Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 4, sáng 28/7, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Luật Phát triển đô thị. Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất trao thẩm quyền rộng hơn cho các đô thị đặc biệt trong xây dựng thể chế và tổ chức thực hiện các cơ chế, chính sách đặc thù.
Trình bày Tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết dự thảo luật được xây dựng nhằm tạo hành lang pháp lý đồng bộ, ổn định và mang tính đột phá để thúc đẩy phát triển TP. Hồ Chí Minh, các đô thị đặc biệt, các thành phố và khu kinh tế đặc biệt. Mục tiêu là tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, nguồn lực và nâng cao hiệu quả phân cấp, phân quyền.
 |
| Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng |
Dự thảo luật gồm 5 chương, 68 điều, tập trung vào hai nhóm chính sách lớn. Thứ nhất là phân quyền mạnh mẽ cho đô thị đặc biệt, nhất là trong việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Thứ hai là xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù về tổ chức chính quyền đô thị, quy hoạch, xây dựng, phát triển hạ tầng, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, liên kết vùng, kinh tế biển và huy động nguồn lực phát triển.
Theo dự thảo, đô thị đặc biệt sẽ được trao thêm thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật để quy định chi tiết, hướng dẫn thực hiện và xử lý các vấn đề đặc thù phát sinh trong thực tiễn. Việc phân quyền được thiết kế gắn với các quy định về trình tự, thủ tục, kiểm soát quyền lực, giám sát và trách nhiệm giải trình nhằm bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.
Đáng chú ý, dự thảo cũng cho phép các đô thị đặc biệt được điều chỉnh trình tự, thủ tục và thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính theo hướng đơn giản hóa, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền đô thị.
Bên cạnh đó, dự thảo tạo cơ sở pháp lý để phát triển các lĩnh vực trọng điểm như trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do, logistics tích hợp, kinh tế biển, hạ tầng năng lượng, giáo dục, y tế, du lịch và thu hút nhà đầu tư chiến lược.
 |
| Đề xuất trao thêm quyền xây dựng thể chế cho đô thị đặc biệt. |
Về cơ chế giám sát, Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh việc kiểm soát quyền lực sẽ được thực hiện song hành với cơ chế khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi tham nhũng, trục lợi và lạm dụng chính sách.
Thẩm tra dự án luật, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết Thường trực Ủy ban cơ bản thống nhất với chủ trương Quốc hội phân quyền trực tiếp cho TP. Hồ Chí Minh và các đô thị đặc biệt, đồng thời giao Chính phủ quyết định phạm vi áp dụng đối với các thành phố khác và khu kinh tế đặc biệt.
Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục hoàn thiện các nguyên tắc áp dụng cơ chế đặc thù; bảo đảm nguyên tắc trao quyền phải đi đôi với kiểm soát quyền lực, tăng cường cơ chế theo dõi, giám sát, đánh giá và làm rõ vai trò điều phối của Chính phủ trong quá trình triển khai.
Kết luận nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cho biết Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất về sự cần thiết ban hành Luật Phát triển đô thị và đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp thu đầy đủ các ý kiến để hoàn thiện dự thảo trước khi trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất sắp tới.
