Thứ sáu 20/11/2026 23:10
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thời cuộc

Đánh thuế tiêu thụ đặc biệt nước giải khát có đường: Nếu không hành động sẽ phải trả giá

Sáng 9/5, Quốc hội thảo luận về dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi). Một trong những vấn đề nhận được sự quan tâm và góp ý sôi nổi của các đại biểu là việc bổ sung nước giải khát có đường vào danh mục hàng hóa chịu thuế.
Bài liên quan
Đề xuất lùi thời hạn áp thuế tiêu thụ đặc biệt với nước giải khát có đường
EuroCham: Cân nhắc hoãn tăng thuế tiêu thụ đặc biệt với rượu vang, rượu mạnh nhập khẩu
Cần cân nhắc kỹ lưỡng đề xuất tăng thuế tiêu thụ đặc biệt

Trong phiên thảo luận, Đại biểu Quốc hội Lê Hoàng Anh (đoàn Gia Lai) đã thẳng thắn bày tỏ quan điểm không đồng tình với đề xuất áp mức thuế suất 8% đối với nước giải khát có đường. Ông cho rằng mức thuế này quá thấp so với thực tế tác động tiêu cực của loại đồ uống này đến sức khỏe cộng đồng. Theo ông, lập luận rằng áp thuế 10% sẽ ảnh hưởng đến tăng trưởng chỉ đúng trong một điều kiện lý tưởng – khi Việt Nam không đang đối mặt với một "đại dịch thầm lặng" đang ngày ngày bào mòn sức khỏe của người dân.

Đại biểu dẫn chứng một loạt con số đáng báo động: Hiện nay, Việt Nam có hơn 21 triệu người trưởng thành mắc bệnh tim mạch, chiếm gần 1/4 dân số. Mỗi năm, có tới 200.000 người tử vong vì bệnh này, con số tương đương toàn bộ dân số quận Ba Đình (Hà Nội). Cùng với đó, hơn 5 triệu người Việt đang sống chung với bệnh tiểu đường, trong khi tình trạng thừa cân, béo phì ở trẻ em thành thị lên tới 40%. Những căn bệnh không lây nhiễm này đều có mối liên hệ trực tiếp đến chế độ ăn uống, trong đó nước giải khát có đường là một trong những nguyên nhân chính.

Đánh thuế tiêu thụ đặc biệt nước giải khát có đường: Nếu không hành động sẽ phải trả giá
Đại biểu Quốc hội Lê Hoàng Anh

"Đồ uống có đường không có giá trị dinh dưỡng đáng kể nhưng lại đang được tiêu thụ ngày càng nhiều, kéo theo sự gia tăng của các loại bệnh tật, trong đó có ung thư," ông Hoàng Anh nhấn mạnh. Dẫn báo cáo y tế, ông cho biết tính đến năm 2024, Việt Nam có hơn 360.000 người đang mắc ung thư, với khoảng 180.000 ca mắc mới mỗi năm. Đặc biệt, tỷ lệ tử vong do ung thư lên tới 73,5%, cao hơn rất nhiều so với mức trung bình toàn cầu.

Đại biểu cũng cảnh báo về tốc độ tăng tiêu thụ nước ngọt tại Việt Nam. Từ mức 1,59 tỷ lít năm 2009, sản lượng tiêu thụ đã vọt lên 6,67 tỷ lít năm 2023 – tức tăng tới 420%. Trung bình, mỗi người Việt tiêu thụ hơn 70 lít nước ngọt mỗi năm, cao gấp đôi mức được khuyến nghị để đảm bảo sức khỏe. Trong khi đó, giá trị nhập khẩu các loại đồ uống có đường cũng không ngừng gia tăng.

Từ thực tế đó, ông khẳng định việc đánh thuế nước giải khát có đường không chỉ là một chính sách thuế đơn thuần mà còn là một lựa chọn chiến lược của các quốc gia có trách nhiệm với sức khỏe cộng đồng. Ông dẫn ví dụ: Thái Lan đã áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt với nước ngọt từ năm 2017; Philippines và Malaysia thu về hàng tỷ USD từ sắc thuế này, đồng thời đạt được hiệu quả trong việc giảm tỷ lệ bệnh tật liên quan đến đường. Ngay cả Brunei, một quốc gia nhỏ hơn Việt Nam, cũng đang áp dụng mức thuế cao hơn.

"Chúng ta mới chỉ bàn và chỉ bàn theo hướng đạt "3 nhất" trong khu vực – tức là mức thuế thấp nhất, tác động ít nhất tới bán lẻ và giảm ít nhất với người sử dụng. Nhưng nếu hôm nay chúng ta không hành động, ngày mai chúng ta sẽ phải trả giá – bằng ngân sách y tế, bằng năng suất lao động, và bằng chính sinh mệnh của người dân", ông Hoàng Anh cảnh báo.

Theo đại biểu, việc áp thuế đủ mạnh không chỉ góp phần định hướng tiêu dùng mà còn phù hợp với cam kết quốc tế mà Việt Nam đã tham gia. Ông nhấn mạnh, các doanh nghiệp có quyền vận động chính sách để bảo vệ lợi ích của họ, nhưng Quốc hội – với tư cách là cơ quan đại diện cho nhân dân – có trách nhiệm bảo vệ sức khỏe cộng đồng và thúc đẩy sản xuất có trách nhiệm.

Vì vậy, ông đề nghị không giảm mức thuế suất xuống 8%, mà nên giữ nguyên mức 10% từ năm 2026. Đồng thời, ông kiến nghị bổ sung thêm thuế tuyệt đối theo hàm lượng đường, tương tự như chính sách mà Thái Lan đang áp dụng, nhằm khuyến khích các doanh nghiệp chuyển đổi sang sản phẩm có ít đường hơn.

Về phía cơ quan soạn thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, việc bổ sung nước giải khát có đường vào diện chịu thuế là bước khởi đầu trong tiến trình xây dựng các giải pháp nhằm hạn chế sản xuất, tiêu dùng thực phẩm chứa nhiều đường, góp phần định hướng tiêu dùng và giảm gánh nặng bệnh tật không lây nhiễm.

Dù vậy, ông Mãi cũng thừa nhận rằng đây là một mặt hàng mới bổ sung vào danh mục chịu thuế nên cần có lộ trình áp dụng, nhằm tạo điều kiện để các doanh nghiệp thích ứng, điều chỉnh kế hoạch sản xuất và chuyển hướng dần sang các sản phẩm có hàm lượng đường thấp.

Tiếp thu ý kiến đại biểu, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất đề xuất chỉnh lý dự thảo luật theo hướng: Từ năm 2027 áp dụng mức thuế suất 8%; Từ năm 2028 tăng lên 10%.

Đồng thời, kiến nghị Chính phủ tiếp tục nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế để có thể xem xét mở rộng đánh thuế đối với các sản phẩm khác có chứa đường trong tương lai.

Tin bài khác
Phú Thọ đóng cửa mỏ cát sông Hồng rộng gần 19ha tại xã Hùng Việt

Phú Thọ đóng cửa mỏ cát sông Hồng rộng gần 19ha tại xã Hùng Việt

UBND tỉnh Phú Thọ quyết định đóng cửa mỏ cát lòng sông Hồng rộng 18,97ha tại xã Hùng Việt, sau khi Công ty TNHH Trường Xuân hoàn thành cải tạo, phục hồi môi trường.
Phú Thọ: Cà phê doanh nhân gỡ “nút thắt” đất đai kéo dài hơn 20 năm cho doanh nghiệp

Phú Thọ: Cà phê doanh nhân gỡ “nút thắt” đất đai kéo dài hơn 20 năm cho doanh nghiệp

Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông yêu cầu các sở, ngành khẩn trương xử lý dứt điểm vướng mắc về nghĩa vụ tài chính đất đai và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Công ty TNHH Dongkuk Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khép lại chuyến công tác tại Trung Quốc, khởi động Năm APEC 2027

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khép lại chuyến công tác tại Trung Quốc, khởi động Năm APEC 2027

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc chuyến công tác tại Trung Quốc sau khi tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027, thúc đẩy hợp tác song phương Việt Nam – Trung Quốc và mở rộng kết nối với các nền kinh tế trong khu vực.
Đừng để giá vé máy bay chỉ tăng mà khó giảm

Đừng để giá vé máy bay chỉ tăng mà khó giảm

Nhiên liệu hạ nhiệt giúp hãng hàng không giảm áp lực chi phí, nhưng chưa chắc hành khách được hưởng lợi tương ứng. Vấn đề không chỉ là giá vé có giảm hay không, mà còn là mức độ minh bạch trong cơ cấu giá và trách nhiệm điều chỉnh của doanh nghiệp.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa được giảm tiền thuê đất, mở rộng cơ hội tiếp cận vốn và thị trường

Doanh nghiệp nhỏ và vừa được giảm tiền thuê đất, mở rộng cơ hội tiếp cận vốn và thị trường

Từ ưu đãi thuế, tín dụng, mặt bằng sản xuất đến cơ hội tham gia mua sắm công, Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa vừa được Quốc hội thông qua thiết lập nhiều cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp phát triển. Đáng chú ý, doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ kinh doanh được hưởng chính sách hỗ trợ trong 36 tháng, trong khi doanh nghiệp nhỏ và vừa được giảm tối thiểu 30% tiền thuê lại đất trong 5 năm đầu theo quy định.
Quốc hội thông qua Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa với 485 phiếu tán thành

Quốc hội thông qua Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa với 485 phiếu tán thành

Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa được Quốc hội thông qua với tỷ lệ tán thành tuyệt đối trong số đại biểu tham gia biểu quyết. Đạo luật mở rộng chính sách tiếp cận vốn, hỗ trợ mặt bằng sản xuất, ưu tiên mua sắm công và phát triển thị trường cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Quốc hội xem xét, thông qua loạt luật lớn, trong đó có Bộ luật Hình sự (sửa đổi)

Quốc hội xem xét, thông qua loạt luật lớn, trong đó có Bộ luật Hình sự (sửa đổi)

Trong ngày 20/11, Quốc hội khóa XVI dự kiến biểu quyết thông qua hàng loạt dự án luật quan trọng liên quan đến hình sự, thuế, đầu tư, doanh nghiệp và hoạt động hành nghề luật sư; đồng thời thảo luận các quy định mới về giao dịch hàng hóa phái sinh và xử lý nợ lệ phí môn bài.
Sơn La: Doanh nghiệp kiến nghị tháo gỡ vướng mắc, tạo động lực phát triển kinh tế tư nhân

Sơn La: Doanh nghiệp kiến nghị tháo gỡ vướng mắc, tạo động lực phát triển kinh tế tư nhân

Tại hội nghị đối thoại với Công an tỉnh Sơn La, cộng đồng doanh nghiệp kiến nghị tháo gỡ khó khăn về đất đai, PCCC, môi trường, giao thông, an ninh mạng, tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư, kinh doanh.
Cuộc gặp thượng đỉnh ba bên Mỹ - Trung - Nga đầu tiên trong lịch sử diễn ra tại Thâm Quyến (Trung Quốc)

Cuộc gặp thượng đỉnh ba bên Mỹ - Trung - Nga đầu tiên trong lịch sử diễn ra tại Thâm Quyến (Trung Quốc)

Chiều 19/11, bên lề Hội nghị cấp cao APEC lần thứ 33, lãnh đạo Mỹ, Trung Quốc và Nga đã tham dự cuộc gặp ba bên đầu tiên. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng ba nước đang ở vị thế đặc biệt để thúc đẩy cắt giảm kho vũ khí hạt nhân toàn cầu.
Giám đốc Công an tỉnh Sơn La: "An ninh không phải là cái phanh kìm hãm phát triển"

Giám đốc Công an tỉnh Sơn La: "An ninh không phải là cái phanh kìm hãm phát triển"

Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc Công an tỉnh Sơn La khẳng định, bảo đảm an ninh, trật tự không chỉ là nhiệm vụ giữ gìn ổn định mà còn phải trở thành động lực, bệ đỡ cho doanh nghiệp phát triển nhanh và bền vững.
Việt Nam chính thức tiếp nhận vai trò Chủ nhà APEC 2027

Việt Nam chính thức tiếp nhận vai trò Chủ nhà APEC 2027

Tại lễ chuyển giao ở Thâm Quyến (Trung Quốc), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chính thức tiếp nhận vai trò Chủ nhà APEC 2027, đồng thời công bố chủ đề và ba ưu tiên lớn của Việt Nam nhằm thúc đẩy tăng trưởng, thương mại, đầu tư và đổi mới sáng tạo trong khu vực.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất ba định hướng hợp tác APEC

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất ba định hướng hợp tác APEC

Tham dự Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33 tại Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất ba định hướng lớn nhằm thúc đẩy liên kết kinh tế, khai mở không gian tăng trưởng mới và củng cố lòng tin giữa các nền kinh tế thành viên.
Việt Nam – Nga thúc đẩy các dự án hợp tác chiến lược, lấy năng lượng làm trọng tâm

Việt Nam – Nga thúc đẩy các dự án hợp tác chiến lược, lấy năng lượng làm trọng tâm

Trong cuộc gặp bên lề Tuần lễ cấp cao APEC 2026 tại Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Nga Vladimir Putin nhất trí tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng, dầu khí, khoa học – công nghệ và đào tạo nhân lực chất lượng cao.
Việt Nam và Mexico thúc đẩy hợp tác toàn diện, mở rộng kết nối với ASEAN

Việt Nam và Mexico thúc đẩy hợp tác toàn diện, mở rộng kết nối với ASEAN

Tại cuộc gặp bên lề Tuần lễ Cấp cao APEC 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum nhất trí tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực, tháo gỡ vướng mắc thương mại và đẩy mạnh phối hợp tại các diễn đàn đa phương.
Điện tái tạo tăng tốc, ai “gánh” bài toán lưu trữ?

Điện tái tạo tăng tốc, ai “gánh” bài toán lưu trữ?

Việt Nam đặt mục tiêu phát triển 10.000-16.300 MW lưu trữ bằng pin vào năm 2030. Khi điện mặt trời, điện gió tăng nhanh và nhu cầu phụ tải tiếp tục đi lên, lưu trữ đang trở thành mắt xích quan trọng trong bảo đảm an ninh năng lượng và mở ra thị trường đầu tư mới.