Ba kịch bản lạm phát 2026: Mục tiêu kiểm soát quanh ngưỡng 4,5%

Thông tin được đưa ra tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá do Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc chủ trì sáng 26/2, nhằm tổng kết công tác quản lý, điều hành giá quý IV và cả năm 2025, đồng thời định hướng điều hành năm 2026.

Năm 2025: Lạm phát trong tầm kiểm soát

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận cho biết, năm 2025, kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt nhiều bất ổn từ cạnh tranh chiến lược, xung đột quân sự đến biến động thương mại. Dòng vốn có xu hướng chuyển sang tài sản trú ẩn an toàn, đẩy giá kim loại quý tăng cao, song lạm phát toàn cầu nhìn chung hạ nhiệt hoặc đi ngang.

Trong nước, diễn biến giá cả cơ bản theo quy luật mùa vụ: tăng vào dịp Tết, giảm cuối quý I và tăng nhẹ các quý sau. CPI bình quân năm 2025 tăng 3,31% so với năm 2024, nằm trong mục tiêu Quốc hội và Chính phủ đề ra.

Một số yếu tố làm tăng CPI gồm điều chỉnh giá dịch vụ y tế, giáo dục đại học, giá điện; giá vật liệu xây dựng như cát, đá tăng do nhu cầu công trình trọng điểm; tác động của thiên tai. Tuy nhiên, công tác điều hành giá được triển khai đồng bộ, bảo đảm cung – cầu, không xảy ra tình trạng khan hàng, sốt giá dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Cuộc họp Ban Chỉ đạo về tổng kết công tác quản lý, điều hành giá quý IV và cả năm 2025; định hướng công tác điều hành giá năm 2026, sáng ngày 26/2. Ảnh Đức Minh

Áp lực lạm phát năm 2026 từ nhiều phía

Bước sang năm 2026, Bộ Tài chính nhận định một số yếu tố có thể gây sức ép lên mặt bằng giá. Trước hết là rủi ro tăng giá nguyên vật liệu nhập khẩu và biến động tỷ giá, có thể làm gia tăng chi phí sản xuất. Cạnh tranh thương mại và xung đột địa chính trị tiếp diễn cũng tiềm ẩn nguy cơ đẩy giá năng lượng tăng nếu nguồn cung bị gián đoạn.

Trong nước, giá vật liệu xây dựng phụ thuộc khai thác tự nhiên như cát, đá có thể tăng do nguồn cung hạn chế; giá thịt lợn có khả năng duy trì ở mức cao vào mùa lễ hội. Đặc biệt, việc thực hiện lộ trình tính đúng, tính đủ giá dịch vụ công có thể tạo thêm áp lực lên CPI, như giá dịch vụ khám chữa bệnh dự kiến tăng khoảng 4% do bổ sung chi phí quản lý; học phí đại học công lập và giáo dục nghề nghiệp tiếp tục điều chỉnh theo lộ trình.

Ở chiều ngược lại, một số yếu tố hỗ trợ kiểm soát lạm phát gồm xu hướng hạ nhiệt của lạm phát toàn cầu, nguồn cung lương thực – thực phẩm trong nước dồi dào, chính sách giảm thuế, phí hỗ trợ doanh nghiệp, cùng với việc điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Ba kịch bản điều hành, linh hoạt theo diễn biến thị trường

Trên cơ sở tổng hợp dự báo từ các bộ, ngành, Bộ Tài chính xây dựng ba kịch bản lạm phát năm 2026 với mức tăng CPI tương ứng 3,6%; 4,1% và 4,6%. Trong khi đó, Ngân hàng Nhà nước dự báo lạm phát bình quân năm 2026 tăng trong khoảng 4 ± 0,5%; các tổ chức quốc tế ước tính dao động 3,2–4%.

Để đạt mục tiêu kiểm soát CPI quanh 4,5% trong điều kiện thúc đẩy tăng trưởng ở mức cao, Bộ Tài chính kiến nghị tiếp tục phối hợp chặt chẽ chính sách tài khóa với chính sách tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác; bảo đảm cân đối cung – cầu, nhất là dịp lễ, Tết và thời điểm thiên tai; đồng thời theo dõi sát diễn biến giá thế giới, chủ động cập nhật kịch bản lạm phát theo từng mặt hàng thiết yếu.

Tinh thần điều hành năm 2026 được xác định là linh hoạt, thận trọng, sử dụng hiệu quả các công cụ bình ổn giá theo pháp luật, bảo đảm kiểm soát lạm phát nhưng vẫn tạo dư địa hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân.