| Bài liên quan |
| Hàng Việt Nam có chuẩn xuất xứ riêng từ năm 2027 |
| Festival OCOP Việt Nam 2026: thúc đẩy kinh tế xanh, chuyển đổi số |
| Việt Nam – Chile mở rộng không gian hợp tác thương mại, đầu tư |
Trong khuôn khổ Hội nghị Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu lần thứ 31 (COP31), ngày 14/11 tại Antalya (Thổ Nhĩ Kỳ), Việt Nam phối hợp với Emergent - đơn vị điều phối Liên minh Giảm phát thải thông qua tăng cường tài chính lâm nghiệp (LEAF) - tổ chức hội thảo “Thúc đẩy bảo vệ rừng quy mô lớn tại châu Á: Bài học kinh nghiệm từ Việt Nam”.
Tại hội thảo, ông Nguyễn Hữu Thiện, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết đàm phán Thỏa thuận mua bán giảm phát thải (ERPA) bắt đầu từ tháng 8/2026. Hai bên đã thống nhất phần lớn nội dung cốt lõi, đang hoàn thiện dự thảo và hướng tới ký kết sau khi hoàn tất các thủ tục cần thiết.
Đây là bước tiến trong triển khai Chương trình giảm phát thải vùng Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Trước đó, tại COP26 năm 2021, Việt Nam và Emergent đã ký Ý định thư hợp tác trong khuôn khổ Liên minh LEAF. Sau 5 năm, chương trình từng bước hoàn thiện các điều kiện pháp lý, kỹ thuật và thương mại để tiếp cận nguồn tài chính từ kết quả bảo vệ rừng.
![]() |
| Đại diện Việt Nam tại phiên tham vấn trưởng đoàn các bên tham gia Hội nghị về dự thảo quyết định COP31. Ảnh: Cục Biến đổi khí hậu |
Chương trình được phát triển trên cơ sở những kết quả ban đầu của Thỏa thuận chi trả giảm phát thải vùng Bắc Trung Bộ, hướng tới chuyển giá trị hấp thụ và lưu trữ carbon của rừng thành nguồn lực tài chính, đồng thời tạo thêm lợi ích kinh tế cho những người trực tiếp tham gia bảo vệ rừng.
Để đủ điều kiện phát hành tín chỉ carbon, chương trình phải đáp ứng các yêu cầu nghiêm ngặt về xác định kết quả giảm phát thải và đánh giá độc lập. Theo ông Nguyễn Hữu Thiện, hồ sơ đăng ký và báo cáo giám sát đầu tiên của Việt Nam theo tiêu chuẩn ART/TREES đang ở giai đoạn cuối của quá trình thẩm định, thẩm tra độc lập.
Việt Nam cũng đã cơ bản hoàn thiện khung pháp lý trong nước về quản lý, chuyển nhượng kết quả giảm phát thải và tín chỉ carbon rừng. Theo đó, mỗi tấn giảm phát thải phải được lượng hóa chặt chẽ, thẩm tra độc lập, đăng ký minh bạch và có biện pháp ngăn ngừa tính trùng, bảo đảm tuân thủ pháp luật Việt Nam, tiêu chuẩn quốc tế áp dụng và các nguyên tắc của Thỏa thuận Paris.
Đáng chú ý, Việt Nam đặt trọng tâm vào cơ chế phân chia lợi ích. Nguồn thu từ tài chính carbon không chỉ phục vụ các mục tiêu bảo tồn mà cần mang lại lợi ích thiết thực cho hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng địa phương và chủ rừng có đóng góp vào công tác bảo vệ rừng.
Toàn bộ nguồn tiền nhận được theo ERPA sẽ được quản lý, phân bổ minh bạch, phù hợp với pháp luật Việt Nam. Đây được xem là yếu tố quan trọng để tạo động lực kinh tế lâu dài, khuyến khích người dân tiếp tục gắn bó với rừng.
Định hướng này đồng thời góp phần thực hiện mục tiêu duy trì tỷ lệ che phủ rừng cả nước trên 42% và cam kết phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Việt Nam kỳ vọng chương trình Tây Nguyên và Nam Trung Bộ sẽ trở thành sáng kiến tiêu biểu của Liên minh LEAF tại châu Á.
Bên cạnh hợp tác về bảo vệ rừng, COP31 tập trung thảo luận các cơ chế hợp tác quốc tế theo Điều 6 Thỏa thuận Paris, giảm nhẹ phát thải, chuyển dịch công bằng và tài chính thích ứng biến đổi khí hậu.
Theo thông tin tại hội nghị, có 66 phương thức hợp tác theo Điều 6.2 Thỏa thuận Paris, gồm 1 phương thức đa phương, 34 phương thức song phương và 31 phương thức đơn phương. Hệ thống Đăng ký quốc tế dự kiến ra mắt phiên bản đầu tiên tại COP31, tiến tới phiên bản chính thức vào cuối năm 2026 hoặc đầu năm 2027, nhằm ghi nhận và theo dõi các giao dịch chuyển giao kết quả giảm nhẹ phát thải giữa các quốc gia.
Trong đàm phán về giảm nhẹ phát thải, các bên cơ bản ủng hộ duy trì Chương trình công tác Sharm el-Sheikh về tham vọng và thực thi giảm nhẹ phát thải (MWP), song còn khác biệt về trọng tâm triển khai. Các nước đang phát triển nhấn mạnh chương trình cần mang tính định hướng, không áp đặt nghĩa vụ hay biện pháp trừng phạt và phải tôn trọng chủ quyền quốc gia.
Với Chương trình công tác về chuyển dịch công bằng (JTWP), các nước đang phát triển đề nghị chú trọng hỗ trợ người lao động, giải quyết bất bình đẳng, gánh nặng nợ công và bảo đảm sinh kế, nhất là đối với lao động khu vực phi chính thức.
Tài chính thích ứng cũng tiếp tục là vấn đề lớn trong các phiên đàm phán về Mục tiêu thích ứng toàn cầu (GGA). Các nước đang phát triển đề nghị tăng nguồn tài chính thích ứng, xây dựng hệ thống dữ liệu và chỉ số đánh giá rõ ràng; đồng thời ưu tiên nguồn vốn có tính dự báo, dễ tiếp cận và viện trợ không hoàn lại. Một số đề xuất hướng tới huy động ít nhất 120 tỷ USD mỗi năm vào năm 2035.
Những nội dung tại COP31 cho thấy tài chính vẫn là điều kiện then chốt để hiện thực hóa các cam kết khí hậu. Đối với Việt Nam, thúc đẩy tài chính carbon rừng không chỉ mở thêm kênh huy động nguồn lực cho bảo tồn thiên nhiên mà còn tạo cơ hội nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế cho cộng đồng địa phương. Hiệu quả của cơ chế này vì thế cần được đo bằng cả chất lượng giảm phát thải lẫn những lợi ích thực chất dành cho người giữ rừng.