 |
| Quy định mới về trợ cấp thất nghiệp từ ngày 1/1/2026. Ảnh TNO |
Từ ngày 1/1/2026, Luật Việc làm năm 2025 chính thức có hiệu lực, trong đó quy định chi tiết về mức hưởng, thời gian hưởng, thời điểm hưởng cũng như hồ sơ, trình tự, thủ tục để người lao động được nhận trợ cấp thất nghiệp (TCTN). Những quy định này nhằm đảm bảo tính minh bạch, công bằng và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động trong bối cảnh thị trường lao động đang có nhiều biến động.
Theo Điều 38 của Luật, người lao động đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp được hưởng TCTN khi đáp ứng đủ 4 điều kiện. Thứ nhất, người lao động phải chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc hợp pháp, không thuộc trường hợp đơn phương nghỉ việc trái pháp luật hoặc đã đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Thứ hai, người lao động phải có thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong vòng 24 tháng trước khi nghỉ việc. Riêng với lao động có hợp đồng dưới 12 tháng, thời gian xét được mở rộng thành 36 tháng, nhưng vẫn yêu cầu tối thiểu 12 tháng đóng BHTN.
Điều kiện thứ ba là người lao động phải nộp đầy đủ hồ sơ hưởng TCTN trong vòng 3 tháng kể từ ngày nghỉ việc. Và cuối cùng, trong vòng 10 ngày làm việc kể từ khi nộp hồ sơ, người lao động không được rơi vào các trường hợp loại trừ như đã có việc làm, đi nghĩa vụ quân sự, học tập dài hạn, bị tạm giam, ra nước ngoài định cư…
Luật cũng quy định rõ 13 trường hợp người lao động đang hưởng TCTN bị chấm dứt quyền lợi. Trong đó có các trường hợp như: đã có việc làm và thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, thực hiện nghĩa vụ quân sự hoặc công an, được hưởng lương hưu hằng tháng, từ chối việc làm do trung tâm dịch vụ việc làm giới thiệu hai lần mà không có lý do chính đáng, không thông báo việc tìm việc trong ba tháng liên tiếp…
Ngoài ra, người ra nước ngoài định cư, đi học trên 12 tháng, bị xử phạt hành chính về hành vi vi phạm pháp luật về BHTN, chết, bị tòa án tuyên mất tích, tạm giam, chấp hành án tù hoặc tự nguyện đề nghị chấm dứt hưởng trợ cấp cũng thuộc diện bị chấm dứt TCTN.
Theo Điều 39 của Luật, mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHTN của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ việc. Tuy nhiên, mức hưởng tối đa không vượt quá 5 lần mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm tháng cuối cùng người lao động đóng BHTN.
Thời gian hưởng được tính theo số tháng đã đóng BHTN. Cụ thể, người lao động đóng từ đủ 12 tháng đến dưới 36 tháng sẽ được hưởng 3 tháng TCTN. Sau đó, cứ thêm 12 tháng đóng bảo hiểm, sẽ được cộng thêm 1 tháng trợ cấp. Tuy nhiên, thời gian hưởng tối đa không vượt quá 12 tháng.
Thời điểm bắt đầu hưởng TCTN được tính từ ngày làm việc thứ 11 kể từ khi người lao động nộp đủ hồ sơ hợp lệ. Trong thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp, người lao động còn được cơ quan BHXH đóng bảo hiểm y tế từ Quỹ bảo hiểm thất nghiệp để tiếp tục được chăm sóc sức khỏe theo quy định của pháp luật về bảo hiểm y tế.
Quyền lợi này vẫn được duy trì ngay cả trong thời gian tạm dừng hưởng trợ cấp theo các trường hợp đặc biệt quy định tại Điều 41 của Luật.
