Mở rộng việc làm tại chỗ, tạo sinh kế bền vững cho vùng dân tộc thiểu số

Ngày 26/8, tại Hà Nội, Bộ Dân tộc và Tôn giáo tổ chức Hội thảo khoa học về nhiệm vụ, giải pháp tạo việc làm, phát triển dịch vụ, kết nối lao động bền vững trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2026-2035. Hội thảo đồng thời lấy ý kiến đối với dự thảo Đề án, Tờ trình và Quyết định trình Thủ tướng Chính phủ. Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Nông Thị Hà chủ trì Hội thảo.

Tạo việc làm gắn với lợi thế từng địa phương

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Nông Thị Hà nhấn mạnh, đối với vùng đồng bào DTTS và miền núi, tạo việc làm không chỉ là giải pháp phát triển kinh tế mà còn có ý nghĩa quan trọng trong bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao đời sống và thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng.

Việc xây dựng Đề án nhằm cụ thể hóa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực, tạo việc làm và phát triển kinh tế vùng đồng bào DTTS và miền núi; đồng thời tạo khuôn khổ để lồng ghép, điều phối và nâng cao hiệu quả các chương trình, chính sách đang được triển khai.

Mở rộng việc làm tại chỗ, tạo sinh kế bền vững cho vùng dân tộc thiểu số

Theo dự thảo, Đề án được thực hiện trong hai giai đoạn 2026-2030 và 2031-2035, hướng tới hình thành hệ sinh thái tạo việc làm bền vững tại vùng DTTS và miền núi. Trọng tâm là phát huy vai trò chủ thể của người dân, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế từng địa phương, mở rộng cơ hội việc làm và sinh kế, nâng cao thu nhập, góp phần giảm nghèo bền vững và thu hẹp khoảng cách phát triển.

Các nhóm nhiệm vụ chủ yếu gồm phát triển kinh tế địa phương để tạo việc làm bền vững; nâng cao chất lượng nguồn lao động; phát triển và kết nối các dịch vụ việc làm.

Đào tạo nghề phải đi cùng nhu cầu tuyển dụng

Tại Hội thảo, các đại biểu cho rằng việc tạo việc làm tại vùng DTTS và miền núi vẫn còn không ít khó khăn. Khả năng tạo việc làm tại chỗ ở nhiều địa bàn hạn chế; đào tạo nghề chưa thực sự gắn với nhu cầu tuyển dụng; tỷ lệ lao động có văn bằng, chứng chỉ còn thấp. Trong khi đó, thông tin về thị trường lao động chưa được cung cấp đầy đủ và kịp thời đến người dân.

Một số lĩnh vực có tiềm năng tạo việc làm như du lịch cộng đồng, chế biến nông sản, thương mại, logistics và các dịch vụ phục vụ sản xuất vẫn phát triển với quy mô nhỏ, thiếu liên kết và chưa tham gia sâu vào chuỗi giá trị.

Từ thực tế này, các đại biểu đề nghị Đề án cần xây dựng giải pháp phù hợp với điều kiện kinh tế, xã hội và đặc điểm văn hóa của từng vùng, từng địa phương. Trong đó, việc đào tạo nghề cần chuyển mạnh theo hướng gắn với nhu cầu của thị trường và khả năng tuyển dụng thực tế của doanh nghiệp.

Cùng với đó, cần tăng cường liên kết giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp, từng bước hình thành chuỗi từ đào tạo, thực hành đến tuyển dụng, qua đó nâng khả năng tìm được việc làm sau đào tạo.

Việc thu hút doanh nghiệp đầu tư, phát triển sản xuất, dịch vụ tại vùng DTTS và miền núi cũng được xác định là một trong những giải pháp quan trọng để mở rộng việc làm tại chỗ, hạn chế tình trạng lao động phải rời quê tìm việc.

Các đại biểu đồng thời đề xuất đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và nền tảng số trong cung cấp thông tin thị trường lao động, tư vấn nghề nghiệp và kết nối cung - cầu lao động, giúp người dân tiếp cận nhanh hơn với cơ hội việc làm phù hợp.

Mở rộng việc làm tại chỗ, tạo sinh kế bền vững cho vùng dân tộc thiểu số

Hướng tới hệ sinh thái việc làm bền vững

Kết luận Hội thảo, Thứ trưởng Nông Thị Hà đánh giá cao các ý kiến đóng góp của đại diện các bộ, ngành, địa phương, cơ quan nghiên cứu, chuyên gia và nhà khoa học. Đây là nguồn thông tin thực tiễn quan trọng để Bộ Dân tộc và Tôn giáo tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu và hoàn thiện dự thảo Đề án, Tờ trình và Quyết định trình Thủ tướng Chính phủ.

Theo Thứ trưởng, sau khi được hoàn thiện và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, Đề án sẽ tạo cơ sở để triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp về tạo việc làm, phát triển dịch vụ và kết nối lao động bền vững tại vùng DTTS và miền núi.

Mục tiêu cuối cùng không chỉ là tạo thêm việc làm mà còn hình thành các sinh kế ổn định, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống người dân. Đây cũng là nền tảng để các địa phương khai thác tốt hơn lợi thế về sản xuất, dịch vụ, văn hóa và nguồn nhân lực, từ đó thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Thứ trưởng Nông Thị Hà đề nghị các bộ, ngành, địa phương, chuyên gia và nhà khoa học tiếp tục phối hợp, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm thực tiễn với Bộ Dân tộc và Tôn giáo trong quá trình hoàn thiện Đề án.