Đề xuất hoàn thiện thể chế ngân hàng để khơi thông vốn và tăng an toàn hệ thống

Chiều 6/8, Quốc hội thảo luận tại tổ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Tăng dư địa điều hành cho Ngân hàng Nhà nước

Nhiều đại biểu đồng tình với việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế điều hành chính sách tiền tệ theo hướng linh hoạt hơn.

Quốc hội thảo luận ở tổ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng. Các đại biểu Quốc hội đã đánh giá toàn diện dự án Luật nhằm tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông nguồn lực và thiết lập lá chắn pháp lý vững chắc.

Đại biểu Lê Thị Thúy Sen (Đoàn Hưng Yên) ủng hộ nguyên tắc cấm sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam nhằm bảo vệ chủ quyền tiền tệ, đồng thời đề nghị luật giao Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quy định cụ thể các trường hợp ngoại lệ để bảo đảm khả năng ứng phó trước những biến động của thị trường.

Đối với quy định cho phép áp dụng tỷ lệ an toàn khác trong một số trường hợp đặc biệt, nhiều ý kiến đánh giá đây là cơ chế cần thiết để Ngân hàng Nhà nước chủ động xử lý rủi ro.

Theo đại biểu Nguyễn Thanh Tùng (Đoàn TP. Hồ Chí Minh), những ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc có vốn chủ sở hữu âm sẽ rất khó vận hành nếu áp dụng cứng các giới hạn an toàn như thông lệ. Vì vậy, cơ chế linh hoạt sẽ tạo điều kiện để Ngân hàng Nhà nước xử lý kịp thời các tình huống phát sinh, nhất là rủi ro thanh khoản.

Mở thêm công cụ hỗ trợ thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Một nội dung nhận được nhiều sự đồng thuận là cho phép ngân hàng thương mại làm đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp.

Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà (Đoàn TP. Hà Nội) cho rằng quy định này sẽ góp phần củng cố kỷ cương trên thị trường trái phiếu, tăng cường bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư và nâng cao trách nhiệm của các bên tham gia.

Ở góc độ thị trường vốn, đại biểu Nguyễn Thanh Tùng cho biết quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp của Việt Nam hiện chỉ tương đương khoảng 10% GDP, thấp hơn nhiều so với một số quốc gia trong khu vực, trong khi dư nợ tín dụng ngân hàng đã lên tới khoảng 145% GDP.

Theo ông, khi ngân hàng được tham gia quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp, niềm tin của nhà đầu tư có thể được cải thiện, qua đó góp phần phát triển thị trường trái phiếu và giảm áp lực cung ứng vốn trung, dài hạn cho hệ thống ngân hàng.

Tuy nhiên, nhiều đại biểu cũng đề nghị hoàn thiện quy định để làm rõ trách nhiệm của ngân hàng, tránh phát sinh hiểu nhầm giữa vai trò quản lý tài sản bảo đảm với nghĩa vụ bảo lãnh thanh toán khi doanh nghiệp phát hành trái phiếu gặp rủi ro.

Tăng năng lực phòng, chống rửa tiền trong môi trường số

Đối với Luật Phòng, chống rửa tiền, nhiều ý kiến đánh giá cao việc dự thảo bổ sung dịch vụ tài sản mã hóa vào nhóm đối tượng phải thực hiện nghĩa vụ báo cáo.

Đại biểu Đỗ Đức Hồng Hà nhận định việc bổ sung các dấu hiệu giao dịch đáng ngờ đối với tài sản mã hóa sẽ giúp các tổ chức tín dụng chủ động nhận diện, giám sát và báo cáo các giao dịch có rủi ro, đồng thời phù hợp với các khuyến nghị của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF).

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Thanh Tùng cho rằng hoạt động ngân hàng hiện đối mặt với nhiều thách thức mới như dòng tiền luân chuyển tốc độ cao, công nghệ ẩn danh và yêu cầu cân bằng giữa kiểm soát rủi ro với trải nghiệm khách hàng.

Để nâng cao hiệu quả phòng, chống rửa tiền, các đại biểu kiến nghị đẩy mạnh kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công an, Bộ Tài chính, cơ quan Hải quan, Thuế và các tổ chức tín dụng, qua đó nâng cao khả năng giám sát, phát hiện sớm và xử lý các giao dịch bất thường.