Tổng thống Mỹ Donald Trump đang thúc đẩy việc siết chặt khả năng tiếp cận hệ thống tài chính đối với những người không mang quốc tịch Mỹ, trong bối cảnh chính quyền của ông gia tăng các biện pháp kiểm soát nhập cư bất hợp pháp và tình trạng nhập cư ồ ạt trên phạm vi rộng.
Ngày thứ Ba (20/5, giờ địa phương), ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp mang tên “Khôi phục tính toàn vẹn cho hệ thống tài chính của Mỹ”, yêu cầu các ngân hàng đưa tình trạng nhập cư của khách hàng vào quá trình đánh giá rủi ro tài chính tiềm ẩn.
Sắc lệnh giao Bộ trưởng Tài chính cùng các cơ quan quản lý tài chính liên bang ban hành hướng dẫn nhằm hỗ trợ các ngân hàng nhận diện những khách hàng có hồ sơ hoặc giao dịch tiềm ẩn rủi ro, như rửa tiền, tài trợ khủng bố và buôn bán lao động, theo quy định của Đạo luật Bảo mật Ngân hàng năm 1970. Theo nội dung văn bản, các điều chỉnh này nhằm tính đến những rủi ro mà việc sử dụng thẻ nhận dạng lãnh sự nước ngoài có thể đặt ra đối với tính toàn vẹn của hệ thống tài chính Mỹ.
Sắc lệnh đồng thời nêu ra các “dấu hiệu cảnh báo” và mô thức liên quan đến hoạt động đáng ngờ, bao gồm việc rút tiền mặt nhiều lần, sử dụng công ty bình phong nhằm che giấu chủ sở hữu thực sự của tài khoản, cũng như khai thác một số nền tảng nhất định để chi trả tiền lương “ngoài sổ sách”.
Các “dấu hiệu đáng ngờ” còn bao gồm việc sử dụng mã số thuế cá nhân (ITIN) – loại mã có thể được cấp cho mọi cá nhân, không phụ thuộc vào tình trạng nhập cư, nhằm phục vụ việc kê khai và nộp thuế – thay cho số an sinh xã hội khi mở tài khoản hoặc thực hiện một số giao dịch ngân hàng nhất định.
Động thái này có thể khiến những người không phải công dân Mỹ, đặc biệt là người nhập cư bất hợp pháp, gặp nhiều trở ngại hơn trong việc tiếp cận các dịch vụ tài chính, kể cả trong những nhu cầu chính đáng. Biện pháp trên được đặt trong bối cảnh chính quyền Trump đang đồng thời siết chặt các chính sách nhập cư tại Mỹ.
Trong thời gian qua, chính quyền Trump đã triển khai các đợt bắt giữ và trục xuất trên diện rộng, trong đó có cả một số trường hợp đang có tình trạng nhập cư hợp pháp; tăng cường rà soát đối với hồ sơ thị thực và quốc tịch; đồng thời thu hẹp khả năng tiếp cận dịch vụ công của người nhập cư nói chung. Các chiến dịch truy quét quy mô lớn cũng đã làm bùng phát làn sóng biểu tình trên khắp nước Mỹ và kéo theo những hệ lụy an ninh nghiêm trọng.
Trước đó, vào tháng 11/2025, Bộ Tài chính Mỹ cũng đã công bố kế hoạch phân loại lại một số khoản tín dụng thuế hoàn trả được thành “phúc lợi công cộng liên bang”, qua đó siết chặt điều kiện thụ hưởng đối với một bộ phận người không phải công dân Mỹ nhưng nộp thuế tại nước này.
Trong bản thông tin tóm tắt về sắc lệnh, Nhà Trắng cho rằng Tổng thống Trump đang hành động nhằm khôi phục tính liêm chính của hệ thống tài chính Mỹ, trấn áp các hoạt động bất hợp pháp bị xem là đe dọa an ninh quốc gia và chấm dứt việc cấp tín dụng cho những đối tượng vay có rủi ro cao mà theo lập luận của họ, công dân Mỹ cuối cùng phải gánh chịu chi phí. Nhà Trắng đồng thời khẳng định rằng việc khôi phục các tiêu chuẩn thẩm định tín dụng chặt chẽ sẽ giúp những người dân Mỹ tuân thủ pháp luật được hưởng lợi nhiều hơn về kinh tế.
Bản thông tin này cũng lập luận rằng những lỗ hổng trong quy trình xác định danh tính khách hàng đã tạo điều kiện để các tổ chức khủng bố, đường dây buôn bán ma túy, mạng lưới rửa tiền và nhiều tổ chức tội phạm khác lợi dụng hệ thống tài chính Mỹ để luân chuyển dòng tiền bất hợp pháp và né tránh sự truy bắt của cơ quan thực thi pháp luật. Để củng cố những luận chứng trên, Nhà Trắng viện dẫn các trường hợp mạng lưới rửa tiền có liên hệ với Trung Quốc đã từng được ghi nhận.
Nhà Trắng cũng dẫn ra các trường hợp ngân hàng cấp khoản vay thế chấp, thẻ tín dụng và các hình thức tín dụng khác cho người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp, cũng như tình trạng một số chủ sử dụng lao động khai báo thiếu tiền lương của lao động không có giấy tờ. Theo lập luận của Nhà Trắng, những chi phí phát sinh từ các hoạt động này rốt cuộc được chuyển sang người tiêu dùng Mỹ dưới hình thức phí và lãi suất cao hơn.
Tuy vậy, đến nay vẫn chưa có đánh giá rõ ràng về mức độ tác động thực tế của các hoạt động nêu trên đối với phí ngân hàng và mặt bằng lãi suất mà người dân Mỹ phải gánh chịu. Các nhà kinh tế nhìn chung cho rằng lãi suất tăng chủ yếu chịu chi phối bởi lãi suất chuẩn, yếu tố được sử dụng để điều tiết lạm phát và tăng trưởng việc làm, cùng với chi phí huy động vốn của ngân hàng và các yếu tố cá nhân như điểm tín dụng của người vay. Theo một nghiên cứu của Viện Urban, khoảng 5.000 đến 6.000 khoản vay thế chấp đã được cấp cho khách hàng sử dụng mã số thuế cá nhân (ITIN). Hãng tin AP cho biết các ngân hàng thường không mặn mà với nhóm khách hàng này, trong khi Fannie Mae và Freddie Mac nhìn chung cũng không sẵn sàng bảo hiểm thế chấp cho người vay có ITIN.
Sắc lệnh cũng chỉ đạo Bộ Tài chính xem xét điều chỉnh các quy định theo Đạo luật Bảo mật Ngân hàng nhằm tạo điều kiện cho các tổ chức tài chính thu thập dữ liệu khách hàng một cách thuận lợi hơn, trong đó có thông tin về tình trạng nhập cư và giấy phép lao động.
Trước đó, chính quyền Trump từng xem xét một phương án cứng rắn hơn, theo đó yêu cầu các ngân hàng thu thập thông tin quốc tịch của cả khách hàng mới lẫn khách hàng hiện hữu. Phần lớn lãnh đạo trong ngành tài chính đã bày tỏ quan điểm phản đối, cho rằng yêu cầu mở rộng thu thập dữ liệu khách hàng sẽ tạo ra gánh nặng vận hành lớn và chi phí thực thi rất cao. Trong khi đó, các nhà phê bình cảnh báo đề xuất này có thể dẫn tới nguy cơ “tước bỏ dịch vụ ngân hàng” đối với hàng triệu người Mỹ, bởi nhiều công dân không dễ dàng có sẵn hộ chiếu hoặc các giấy tờ chứng minh quốc tịch khác theo yêu cầu của ngân hàng. Theo cách nhìn này, tác động bất lợi nếu có sẽ dồn nhiều hơn lên người cao tuổi, các hộ gia đình thu nhập thấp và cư dân nông thôn; đồng thời, một số nhà phân tích cũng cho rằng biện pháp như vậy có thể thúc đẩy người tiêu dùng rời khỏi hệ thống ngân hàng được quản lý chính thức.
Sắc lệnh được ban hành ngày 19/5 cũng cho thấy sự điều chỉnh nhất định trong cách tiếp cận của chính quyền Trump, sau nhiều tháng liên tục gây sức ép lên các tổ chức tài chính lớn của Mỹ xoay quanh vấn đề “tước bỏ dịch vụ ngân hàng vì lý do chính trị” và các thực tiễn sàng lọc khách hàng.
Ông Trump nhiều lần cáo buộc các ngân hàng có hành vi phân biệt đối xử với giới bảo thủ, đồng thời đã khởi kiện JPMorgan Chase và giám đốc điều hành của ngân hàng này, yêu cầu bồi thường 5 tỷ USD liên quan đến việc tài khoản của ông bị đóng sau vụ tấn công vào Điện Capitol ngày 6/1/2021. Đáp lại, JPMorgan Chase khẳng định vào tháng 1 năm 2026 rằng doanh nghiệp này không đóng tài khoản vì lý do chính trị hay tôn giáo, mà xuất phát từ những rủi ro pháp lý hoặc quy định đối với công ty; đồng thời cho biết trong nhiều trường hợp, các yêu cầu và kỳ vọng từ cơ quan quản lý buộc ngân hàng phải đưa ra quyết định như vậy.
Song song với đó, Nhà Trắng cũng giám sát một nỗ lực sửa đổi các quy định khác trên phạm vi rộng hơn, theo hướng tạo dư địa thuận lợi hơn cho các công ty hoạt động trong khuôn khổ ngân hàng truyền thống, đồng thời công khai bày tỏ sự ủng hộ đối với tiền điện tử. Trong định hướng này, ông Trump cam kết đưa Mỹ trở thành “thủ đô tiền điện tử của thế giới”.
