điều chỉnh cần thiết sau chuỗi ngày tăng nóng. Nguyên nhân cốt lõi đến từ việc thị trường đang dần loại bỏ "phần bù rủi ro" – vốn là yếu tố đẩy giá dầu leo thang trong hơn ba tháng qua khi các bên liên tục lo ngại về nguy cơ đứt gãy nguồn cung.
![]() |
| Dầu thô Brent - 'vàng đen' điều phối huyết mạch kinh tế toàn cầu |
Sự lạc quan của thị trường được củng cố sau khi Lebanon và Israel đạt được thỏa thuận ngừng bắn tại Washington. Dù thực tế lưu lượng tàu vận tải qua eo biển Hormuz vẫn thấp hơn nhiều so với trước xung đột, nhưng thị trường tài chính vốn phản ứng với kỳ vọng tương lai hơn là thực trạng. Việc xuất hiện các tín hiệu ngoại giao tích cực đã khiến giới đầu tư đánh giá lại xác suất xảy ra kịch bản gián đoạn nguồn cung kéo dài, từ đó chủ động chốt lời và thu hẹp các vị thế mua đã xây dựng trước đó.
Nhu cầu tiêu thụ: Tâm điểm mới của thị trường dầu mỏ
Sự thận trọng của thị trường hiện nay bắt nguồn từ những gam màu tối trong bức tranh tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia tiêu thụ lớn. Dữ liệu từ MXV và báo cáo từ Kpler cho thấy, nhu cầu dầu thô tại Trung Quốc – nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vẫn chưa phục hồi như kỳ vọng. Cụ thể, lượng dầu thô nhập khẩu từ Iran vào Trung Quốc trong tháng 5 giảm xuống còn khoảng 1,1 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất kể từ đầu năm 2025; trong khi nhập khẩu từ Nga cũng giảm xuống khoảng 1,04 triệu thùng/ngày - mức thấp nhất kể từ tháng 8/2025.
![]() |
Bên cạnh đó, nỗi lo về hiện tượng "phá hủy nhu cầu" (demand destruction) đang hiện hữu rõ rệt. Việc giá năng lượng neo cao kéo dài đã buộc các doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí sản xuất, đồng thời người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu. Việc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đồng loạt hạ dự báo tăng trưởng nhu cầu dầu toàn cầu cho năm 2026 chính là minh chứng cho thấy thị trường đã chuyển trọng tâm từ "lo ngại nguồn cung" sang "đánh giá thực lực kinh tế".
Bước vào giai đoạn tái cân bằng
Bức tranh thị trường dầu mỏ đang chứng kiến sự thay đổi về chất trong dòng tiền đầu cơ. Dữ liệu trên thị trường phái sinh cho thấy các quỹ đầu tư đã chuyển sang chiến lược quan sát thận trọng. Tại ICE Europe, các quỹ đã đồng loạt cắt giảm vị thế mua và gia tăng vị thế bán đối với dầu Brent. Xu hướng tương tự cũng xuất hiện trên NYMEX WTI khi nhóm Managed Money giảm nắm giữ vị thế mua và tăng các vị thế bán khống.
Sự giằng co giữa một bên là nguồn cung còn tiềm ẩn rủi ro và một bên là nhu cầu tiêu thụ chưa phục hồi, đang tạo ra một vùng giá đi ngang khó định đoán trong ngắn hạn. Nhiều chuyên gia nhận định, thị trường dầu mỏ đang bước vào giai đoạn tái cân bằng quan trọng sau chu kỳ biến động mạnh. Trong thời gian tới, các yếu tố then chốt sẽ không còn là những tin tức nóng hổi trên mặt trận ngoại giao, mà là các biến số vĩ mô: Chính sách sản lượng từ OPEC+, diễn biến tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia tiêu thụ chủ chốt và định hướng chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn.
Trong bối cảnh này, các doanh nghiệp cần chuyển hướng theo dõi sát sao các dữ liệu về sức mua và sản xuất công nghiệp toàn cầu. Đây sẽ là "thước đo" quyết định cho xu hướng giá dầu, thay vì chỉ tập trung vào các biến động ngắn hạn từ các điểm nóng địa chính trị vốn đã dần mất đi sức ảnh hưởng lên đồ thị giá.