Một góc Thủ đô Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng
Bên cạnh việc xây dựng Nghị quyết 01 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và Dự toán ngân sách của năm mới thì việc xây dựng Nghị quyết 19 được thực hiện cùng thời điểm để lên kế hoạch hành động, với quan điểm tiếp tục cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia để hỗ trợ tăng trưởng.
Việt Nam đã qua 5 năm thực hiện Nghị quyết 19 (từ năm 2014 – 2018), chuẩn bị có Nghị quyết 19 năm 2019 song mọi thứ vẫn còn quá ngổn ngang, chưa thể kết thúc nghị quyết cũ để bắt đầu một cái mới.
Đơn cử như Nghị quyết 19/2018 đề ra cắt giảm, bãi bỏ 50% điều kiện kinh doanh, nhưng đến nay đã hết năm 2018 theo thống kê của Phòng Thương mại & Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế T.Ư (CIEM) chỉ khoảng 1/3 trong số đó là thực chất, tạo điều kiện thuận lợi cho DN hoạt động đầu tư, kinh doanh. Còn lại 2/3 vẫn là hình thức, không thay đổi một cách thực chất. Nhiều DN vẫn “khá bức xúc” với giấy phép con, với thủ tục phiền hà...
Tinh thần xây dựng Nghị quyết 19/2019 được Chính phủ đề ra là không những cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2019 mà còn định hướng đến năm 2021, có nghĩa phải được lồng trong bối cảnh hội nhập, Cách mạng Công nghiệp 4.0.
Vì thế mà những thay đổi căn bản trong dự thảo Nghị quyết 19 năm 2019 được Chính phủ đặt ra là sẽ không liệt kê chi tiết các nhiệm vụ của từng bộ, ngành mà tập trung vào 4 nhóm nhiệm vụ cơ bản. Trước hết là tiếp tục bãi bỏ, đơn giản hóa các quy định về điều kiện kinh doanh, thực thi đầy đủ, triệt để những cải cách đã thực hiện trong năm 2018; thực hiện cải cách toàn diện quản lý, kiểm tra chuyên ngành và kết nối Cổng dịch vụ công trực tuyến quốc gia. Đặc biệt, một trong những nhiệm vụ mới trong dự thảo Nghị quyết 19 năm 2019 là đẩy mạnh thanh toán điện tử và cung cấp dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4.
Chỉ có đẩy mạnh dịch vụ công qua môi trường mạng thì mới giảm được tiếp xúc, tăng cường minh bạch, ngăn chặn nhũng nhiễu, tham nhũng. Các chỉ tiêu Chính phủ giao trong Nghị quyết phải mang tính phấn đấu ở mức cao với tinh thần đột phá, dám nghĩ, dám làm, đổi mới sáng tạo, quyết liệt, “hành động và hành động hơn nữa để phục vụ nhân dân”. Ngay trong Nghị quyết 01 phải thể hiện khát vọng vươn lên của đất nước... Đặc biệt, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, Nghị quyết không quá dài và phải làm rõ các nhiệm vụ, có các đề án cụ thể kèm theo tinh thần thực hiện nghiêm.
Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt. Yếu tố quan trọng để thực hiện Nghị quyết 19 đạt kết quả tốt là sự sâu sát của người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương gắn với giám sát, báo cáo cụ thể để khắc phục tình trạng "trên nóng, dưới lạnh”. Cần có đánh giá nghiêm túc, khách quan việc thực hiện với chế tài xử lý cương quyết, nghiêm minh như công khai các bộ, ngành, địa phương không thực hiện tốt, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư kinh doanh; xác định trách nhiệm người đứng đầu các đơn vị này...
Nguyên Anh
