Hà Nội đề xuất bỏ mốc 5 năm với giấy phép xây dựng có thời hạn

Sở Xây dựng Hà Nội vừa công bố dự thảo lần 2 Quyết định quy định một số nội dung về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn thành phố. Một trong những điểm đáng chú ý là đề xuất điều chỉnh quy định đối với giấy phép xây dựng có thời hạn.

Theo dự thảo, giấy phép xây dựng có thời hạn được cấp cho công trình, nhà ở riêng lẻ tại khu vực đã có quy hoạch được phê duyệt, công bố nhưng chưa thực hiện.

So với quy định hiện hành, dự thảo lần 2 bỏ quy định công trình được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn tại Hà Nội chỉ được tồn tại không quá 5 năm kể từ ngày cấp phép. Thay vào đó, thời hạn tồn tại cụ thể sẽ được ghi ngay trong giấy phép, phù hợp với thời hạn của quy hoạch.

Sở Xây dựng cho biết, trường hợp công trình chưa hết thời hạn tồn tại nhưng khu đất đã có quyết định thu hồi thì việc bồi thường, giải phóng mặt bằng, thu hồi đất và phá dỡ công trình được thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai.

Hà Nội đề xuất bỏ mốc 5 năm với giấy phép xây dựng có thời hạn

Không còn mốc 5 năm nhưng vẫn khống chế quy mô

Việc bỏ mốc thời gian 5 năm không đồng nghĩa các công trình trong khu vực có quy hoạch sẽ được xây dựng không giới hạn. Dự thảo lần 2 tiếp tục đưa ra những điều kiện cụ thể nhằm kiểm soát quy mô đầu tư đối với công trình, nhà ở riêng lẻ được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn.

Theo đó, công trình xây mới không được quá 4 tầng nổi; được bố trí tum thang nhưng diện tích sàn tum không quá 30% diện tích sàn mái và chiều cao tum không quá 3 m.

Công trình không được xây dựng tầng lửng, tầng hầm hoặc bán hầm; tổng chiều cao không quá 18 m và không được vượt các chỉ tiêu về quy hoạch, thiết kế đô thị của khu vực.

So với quy định hiện hành, điểm thay đổi đáng chú ý là tổng chiều cao công trình được cấp giấy phép xây dựng có thời hạn được nâng từ mức tối đa 15 m lên không quá 18 m.

Việc kiểm soát số tầng, chiều cao và các phần diện tích bổ sung nhằm hạn chế việc gia tăng quy mô đầu tư đối với những công trình nằm trong khu vực đã có quy hoạch nhưng chưa triển khai. Đây cũng là cơ sở để hạn chế thiệt hại phát sinh khi Nhà nước thực hiện thu hồi đất theo quy hoạch.

Đối với công trình hiện trạng có quy mô lớn hơn quy mô cho phép xây dựng mới, dự thảo quy định chủ công trình chỉ được sửa chữa, cải tạo nhằm bảo đảm an toàn chịu lực, phòng cháy, chữa cháy hoặc thay thế các bộ phận bị hư hỏng. Việc sửa chữa không được làm tăng số tầng, chiều cao, diện tích xây dựng, tổng diện tích sàn hoặc thay đổi công năng theo hướng làm tăng quy mô sử dụng.

Nhiều đề xuất trong quá trình lấy ý kiến

Trong quá trình góp ý cho dự thảo lần 1, một số địa phương đã đề nghị điều chỉnh các điều kiện cấp giấy phép xây dựng có thời hạn.

UBND xã Trung Giã đề nghị nghiên cứu giảm tổng chiều cao công trình từ 18 m xuống 15 m, tương ứng với quy định hiện hành. Theo địa phương, việc khống chế quy mô ở mức hợp lý có thể giúp chủ đầu tư hạn chế lãng phí trong trường hợp công trình phải tháo dỡ để thực hiện quy hoạch và giải phóng mặt bằng.

Trong khi đó, UBND xã Thường Tín kiến nghị cho phép nhà ở kết hợp kinh doanh được bố trí một tầng lửng, với diện tích không quá 65% diện tích sàn tầng 1. Theo địa phương, việc cấm tuyệt đối tầng lửng có thể chưa phù hợp với nhu cầu sử dụng thực tế của một số hộ dân.

Tuy nhiên, Sở Xây dựng cho biết quy định công trình tối đa 4 tầng, cao 18 m, không có tầng lửng và không có tầng hầm được giữ trong dự thảo lần 2 nhằm khống chế quy mô đầu tư, qua đó hạn chế thiệt hại khi Nhà nước thực hiện thu hồi đất theo quy hoạch.

Thời hạn giấy phép gắn với tiến độ quy hoạch

Điểm thay đổi quan trọng của dự thảo nằm ở cách tiếp cận đối với thời hạn tồn tại của công trình. Thay vì áp dụng một mốc thời gian cố định 5 năm cho mọi trường hợp, thời hạn cụ thể sẽ được xác định trên cơ sở quy hoạch của từng khu vực và thể hiện trong giấy phép xây dựng.

Cách quy định này giúp tránh tình trạng công trình vẫn phù hợp với quy hoạch hiện hành nhưng giấy phép đã hết thời hạn tồn tại chỉ vì vượt qua một mốc thời gian cứng. Đồng thời, quyền của người xây dựng cũng được gắn với trạng thái và thời hạn thực hiện quy hoạch tại khu vực.

Tuy nhiên, trong trường hợp Nhà nước đã có quyết định thu hồi đất, các quyền và nghĩa vụ liên quan đến công trình vẫn phải thực hiện theo pháp luật đất đai. Việc bỏ mốc 5 năm vì vậy không làm thay đổi nguyên tắc công trình phải chấp hành quyết định thu hồi đất và giải phóng mặt bằng khi quy hoạch được triển khai.