 |
| Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi |
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng Iran hoàn toàn có thể liên hệ trực tiếp với ông nếu quốc gia này muốn thương lượng để kết thúc cuộc chiến đã kéo dài hai tháng. Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran đã tới Nga vào thứ Hai (27/4) nhằm tìm kiếm sự hậu thuẫn từ Tổng thống Vladimir Putin.
Triển vọng khôi phục các nỗ lực hòa bình Trung Đông đã suy giảm vào ngày thứ Bảy (25/4) sau khi Tổng thống Trump hủy chuyến công tác của các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner đến Islamabad (Pakistan). Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi, đã thực hiện các cuộc gặp gỡ với những quốc gia trung gian như Pakistan và Oman vào Chủ nhật (26/4) trước khi lên đường tới Nga, trong bối cảnh hai bên vẫn tồn tại nhiều khác biệt về các vấn đề như chương trình hạt nhân của Iran và quyền tiếp cận qua eo biển Hormuz có ý nghĩa chiến lược.
Ông Trump cho biết trên chương trình “The Sunday Briefing” của kênh truyền hình Fox News rằng các bên có thể lựa chọn gặp trực tiếp hoặc liên hệ qua điện thoại, đồng thời khẳng định đường dây liên lạc luôn đảm bảo an toàn và hiệu quả. Ông nhấn mạnh rằng điều kiện cơ bản của thỏa thuận là bên đối tác không được sở hữu vũ khí hạt nhân; nếu không đạt được tiêu chí này, việc gặp gỡ không còn giá trị.
Iran đã nhiều lần đề nghị phía Washington công nhận quyền làm giàu uranium của nước này, với khẳng định rằng mục đích của hoạt động này chỉ phục vụ hòa bình. Tuy nhiên, các quốc gia phương Tây cho rằng chương trình làm giàu uranium của Iran nhằm phát triển vũ khí hạt nhân.
Theo nguồn tin từ Axios ngày 26/4, Iran đã gửi tới Mỹ một đề xuất mới thông qua các nhà trung gian Pakistan liên quan đến việc mở lại eo biển Hormuz có ý nghĩa kinh tế quan trọng và chấm dứt xung đột, trong khi các cuộc đàm phán hạt nhân được dự kiến sẽ lùi lại sang giai đoạn sau. Bộ Ngoại giao Mỹ và Nhà Trắng hiện chưa đưa ra bình luận về thông tin này.
Tỷ lệ ủng hộ sụt giảm khiến ông Trump phải chịu áp lực nội bộ trong việc kết thúc cuộc chiến ở Trung Đông, vốn không nhận được sự đồng tình của người dân. Mặc dù sức mạnh quân sự suy giảm, các nhà lãnh đạo Iran đã tận dụng lợi thế trong đàm phán nhờ khả năng kiểm soát tuyến vận chuyển hàng hóa qua eo biển – nơi chiếm tới một phần năm lượng dầu mỏ toàn cầu lưu thông.
Về phía Iran, Ngoại trưởng Abbas Araqchi đã trở về Islamabad sau cuộc hội đàm với Oman – một bên trung gian trong cuộc xung đột – và tiếp tục chuyến công tác tới Nga.
Đại sứ Iran tại Nga, ông Kazem Jalali, cho biết trên nền tảng X rằng ông Araqchi sẽ có cuộc gặp với Tổng thống Vladimir Putin để tiếp tục các hoạt động ngoại giao nhằm thúc đẩy lợi ích quốc gia cũng như ứng phó với những thách thức từ bên ngoài. Ông Jalali nhấn mạnh sự hợp tác giữa Iran và Nga trong nỗ lực chung của các quốc gia độc lập chống lại “các thế lực toàn trị toàn cầu”, đồng thời theo đuổi công lý và xây dựng một thế giới đa phương không phụ thuộc vào chủ nghĩa đơn phương hoặc sự áp đặt của phương Tây.
Mâu thuẫn giữa Mỹ và Iran không chỉ xoay quanh vấn đề chương trình hạt nhân của Tehran hay việc kiểm soát các eo biển chiến lược. Tổng thống Mỹ Donald Trump mong muốn ngăn chặn Iran hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm như Hezbollah ở Lebanon và Hamas tại dải Gaza (Palestine), đồng thời hạn chế khả năng Iran sử dụng tên lửa đạn đạo tấn công các đồng minh của Mỹ. Về phía mình, Iran hướng đến mục tiêu được dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt và yêu cầu Israel ngừng các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Hezbollah.
