Đề xuất sửa Luật Đất đai mở rộng quyền thu hồi đất

Mới đây, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã gửi hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai tới Bộ Tư pháp, với đề xuất quan trọng về việc bổ sung 3 trường hợp Nhà nước thu hồi đất. Cụ thể, 3 trường hợp mới được đề xuất bao gồm:

Đề xuất sửa Luật Đất đai mở rộng quyền thu hồi đất.

Thu hồi đất cho các dự án kinh tế - xã hội quan trọng: Đề xuất này tập trung vào các dự án đầu tư công khẩn cấp, dự án trong khu thương mại tự do, trung tâm tài chính quốc tế, logistics, và các dự án hỗn hợp dân cư, đô thị, du lịch, dịch vụ, văn hóa, thể thao. Các dự án này có quy mô lớn, đóng góp nguồn thu đáng kể cho ngân sách nhà nước, tạo việc làm và thúc đẩy kinh tế địa phương. Tuy nhiên, hiện tại nhiều dự án này chưa có quy định được Nhà nước thu hồi đất, gây khó khăn cho quá trình tiếp cận quỹ đất và triển khai.

Thu hồi đất khi đã thỏa thuận phần lớn diện tích: Trường hợp này giải quyết vướng mắc thực tế khi nhà đầu tư đã thỏa thuận được trên 75% diện tích và số lượng người sử dụng đất, nhưng vẫn còn một phần nhỏ không thỏa thuận được. Tình trạng này dẫn đến "dự án treo", lãng phí nguồn lực và làm chậm tiến độ đầu tư. Việc Nhà nước thu hồi phần diện tích đất còn lại sẽ giúp dự án được triển khai đồng bộ, tránh lãng phí.

Tạo quỹ đất cho sản xuất, kinh doanh liên tục: Đề xuất bổ sung quy định thu hồi đất để tạo quỹ đất cho thuê nhằm tiếp tục sản xuất, kinh doanh. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp phải di dời do ô nhiễm môi trường hoặc do đất bị thu hồi vì các mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế. Quy định này sẽ đảm bảo doanh nghiệp có mặt bằng để tiếp tục hoạt động, tránh tình trạng sản xuất bị đình trệ.

Việc sửa đổi Luật Đất đai lần này được xây dựng trên cơ sở phân tích những hạn chế thực tế của Luật Đất đai năm 2024. Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, nhiều dự án dù có ý nghĩa lớn về kinh tế - xã hội nhưng không nằm trong danh mục thu hồi đất, gây cản trở cho quá trình phát triển. Tình trạng này không chỉ làm chậm tiến độ đầu tư mà còn gây khó khăn cho nhà đầu tư và lãng phí nguồn lực đất đai.

Đề xuất mới nhằm tạo ra một cơ chế linh hoạt và hiệu quả hơn, đảm bảo quyền lợi cho cả nhà nước, người dân và doanh nghiệp. Đối với Nhà nước, việc thu hồi đất sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ các công trình, dự án trọng điểm, tạo nguồn thu và thúc đẩy kinh tế. Đối với doanh nghiệp, cơ chế này giúp họ dễ dàng tiếp cận đất đai, giảm rủi ro "dự án treo" và đảm bảo hoạt động sản xuất, kinh doanh không bị gián đoạn. Đối với người dân, quy định mới cũng cần đi kèm với chính sách bồi thường, hỗ trợ hợp lý, đảm bảo cuộc sống ổn định sau khi bàn giao đất.