Việt Nam thúc đẩy ba ưu tiên chiến lược tại Hội nghị Cấp cao ASEAN 49

Nhận lời mời của Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr., Chủ tịch ASEAN năm 2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các hội nghị cấp cao liên quan, diễn ra từ ngày 14-17/11/2026 tại Manila, Philippines.

Diễn ra trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực biến động nhanh, phức tạp, các hội nghị lần này có ý nghĩa quan trọng đối với tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Đây là dịp để lãnh đạo các nước tổng kết năm Chủ tịch ASEAN của Philippines, đánh giá năm đầu triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, đồng thời xác định những định hướng hợp tác trong giai đoạn tiếp theo.

Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang, cạnh tranh chiến lược, bất ổn kinh tế và các thách thức xuyên biên giới đang đặt ASEAN trước yêu cầu vừa nâng cao năng lực ứng phó trước mắt, vừa củng cố nền tảng phát triển dài hạn.

Trong năm đầu triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, các nước tiếp tục thúc đẩy liên kết nội khối, xây dựng những khuôn khổ hợp tác kinh tế mới và tăng cường quan hệ với các đối tác. Tuy nhiên, yêu cầu đặt ra là phải nâng cao hiệu quả phối hợp, khắc phục những điểm nghẽn trong thực hiện cam kết, bảo đảm các kết quả hợp tác được chuyển hóa thành lợi ích cụ thể.

Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 ở Cebu, Philippines, lãnh đạo các nước đã thống nhất nhiều biện pháp tăng cường khả năng ứng phó chung, nhất là trong các lĩnh vực an ninh năng lượng, an ninh lương thực, ổn định chuỗi cung ứng và hỗ trợ công dân. Trên cơ sở đó, hội nghị lần này được kỳ vọng tạo thêm động lực để chuyển các quyết sách thành hành động, đưa những cam kết hợp tác đi vào thực chất.

Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 ở Cebu, Philippines, lãnh đạo các nước đã thống nhất nhiều biện pháp tăng cường khả năng ứng phó chung

Ba ưu tiên trọng tâm của Việt Nam

Tiếp nối những đề xuất và đóng góp tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48, Việt Nam xác định việc thúc đẩy thực hiện các cam kết, tháo gỡ điểm nghẽn và nâng cao hiệu quả hợp tác là trọng tâm tham gia hội nghị lần này.

Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt là củng cố đoàn kết để tăng cường sức mạnh chung, thúc đẩy liên kết nhằm nâng cao khả năng tự cường, lấy lợi ích của người dân và doanh nghiệp làm thước đo kết quả hợp tác.

Trên tinh thần đó, Việt Nam tập trung vào ba ưu tiên lớn:

Thứ nhất, cùng các nước giữ vững môi trường hòa bình, an ninh và ổn định, tạo nền tảng chiến lược cho xây dựng Cộng đồng ASEAN 2045 tự cường, sáng tạo, năng động và lấy người dân làm trung tâm. Việt Nam tiếp tục thúc đẩy đồng thuận, thu hẹp khác biệt, đề cao các nguyên tắc nền tảng của ASEAN và luật pháp quốc tế; phát huy đối thoại, các cơ chế do ASEAN dẫn dắt, qua đó củng cố đoàn kết và vai trò trung tâm của Hiệp hội.

Thứ hai, tạo chuyển biến thực chất trong liên kết, nâng cao sức cạnh tranh và khả năng tự cường của ASEAN. Trọng tâm là tăng cường kết nối kinh tế, thương mại, hạ tầng và chuỗi cung ứng; tháo gỡ các rào cản nội khối; thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Cùng với đó, các nước cần tăng cường phối hợp bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và an ninh con người, tạo nền tảng cho phát triển bền vững của khu vực.

Thứ ba, làm sâu sắc hơn hợp tác với các đối tác, phát huy hiệu quả các nguồn lực phục vụ những ưu tiên phát triển của ASEAN. Trong khuôn khổ hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng sẽ đồng chủ trì Hội nghị Cấp cao Mê Công - Nhật Bản cùng Thủ tướng Nhật Bản. Đây là hoạt động nhằm thúc đẩy kết nối, phát triển bền vững và thu hẹp khoảng cách phát triển, đóng góp vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Bên cạnh các hoạt động đa phương, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự kiến có các cuộc tiếp xúc song phương với lãnh đạo các nước và tổ chức quốc tế. Các cuộc gặp nhằm củng cố tin cậy chính trị, thúc đẩy thực hiện những thỏa thuận đã đạt được, tháo gỡ vướng mắc và mở rộng cơ hội hợp tác. Qua đó, Việt Nam kết hợp hiệu quả hoạt động đối ngoại đa phương với thúc đẩy quan hệ song phương, huy động thêm nguồn lực phục vụ phát triển đất nước.

Phát huy sự cộng hưởng giữa ngoại giao Nhà nước và ngoại giao Nghị viện

Một điểm đáng chú ý trong chương trình hoạt động lần này là sự tham gia của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam tại Đại hội đồng liên Nghị viện ASEAN lần thứ 47 (AIPA-47) cùng các hoạt động liên quan.

Theo Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang, sự tham gia của đoàn đại biểu Quốc hội Việt Nam tạo cơ hội phát huy tính cộng hưởng, bổ trợ giữa ngoại giao Nhà nước và ngoại giao Nghị viện. Hai đoàn công tác sẽ cùng thúc đẩy các ưu tiên chung, gắn định hướng hợp tác khu vực với việc hoàn thiện pháp luật, tăng cường giám sát và tổ chức thực hiện các cam kết.

Thông qua đó, hợp tác khu vực không chỉ dừng lại ở các tuyên bố hay thỏa thuận cấp cao mà từng bước được cụ thể hóa bằng hành động tại mỗi quốc gia, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.

Với việc chủ động đề xuất sáng kiến, tích cực tham gia xây dựng đồng thuận và thúc đẩy các chương trình hợp tác cụ thể, Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò thành viên trách nhiệm của ASEAN. Đây cũng là cách Việt Nam đóng góp vào mục tiêu xây dựng một Cộng đồng ASEAN đoàn kết, tự cường, gắn kết và phát triển bền vững trong tầm nhìn đến năm 2045.