Mạng xã hội đã mở ra một kỷ nguyên mới cho ngành tiếp thị và quảng bá sản phẩm - nơi KOL (người có ảnh hưởng) và KOC (người tiêu dùng có sức lan tỏa) trở thành những nhân tố chủ chốt. Thế nhưng, khi lượt thích, chia sẻ, theo dõi… có thể dễ dàng mua bán công khai trên mạng, câu hỏi lớn được đặt ra: Giá trị thật sự của một KOL/KOC nằm ở đâu, nếu tất cả chỉ được đo bằng những con số có thể thao túng bằng tiền?
Bức tranh méo mó về sức ảnh hưởng
Hiện nay, chỉ cần vài thao tác đơn giản, bất kỳ ai cũng có thể "hóa thân" thành một KOL/KOC với hàng chục nghìn lượt theo dõi. Dịch vụ mua lượt like, comment, share hay view được rao bán tràn lan trên nhiều nền tảng, thậm chí còn kèm cam kết “bảo hành tương tác thật”, “tăng trưởng tự nhiên”. Điều này khiến những chỉ số từng là thước đo quan trọng trở nên mất giá trị.
Khi các nhãn hàng chỉ nhìn vào lượt view hoặc lượng người theo dõi, họ có thể bị đánh lừa bởi bề nổi. Người tiêu dùng cũng có nguy cơ mua phải sản phẩm được quảng bá thiếu trung thực, dẫn tới sự mất niềm tin vào cả thị trường.
 |
| KOL/KOC: Giá trị thật không nằm ở những con số ảo |
Số liệu có thể được thổi phồng, nhưng nội dung chất lượng và sự chân thật trong tương tác là điều không thể mua. Một KOL/KOC thật sự có giá trị phải là người tạo ra nội dung có chiều sâu, hữu ích, phù hợp với đối tượng theo dõi. Quan trọng hơn, họ cần có kiến thức thực tế, trải nghiệm thật và tinh thần có trách nhiệm với cộng đồng.
Người xem ngày nay không còn dễ bị thu hút bởi những lời quảng bá bóng bẩy. Họ quan tâm tới tính xác thực: KOL có thực sự dùng sản phẩm? Có hiểu rõ công dụng? Có thể đưa ra đánh giá khách quan? Chỉ khi người theo dõi chủ động đặt câu hỏi, muốn tương tác, muốn mua sản phẩm vì tin vào người giới thiệu, khi đó, sức ảnh hưởng mới được xem là thật.
Không phải người có nhiều người theo dõi nhất sẽ mang lại hiệu quả tốt nhất. Một KOL nhỏ, hoạt động trong đúng lĩnh vực, tiếp cận đúng “tệp” khách hàng lại có thể đem lại kết quả vượt trội so với những tên tuổi lớn nhưng không liên quan.
Thị trường hiện nay cũng chứng kiến tình trạng “nhảy thương hiệu” liên tục: Một người nổi tiếng có thể quảng bá sản phẩm giảm cân hôm nay, nhưng chỉ vài ngày sau lại xuất hiện trong chiến dịch tăng cân của thương hiệu khác. Những mâu thuẫn này dần khiến công chúng mất niềm tin, và cũng phản ánh rõ việc chạy theo hợp đồng ngắn hạn mà đánh đổi sự uy tín dài hạn.
Sự bùng nổ của “số liệu ảo” cho thấy nhu cầu cấp thiết về một hệ thống đánh giá minh bạch và có cơ chế kiểm soát rõ ràng. Ở nhiều quốc gia, việc yêu cầu KOL/KOC công khai thông tin quảng cáo và chịu trách nhiệm pháp lý đang trở thành tiêu chuẩn bắt buộc. Tại Việt Nam, cơ quan quản lý cũng đang từng bước hoàn thiện quy định liên quan, nhằm bảo vệ người tiêu dùng và lành mạnh hóa thị trường.
Điều này không chỉ giúp ngăn chặn tình trạng lừa dối bằng số liệu, mà còn tạo điều kiện cho những người làm nội dung chân chính được nhìn nhận và đánh giá công bằng.
Với người tiêu dùng, sự tỉnh táo là điều tối quan trọng. Họ cần nhìn xa hơn những con số bề nổi để đánh giá chất lượng thực sự của người làm nội dung. Với các KOL/KOC, đây là lúc để chứng minh năng lực và giá trị thật qua nội dung hữu ích, góc nhìn chân thực và mối liên kết bền vững với cộng đồng.
Sắp tới, hội nghị “KOL với kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” dự kiến diễn ra vào ngày 18/8 sẽ là sự kiện quan trọng đánh dấu bước đi đầu tiên trong việc xây dựng Bộ tiêu chí đánh giá KOL, KOC trong thời đại mới. Một khung tiêu chuẩn rõ ràng, thực chất và phù hợp với thị trường Việt Nam sẽ là nền tảng cần thiết để phân định rõ ràng giữa những cái tên thực lực và những con số ảo.
