TP. Hồ Chí Minh dồn lực giải ngân đầu tư công, kích hoạt dòng vốn tư nhân

Năm 2026, TP. Hồ Chí Minh được Thủ tướng Chính phủ giao 147.599 tỷ đồng vốn đầu tư công, tăng 22,6% so với năm 2025 và là mức vốn cao nhất trong 34 địa phương. Quy mô này tương đương khoảng 14,6% tổng kế hoạch vốn đầu tư công của cả nước, cho thấy vai trò đặc biệt quan trọng của thành phố trong việc đưa nguồn lực ngân sách vào nền kinh tế.

Theo số liệu cập nhật đến ngày 31/7, TP. Hồ Chí Minh đã giải ngân 63.775 tỷ đồng, đạt 43,2% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Nếu loại trừ 5% vốn tiết kiệm dành cho dự án đường sắt, tương đương 7.203,9 tỷ đồng, tỷ lệ giải ngân của thành phố đạt 45,4%, cao hơn mức bình quân 41,9% của cả nước.

So với cùng kỳ năm 2025, tỷ lệ giải ngân của TP. Hồ Chí Minh tăng 3,3 điểm phần trăm, từ 39,9% lên 43,2%. Thành phố hiện nằm trong nhóm các địa phương có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung.

Tuy nhiên, với khối lượng vốn còn lại rất lớn, áp lực giải ngân trong những tháng cuối năm là không nhỏ. Thành phố đặt mục tiêu đến hết quý III phải đạt tối thiểu 70% và phấn đấu hoàn thành 100% kế hoạch vốn được giao trong năm 2026.

TP. Hồ Chí Minh dồn lực giải ngân đầu tư công, kích hoạt dòng vốn tư nhân

Gỡ điểm nghẽn để vốn công đi vào nền kinh tế

Để tăng tốc giải ngân, UBND TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các sở, ngành và địa phương tập trung xử lý những điểm nghẽn trực tiếp ảnh hưởng đến tiến độ dự án. Trong đó, trọng tâm là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật, hoàn thiện quy hoạch, thiết kế, thẩm định và lựa chọn nhà thầu.

Thành phố cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra thực địa, tổ chức giao ban định kỳ để cập nhật tiến độ, xác định cụ thể khó khăn và gắn trách nhiệm với từng cơ quan, đơn vị, cá nhân. Việc ứng dụng chuyển đổi số trong theo dõi tiến độ thực hiện và giải ngân cũng được đặt ra nhằm nâng cao khả năng giám sát, cảnh báo sớm các dự án có nguy cơ chậm tiến độ.

Một trong những yêu cầu đáng chú ý là điều hành vốn theo hướng linh hoạt hơn. Đối với những dự án chậm triển khai, không có khả năng hấp thụ vốn theo kế hoạch, thành phố sẽ xem xét cắt giảm, điều chuyển vốn sang các dự án có tiến độ tốt và khả năng giải ngân cao.

Cách làm này nhằm hạn chế tình trạng vốn ngân sách bị “đọng” tại những dự án chưa đủ điều kiện triển khai, đồng thời tập trung nguồn lực cho các công trình trọng điểm, có quy mô lớn và khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa đối với phát triển kinh tế - xã hội.

Theo tinh thần chung trong điều hành đầu tư công, vốn ngân sách không chỉ được nhìn nhận dưới góc độ một khoản chi của Nhà nước mà còn phải phát huy vai trò “vốn mồi”, mở đường cho các nguồn lực xã hội. Chính phủ cũng xác định đầu tư công cần tập trung vào hạ tầng chiến lược, những công trình có sức lan tỏa cao nhằm mở ra không gian phát triển mới và khơi thông dòng vốn tư nhân.

Đầu tư công phải tạo được “đường dẫn” cho vốn tư nhân

Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh, mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ trọng tâm của thành phố trong những tháng cuối năm. Trong bối cảnh đó, tiến độ giải ngân đầu tư công có ý nghĩa lớn không chỉ đối với tăng trưởng khu vực nhà nước mà còn đối với khả năng huy động các nguồn lực ngoài ngân sách.

Theo lãnh đạo thành phố, dù tỷ lệ giải ngân hiện cao hơn mức bình quân cả nước, nếu không hoàn thành kế hoạch đầu tư công, thành phố sẽ khó phát huy đầy đủ hiệu ứng lan tỏa của nguồn vốn này đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh và đầu tư xã hội.

“Tốc độ giải ngân đầu tư công phải tăng hơn nữa để dẫn dắt đầu tư tư. Chúng ta làm chặt chẽ nhưng phải nhanh hơn mới kịp tiến độ kế hoạch đề ra”, ông Nguyễn Văn Được yêu cầu.

Đây cũng là điểm có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh đang cần huy động đồng thời nhiều nguồn lực cho các dự án hạ tầng và không gian phát triển mới. Khi các tuyến giao thông, hệ thống hạ tầng kỹ thuật, khu đô thị, khu công nghiệp và các công trình kết nối được triển khai đúng tiến độ, chi phí tiếp cận mặt bằng, vận chuyển, logistics và giao dịch của doanh nghiệp có thể được cải thiện, qua đó tạo thêm động lực để khu vực tư nhân mở rộng đầu tư.

Thực tế, mối quan hệ giữa đầu tư công và đầu tư tư nhân không đơn thuần nằm ở quy mô vốn. Hiệu quả quan trọng hơn là khả năng tạo ra hạ tầng, quỹ đất, kết nối và điều kiện kinh doanh để dòng vốn tư nhân có thể tiếp tục đi vào. Bởi vậy, một dự án đầu tư công được triển khai đúng tiến độ có thể tạo ra tác động vượt ra ngoài phạm vi nguồn vốn ngân sách trực tiếp bỏ ra.

Trong năm 2026, TP. Hồ Chí Minh cũng đang ghi nhận sự gia tăng đáng kể của dòng vốn đầu tư nước ngoài. Tính đến ngày 24/7, thành phố thu hút hơn 9,8 tỷ USD vốn FDI, tăng 144,5% so với cùng kỳ. Dù quy mô vốn bình quân mỗi dự án khoảng 3 triệu USD, thấp hơn mức bình quân 8,7 triệu USD của cả nước, diễn biến này cho thấy nhu cầu về một môi trường đầu tư có hạ tầng đồng bộ và khả năng hấp thụ vốn ngày càng lớn.

Trong bối cảnh đó, đẩy nhanh đầu tư công không chỉ nhằm hoàn thành một chỉ tiêu tài chính trong năm mà còn là bước đi để thành phố củng cố năng lực hạ tầng, nâng cao sức hấp dẫn đầu tư và mở rộng dư địa tăng trưởng.

Với quy mô vốn được giao lớn nhất trong số 34 địa phương, áp lực của TP. Hồ Chí Minh trong những tháng cuối năm vì thế không chỉ nằm ở con số 100% giải ngân. Quan trọng hơn, từng đồng vốn ngân sách cần được đưa vào đúng công trình, đúng thời điểm và tạo ra năng lực phát triển mới, qua đó thực sự trở thành lực kéo đối với nguồn vốn tư nhân và các nguồn lực xã hội khác.