Năm 2026 hoàn thành sắp xếp 705 đơn vị hành chính cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn

Phát biểu tham luận tại Hội nghị sơ kết một năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền ba cấp do Bộ Chính trị tổ chức sáng 1/7, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà cho biết Chính phủ sẽ tập trung hoàn thiện không gian phát triển và nâng cao chất lượng hoạt động của chính quyền cấp xã, trong đó có việc tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính chưa đáp ứng tiêu chuẩn theo quy định.

Theo Phó Thủ tướng, sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, mô hình chính quyền ba cấp đã mở ra không gian phát triển mới, tạo điều kiện để nhiều địa phương phát huy lợi thế, nâng cao hiệu quả quản trị và thúc đẩy tăng trưởng. Nhiều địa phương như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đồng Nai, Bắc Ninh, Quảng Ninh đã ghi nhận những kết quả tích cực sau khi triển khai sắp xếp.

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà

Bên cạnh những kết quả đạt được, Chính phủ xác định cần tiếp tục tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc nhằm nâng cao hiệu quả vận hành của bộ máy hành chính. Theo đó, thời gian tới sẽ tập trung vào ba nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực tổ chức thực hiện. Trong một năm qua, Chính phủ đã ban hành khoảng 1.300 văn bản quy phạm pháp luật; cắt giảm, đơn giản hóa khoảng 40% thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh. Hiện tỷ lệ thủ tục hành chính do Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương trực tiếp giải quyết còn khoảng 27,4%, đạt và vượt mục tiêu đề ra.

Thứ hai, đổi mới phương thức quản trị quốc gia trên cơ sở đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, phân định rõ thẩm quyền gắn với chuyển đổi số, xây dựng Chính phủ số, chính quyền số, xã hội số và công dân số.

Thứ ba, tiếp tục hoàn thiện không gian phát triển và nâng cao chất lượng hoạt động của chính quyền cấp xã. Các địa phương sẽ rà soát tổng thể không gian phát triển sau sắp xếp, hình thành các đơn vị hành chính đô thị, đô thị đặc biệt hoặc đặc khu kinh tế cấp xã có vai trò hạt nhân tăng trưởng và tăng cường liên kết vùng.

Đáng chú ý, Phó Thủ tướng cho biết Chính phủ sẽ ưu tiên xử lý những địa bàn bị chia cắt, có quy mô nhỏ hoặc các khu vực đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế có tính liên kết tự nhiên và kinh tế - xã hội cao.

Hiện cả nước còn 705 đơn vị hành chính cấp xã chưa đủ tiêu chuẩn, song việc sắp xếp sẽ được nghiên cứu, triển khai trên cơ sở bảo đảm phù hợp với các yếu tố về văn hóa, lịch sử, truyền thống, dân tộc, tôn giáo và điều kiện địa lý của từng địa phương.

"Sau hội nghị này, Chính phủ sẽ ban hành hướng dẫn cụ thể để triển khai việc sắp xếp, phấn đấu hoàn thành dứt điểm trong năm 2026", Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh.

Cùng với việc sắp xếp đơn vị hành chính, Chính phủ sẽ phối hợp với Ban Tổ chức Trung ương và các địa phương xây dựng khung tiêu chí đối với các phòng chuyên môn cấp xã, đồng thời tiếp tục kiện toàn tổ chức hành chính thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, cấp xã và các đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, gắn với đẩy mạnh tự chủ và xã hội hóa.

Theo Phó Thủ tướng, một trong những nhiệm vụ then chốt là xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã đáp ứng yêu cầu mới. Các địa phương cần chú trọng lựa chọn đội ngũ lãnh đạo, nhất là bí thư và chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, có phẩm chất, năng lực và kỹ năng quản trị hiện đại; đồng thời tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nhất là đối với các vị trí chuyên sâu.

Phó Thủ tướng khẳng định, hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương hai cấp phụ thuộc trước hết vào chất lượng đội ngũ cán bộ cấp xã và năng lực quản trị dựa trên dữ liệu số. Việc tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng quản trị sẽ tạo nền tảng để hệ thống chính trị vận hành hiệu quả hơn, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững trong giai đoạn mới.