Ngày 13/7, tại Hội nghị Tổng kết thông tin Tổng điều tra kinh tế năm 2026 của Ban chỉ đạo Tổng Điều tra kinh tế năm 2026 Trung ương, TS Nguyễn Thanh Dương - Cục phó Cục Thống kê đã thông tin kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026. Theo đó cho thấy quy mô nền kinh tế Việt Nam tiếp tục được mở rộng, số lượng các đơn vị kinh tế tăng so với kỳ Tổng điều tra trước. Đáng chú ý, khu vực doanh nghiệp tiếp tục khẳng định vai trò là động lực tăng trưởng của nền kinh tế, trong khi khu vực kinh tế cá thể đang bước vào giai đoạn tái cơ cấu với nhiều thay đổi về mô hình hoạt động và lao động.
Theo kết quả sơ bộ, cả nước có gần 6,3 triệu đơn vị kinh tế đang hoạt động và có kết quả sản xuất, kinh doanh. Trong đó có gần 876,2 nghìn doanh nghiệp và hợp tác xã, gần 5,3 triệu cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể phi nông, lâm nghiệp và thủy sản, 52,2 nghìn cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng, gần 8 nghìn tổ hợp tác và 82,5 nghìn cơ sở hành chính, sự nghiệp, hiệp hội và tổ chức phi Chính phủ.
Đây là cuộc Tổng điều tra kinh tế có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, đồng thời mở rộng phạm vi thu thập thông tin đối với nhiều nhóm đối tượng mới, góp phần phản ánh toàn diện hơn bức tranh kinh tế - xã hội của đất nước.
 |
| TS Nguyễn Thanh Dương - Cục phó Cục Thống kê thông tin kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 |
Bức tranh doanh nghiệp năm 2025 cho thấy khu vực doanh nghiệp tiếp tục duy trì khả năng thích ứng trước những biến động của môi trường kinh doanh trong nước và quốc tế. Sự gia tăng về số lượng doanh nghiệp, lao động và nguồn vốn phản ánh xu hướng mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời cho thấy hiệu quả của các chính sách cải thiện môi trường đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp và phát triển khu vực kinh tế tư nhân trong thời gian qua.
Tính đến ngày 31/12/2025, trong tổng số 1.220.678 doanh nghiệp được thu thập thông tin trên cả nước, có 859.048 doanh nghiệp đang hoạt động và có kết quả sản xuất, kinh doanh, tăng 2,4% so với năm 2024 và tăng 25,5% so với năm 2020.
Trong cơ cấu doanh nghiệp, khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước tiếp tục giữ vai trò chủ đạo với 827,5 nghìn doanh nghiệp, tăng 2,1% so với năm trước và tăng 25,4% so với năm 2020. Điều này cho thấy sức chống chịu, khả năng thích ứng của khu vực kinh tế tư nhân cũng như hiệu quả từ các chính sách hỗ trợ phát triển doanh nghiệp.
Đáng chú ý, doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là khu vực tăng trưởng mạnh nhất với 29,8 nghìn doanh nghiệp, tăng 11,1% so với năm 2024 và tăng tới 33,9% so với năm 2020. Kết quả này tiếp tục khẳng định sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam trong bối cảnh dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu và dòng vốn FDI duy trì xu hướng tích cực.
Trong khi đó, doanh nghiệp nhà nước có 1.770 doanh nghiệp đang hoạt động, tăng nhẹ 0,3% so với năm 2024 nhưng giảm 9,8% so với năm 2020, phù hợp với chủ trương tiếp tục sắp xếp, cơ cấu lại và nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước.
 |
| Tổng điều tra kinh tế 2026: Doanh nghiệp dẫn dắt tăng trưởng, kinh tế cá thể lần đầu giảm lao động |
Xét theo ngành kinh tế, khu vực dịch vụ tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất với 612,5 nghìn doanh nghiệp, tương đương 71,3% tổng số doanh nghiệp cả nước. Số lượng doanh nghiệp dịch vụ tăng 5,8% so với năm 2024 và tăng 31,3% so với năm 2020.
Khu vực công nghiệp và xây dựng có 240,6 nghìn doanh nghiệp, giảm 5,2% so với năm trước nhưng vẫn cao hơn 13,8% so với năm 2020, cho thấy quy mô doanh nghiệp của khu vực này vẫn được duy trì ở mức cao trong dài hạn.
Đối với nông, lâm nghiệp và thủy sản, cả nước có 5.989 doanh nghiệp, tăng nhẹ 0,7% so với năm 2024 nhưng giảm 7,2% so với năm 2020.
Kết quả điều tra cũng cho thấy sự phân bố doanh nghiệp tiếp tục tập trung tại các vùng kinh tế trọng điểm, đồng thời xuất hiện những cực tăng trưởng mới.
Đông Nam Bộ vẫn là trung tâm doanh nghiệp lớn nhất cả nước với 349.672 doanh nghiệp, dù giảm nhẹ 0,3% so với năm 2024 nhưng vẫn tăng 21% so với năm 2020.
Đồng bằng sông Hồng đứng thứ hai với 267.240 doanh nghiệp, tăng 3,6% so với năm trước và tăng 23,8% so với năm 2020.
Đáng chú ý, Trung du và miền núi phía Bắc là vùng có tốc độ tăng trưởng doanh nghiệp cao nhất cả nước, đạt 41.936 doanh nghiệp, tăng 8,7% so với năm 2024 và tăng tới 44,4% so với năm 2020. Kết quả này phản ánh xu hướng mở rộng đầu tư, sản xuất sang các địa bàn còn nhiều dư địa phát triển.
Sự phát triển của khu vực doanh nghiệp kéo theo quy mô lao động tiếp tục gia tăng.
Đến cuối năm 2025, tổng số lao động làm việc trong các doanh nghiệp đạt gần 17,6 triệu người, tăng 7,5% so với năm 2024 và tăng 19,7% so với năm 2020.
Tốc độ tăng lao động cao hơn tốc độ tăng số lượng doanh nghiệp cho thấy nhiều doanh nghiệp đang mở rộng quy mô sản xuất, kinh doanh và nâng cao năng lực tạo việc làm. Trong đó, khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước và doanh nghiệp FDI tiếp tục là hai khu vực đóng góp lớn nhất vào tạo việc làm cho nền kinh tế.
Bên cạnh khu vực doanh nghiệp, khu vực cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể vẫn giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế với gần 5,3 triệu cơ sở, tăng 1,1% so với năm 2020.
Tuy nhiên, số lao động trong khu vực này chỉ còn gần 8,6 triệu người, giảm 1,1% so với năm 2020. Đây là lần đầu tiên qua các kỳ Tổng điều tra, lao động khu vực kinh tế cá thể ghi nhận xu hướng giảm.
Theo đánh giá của cơ quan thống kê, xu hướng này phản ánh quá trình dịch chuyển lao động sang khu vực doanh nghiệp và các ngành có năng suất cao hơn, đồng thời đặt ra yêu cầu đổi mới mô hình sản xuất, nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh của khu vực kinh tế cá thể.
Đến cuối năm 2025, cả nước có 17.145 hợp tác xã đang hoạt động, giảm 1% so với năm 2024 nhưng tăng 12% so với năm 2020. Tổng số lao động trong khu vực hợp tác xã đạt 156.789 người, giảm 8,9% so với năm trước.
Đối với khu vực hành chính, sự nghiệp, cả nước có khoảng 70,9 nghìn đơn vị, giảm 16,4% so với năm 2020; số lao động còn khoảng 3,69 triệu người, giảm 2,2%. Sự sụt giảm chủ yếu do quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính các cấp.
Trong khi đó, số lượng hiệp hội tăng mạnh lên khoảng 11,5 nghìn đơn vị, tăng 82,1% so với năm 2020; ngược lại, tổ chức phi Chính phủ giảm còn 176 tổ chức, giảm 4,3%.
Đối với lĩnh vực tôn giáo, tín ngưỡng, cả nước có gần 52,2 nghìn cơ sở, tăng 11,4% so với năm 2020; số chức sắc, chức việc và nhà tu hành thường xuyên hoạt động đạt trên 202,2 nghìn người, tăng 21%.
Kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 cho thấy nền kinh tế Việt Nam đang tiếp tục chuyển dịch theo hướng khu vực doanh nghiệp ngày càng đóng vai trò trung tâm trong tăng trưởng và tạo việc làm. Đồng thời, những thay đổi của khu vực kinh tế cá thể, hợp tác xã và khu vực hành chính cũng phản ánh quá trình tái cơ cấu nền kinh tế, tạo cơ sở dữ liệu quan trọng phục vụ hoạch định chính sách và xây dựng các chiến lược phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới.
