Thứ hai 16/11/2026 23:05
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thời cuộc

Bộ trưởng Tài chính nêu lý do cần áp thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng dầu

Sáng 9/5, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 9, Quốc hội dành nhiều thời gian thảo luận về dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi), trong đó nội dung liên quan đến việc đánh thuế với mặt hàng xăng dầu thu hút sự quan tâm đặc biệt của các đại biểu.
Bài liên quan
Đề xuất áp thuế tiêu thụ đặc biệt với nhựa dùng một lần, túi ni lông
Đánh thuế tiêu thụ đặc biệt nước giải khát có đường: Nếu không hành động sẽ phải trả giá

Đại biểu Trần Văn Khải (đoàn Hà Nam) cho biết, hiện nay xăng dầu – một loại nhiên liệu hóa thạch thiết yếu – đang đồng thời chịu hai loại thuế là thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường. Cụ thể, thuế tiêu thụ đặc biệt đang được áp ở mức 10% đối với xăng khoáng, 8% đối với xăng sinh học E5 và 7% đối với E10. Trong khi đó, dầu diesel và một số loại nhiên liệu khác không chịu thuế tiêu thụ đặc biệt nhưng vẫn chịu thuế bảo vệ môi trường.

Theo ông Khải, xăng dầu là mặt hàng có tính thiết yếu cao, liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất, vận tải và sinh hoạt hằng ngày. Dù nhận thức về tác hại môi trường của việc sử dụng xăng là rõ ràng, tuy nhiên nhu cầu tiêu thụ loại nhiên liệu này vẫn rất lớn và chưa thể giảm mạnh trong ngắn hạn. Việc đồng thời áp thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường khiến chi phí tăng cao, tạo áp lực trực tiếp lên giá thành sản phẩm và chỉ số lạm phát.

Bộ trưởng Tài chính nêu lý do cần áp thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng dầu
Bộ trưởng Tài chính nêu lý do cần áp thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng dầu

Đại biểu cũng nhấn mạnh rằng mức chênh lệch thuế giữa các loại xăng hiện nay chưa đủ để khuyến khích người dân chuyển sang sử dụng nhiên liệu sinh học. Ví dụ, mức giá xăng E5-RON92 và RON95 hiện nay chỉ chênh nhau khoảng vài trăm đồng, không tạo ra sự hấp dẫn đáng kể đối với người tiêu dùng. Do đó, ông đề xuất giảm mạnh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng sinh học E5 và E10, có thể về mức 5% và 3%, hoặc thậm chí miễn thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại nhiên liệu sạch thế hệ mới như hydrogen xanh.

Cùng với chính sách thuế, đại biểu cũng đề nghị Chính phủ có chiến lược dài hạn để phát triển vùng nguyên liệu sản xuất ethanol trong nước, nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định cho xăng sinh học, qua đó giúp chính sách ưu đãi thuế phát huy hiệu quả trong thực tiễn.

Đại biểu Hà Sỹ Đồng (đoàn Quảng Trị) tiếp tục phân tích: hiện nay xăng là mặt hàng duy nhất đồng thời chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường. Trong khi đó, dầu diesel có tính chất sử dụng tương tự lại chỉ chịu một loại thuế.

Ông nhấn mạnh rằng thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường đều mang tính chất điều tiết tiêu dùng, nhưng khác nhau về mục đích. Thuế tiêu thụ đặc biệt được áp dụng đối với các mặt hàng cần hạn chế sử dụng do ảnh hưởng tiêu cực tới sức khỏe, xã hội hoặc môi trường, còn thuế bảo vệ môi trường chủ yếu nhằm khắc phục tác động ô nhiễm phát sinh trong quá trình sử dụng hàng hóa.

Theo ông Đồng, khi ban hành Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt năm 2008, xăng được xếp vào diện chịu thuế vì chưa có khung pháp lý riêng về môi trường. Nhưng đến nay, khi Luật Thuế bảo vệ môi trường đã đi vào thực tiễn, việc tiếp tục đánh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng cần được đánh giá lại một cách toàn diện, tránh tình trạng một mặt hàng phải “gánh” quá nhiều tầng thuế mà không rõ ràng về mục tiêu.

Đại biểu Nguyễn Hữu Thông (đoàn Bình Thuận) cho rằng việc đánh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng là chính sách cần thiết để khuyến khích sử dụng năng lượng sạch, giảm phát thải khí nhà kính. Tuy nhiên, ông cảnh báo rằng cần cân nhắc kỹ khi thực hiện vì xăng dầu là đầu vào thiết yếu của nền kinh tế. Nếu mức thuế quá cao sẽ gây áp lực chi phí, ảnh hưởng trực tiếp đến giá cả hàng hóa và đời sống người dân, đặc biệt là nhóm thu nhập thấp.

Ông Thông đề nghị các cơ quan soạn thảo cần có đánh giá tổng thể để đảm bảo hệ thống thuế không chồng chéo, mâu thuẫn và đảm bảo công bằng trong điều tiết thuế giữa các mặt hàng có tính chất tương tự.

Phát biểu giải trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh rằng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng không phải là chính sách mới. Việt Nam đã áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt với mặt hàng xăng từ năm 1998 và điều này là phù hợp với điều kiện phát triển từng thời kỳ cũng như xu hướng quốc tế.

Đặc biệt, Bộ trưởng nhấn mạnh đến cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26, trong đó Thủ tướng Chính phủ đã tuyên bố đưa phát thải ròng về 0 vào năm 2050. Để thực hiện mục tiêu này, việc điều chỉnh chính sách thuế nhằm khuyến khích sử dụng năng lượng sạch là điều cần thiết và cấp bách. “Trong bối cảnh Việt Nam còn nhiều khó khăn, không thể không đánh thuế tiêu thụ đặc biệt với mặt hàng gây phát thải nhiều như xăng,” Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng cũng phân tích rằng thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường là hai loại thuế khác nhau, có mục tiêu riêng biệt. Trong khi thuế tiêu thụ đặc biệt hướng đến điều tiết hành vi và tăng thu ngân sách, thì thuế bảo vệ môi trường nhằm tạo nguồn tài chính để khắc phục hậu quả do ô nhiễm môi trường gây ra. Cách tiếp cận này cũng đang được áp dụng phổ biến ở nhiều quốc gia phát triển, nơi thuế hoặc phí môi trường được thiết kế chặt chẽ và đồng thời với thuế tiêu thụ đặc biệt.

Ngoài ra, so sánh mức thuế và phí của Việt Nam đối với xăng dầu với các nước trong khu vực và thế giới, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho rằng vẫn đang ở mức thấp. Việc tiếp tục duy trì và điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt với lộ trình hợp lý sẽ giúp Việt Nam đạt được các mục tiêu kép: vừa bảo vệ môi trường, vừa ổn định ngân sách, đồng thời thúc đẩy tiêu dùng năng lượng sạch.

Việc sửa đổi Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt lần này cần được đặt trong tổng thể chính sách phát triển kinh tế bền vững và cam kết quốc tế về giảm phát thải. Các đại biểu Quốc hội và cơ quan soạn thảo đều đồng thuận rằng cần sự đánh giá khách quan, khoa học, trên cơ sở thực tiễn để đảm bảo công bằng, hiệu quả và khả thi trong thực thi chính sách thuế.

Tin bài khác
Việt Nam mở rộng nguồn lực tài chính carbon, bảo đảm sinh kế người giữ rừng

Việt Nam mở rộng nguồn lực tài chính carbon, bảo đảm sinh kế người giữ rừng

Tại COP31, Việt Nam thúc đẩy hoàn tất đàm phán Thỏa thuận mua bán kết quả giảm phát thải (ERPA) với các đối tác thuộc Liên minh LEAF, hướng tới chuyển giá trị carbon rừng thành nguồn tài chính dài hạn. Trọng tâm không chỉ là huy động vốn cho bảo vệ rừng mà còn bảo đảm chia sẻ lợi ích công bằng, cải thiện sinh kế cho cộng đồng trực tiếp gắn bó với rừng.
Việt Nam – Chile mở rộng không gian hợp tác thương mại, đầu tư

Việt Nam – Chile mở rộng không gian hợp tác thương mại, đầu tư

Với lợi thế bổ trợ giữa hai nền kinh tế và nền tảng từ các hiệp định thương mại tự do, Việt Nam – Chile đang hướng tới nâng tầm hợp tác từ trao đổi hàng hóa sang đầu tư, kết nối chuỗi cung ứng và mở rộng thị trường ASEAN – Mỹ Latinh.
Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất 3 ưu tiên hợp tác ASEAN - Liên Hợp Quốc

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất 3 ưu tiên hợp tác ASEAN - Liên Hợp Quốc

Trước những biến động sâu sắc của tình hình thế giới, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị ASEAN và Liên Hợp Quốc tăng cường phối hợp, lấy hòa bình, phát triển và con người làm trung tâm; đồng thời thúc đẩy quản trị các chuyển đổi mới và gắn kết chương trình nghị sự khu vực với mục tiêu toàn cầu.
Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị: Chuyển phát triển kinh tế bạc từ nhận thức sang hành động

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị: Chuyển phát triển kinh tế bạc từ nhận thức sang hành động

Nhấn mạnh già hóa dân số vừa là thách thức, vừa mở ra cơ hội phát triển, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đề nghị sớm tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, nguồn lực, hạ tầng và thị trường, đưa kinh tế bạc trở thành một động lực tăng trưởng mới, gắn với bảo đảm an sinh và phát huy vai trò của người cao tuổi.
Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà: Lấy người cao tuổi làm trung tâm phát triển kinh tế bạc

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà: Lấy người cao tuổi làm trung tâm phát triển kinh tế bạc

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, phát triển kinh tế bạc không chỉ nhằm mở rộng thị trường mà quan trọng hơn là nâng cao sức khỏe, chất lượng sống, khả năng tự chủ và phát huy vai trò đóng góp của người cao tuổi.
Thủ tướng Lê Minh Hưng thúc đẩy hợp tác với 6 quốc gia bên lề Hội nghị ASEAN 49

Thủ tướng Lê Minh Hưng thúc đẩy hợp tác với 6 quốc gia bên lề Hội nghị ASEAN 49

Trong khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 tại Manila (Philippines), ngày 15/11, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã gặp gỡ, trao đổi với lãnh đạo Brazil, Canada, Lào, Philippines, Singapore và Australia, tập trung thúc đẩy hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất mở rộng không gian hợp tác kinh tế số, công nghệ trong Cộng đồng Pháp ngữ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất mở rộng không gian hợp tác kinh tế số, công nghệ trong Cộng đồng Pháp ngữ

Tại Diễn đàn FrancoTech 2026 ở Campuchia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất đưa khoa học, công nghệ và kinh tế số trở thành động lực phát triển mới của Cộng đồng Pháp ngữ, đồng thời thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và hợp tác phát triển trí tuệ nhân tạo (AI).
Sơn La: 7 dự án du lịch với tổng vốn hơn 2.100 tỷ đồng sắp khởi công

Sơn La: 7 dự án du lịch với tổng vốn hơn 2.100 tỷ đồng sắp khởi công

Với tổng vốn đầu tư hơn 2.100 tỷ đồng, 7 dự án du lịch tại Sơn La đang được đẩy nhanh thủ tục để khởi công trong quý IV năm 2026, mở thêm dư địa phát triển du lịch.
ASEAN thiết lập khuôn khổ pháp lý chung cho nền kinh tế số

ASEAN thiết lập khuôn khổ pháp lý chung cho nền kinh tế số

Ngày 14/11, tại Manila (Philippines), các nước thành viên ASEAN chính thức ký Hiệp định khung về Kinh tế số (DEFA), đánh dấu bước tiến quan trọng trong hội nhập kinh tế số khu vực. Thỏa thuận hướng tới tháo gỡ rào cản thương mại, kết nối dữ liệu xuyên biên giới và mở rộng cơ hội kinh doanh cho cộng đồng doanh nghiệp.
Tập đoàn Xuân Thiện: “Đã nói là làm, đã làm là phải xong” tại dự án 28.000 tỷ đồng

Tập đoàn Xuân Thiện: “Đã nói là làm, đã làm là phải xong” tại dự án 28.000 tỷ đồng

Với tinh thần “đã nói là làm, đã làm là phải xong”, Tập đoàn Xuân Thiện cam kết đưa Thủy điện tích năng Đông Phù Yên công suất 1.200 MW, vốn đầu tư gần 28.000 tỷ đồng, phát điện năm 2030, sớm hơn 2 năm so với kế hoạch.
Sơn La khởi công dự án thủy điện tích năng 1.200 MW, vốn gần 27.871 tỷ đồng

Sơn La khởi công dự án thủy điện tích năng 1.200 MW, vốn gần 27.871 tỷ đồng

Dự án Thủy điện tích năng Đông Phù Yên có tổng vốn đầu tư gần 27.871 tỷ đồng, được hoàn tất các điều kiện khởi công chỉ sau 76 ngày kể từ khi chấp thuận chủ trương đầu tư.
Philippines “chào khách” bằng ẩm thực và đặc sản tại Hội nghị cấp cao ASEAN

Philippines “chào khách” bằng ẩm thực và đặc sản tại Hội nghị cấp cao ASEAN

Chỉ trong ngày đầu tiên của Hội nghị cấp cao ASEAN 2026, các sản phẩm đặc trưng của Philippines đã mang về 500.000 peso Philippines tại Trung tâm Truyền thông Quốc tế ASEAN. Cùng với khu ẩm thực phục vụ miễn phí, Manila đang tận dụng sự kiện để quảng bá du lịch ẩm thực và thúc đẩy doanh thu từ du khách.
Việt Nam thúc đẩy ba ưu tiên chiến lược tại Hội nghị Cấp cao ASEAN 49

Việt Nam thúc đẩy ba ưu tiên chiến lược tại Hội nghị Cấp cao ASEAN 49

Tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 tại Philippines, Việt Nam tập trung thúc đẩy đoàn kết nội khối, tăng cường liên kết kinh tế và mở rộng hợp tác với các đối tác. Đây cũng là dịp để Việt Nam phát huy vai trò chủ động, đóng góp thực chất vào triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.
Điện Biên thúc đẩy hợp tác nghị viện Việt Nam – Nhật Bản

Điện Biên thúc đẩy hợp tác nghị viện Việt Nam – Nhật Bản

Bí thư Tỉnh ủy Điện Biên Trần Tiến Dũng tham dự cuộc gặp mặt Nhóm Nghị sĩ hữu nghị Việt Nam – Nhật Bản khóa XVI, góp phần thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai nước.
Bội chi ngân sách nhà nước năm 2025 ở mức 3,1% GDP, thấp hơn dự toán

Bội chi ngân sách nhà nước năm 2025 ở mức 3,1% GDP, thấp hơn dự toán

Quốc hội đã thông qua quyết toán ngân sách nhà nước năm 2025 với mức bội chi 400.163 tỷ đồng, tương đương 3,1% GDP, thấp hơn 15,1% so với dự toán. Tuy nhiên, áp lực từ chuyển nguồn ngân sách, chậm phân bổ và giải ngân vốn vẫn là những vấn đề cần tiếp tục xử lý.