Chuyên gia Lại Thiên Phong: Địa phương hóa chuyển đổi số – chìa khóa tăng trưởng mới cho Việt Nam

Hiện tại, nhiều bộ, ngành cùng vào cuộc và lắng nghe tiếng nói doanh nghiệp khu vực tư nhân để triển khai hiệu quả hơn. Theo đó, Bộ Công an đang chủ trì nhiều chương trình về dữ liệu, hạ tầng số và trí tuệ nhân tạo, cho thấy chuyển đổi số quốc gia đã bước sang giai đoạn thực thi liên ngành, quy mô lớn và gắn chặt với yêu cầu quản trị trong thời kỳ mới.

Đồng hành cùng chương trình Chuyển đổi số quốc gia, theo dòng sự kiện, Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập đã có cuộc trò chuyện với Thạc sĩ Lại Thiên Phong – chuyên gia chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai, quy hoạch đô thị và quản trị dữ liệu, Chủ tịch Tập đoàn TPGroup về cách đưa chủ trương lớn thành kết quả cụ thể ở cấp xã, phường sau sáp nhập.

Là hội viên của Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME), ông Lại Thiên Phong, chuyên gia chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai, quy hoạch đô thị và quản trị dữ liệu, Chủ tịch Tập đoàn TPGroup kiến nghị: Phải địa phương hóa chuyển đổi số từ tư duy đến năng lực quản trị mới có kết quả.

PV: TPGroup đồng hành chuyển đổi số quốc gia với Chính phủ như thế nào?

Ông Lại Thiên Phong: TPGroup hoạt động trong lĩnh vực chuyển đổi số, đất đai, tài nguyên, quy hoạch xây dựng và phát triển đô thị thông minh. Sau hơn 15 năm làm việc thực tế, chúng tôi nhận thấy sau sáp nhập, bài toán lớn nhất của địa phương là kiểm tra, hậu kiểm nhanh, quản lý tốt quy hoạch và quản trị dữ liệu lớn, từ đó phát triển đồng bộ từ cấp xã, phường lên các cấp cao hơn.

Nếu thiếu dữ liệu chuẩn và công cụ quản trị phù hợp, địa phương rất khó điều hành hiệu quả. Vì vậy, chúng tôi tập trung vào hai trụ cột: chuyển đổi số đất đai và chuyển đổi số xây dựng, quy hoạch tổng thể. Đây là nền tảng để hình thành kinh tế dữ liệu và thúc đẩy kinh tế số.

Chúng tôi xây dựng nền tảng dữ liệu và công cụ quản trị dựa trên dữ liệu, triển khai từ cấp địa phương, mỗi nơi đều có tính đặc thù theo địa phương, cách thức điều hành, quản trị và hiện trạng dữ liệu thực tế khác nhau. Muốn chuyển đổi số hiệu quả, phải bắt đầu từ cấp xã, phường với tư duy đổi mới và năng lực quản trị phù hợp với tốc độ thay đổi hiện nay.

PV: Ông có thể chia sẻ thêm về giải pháp công nghệ mà TPGroup đã hỗ trợ địa phương?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Chúng tôi phát triển nền tảng tích hợp GIS, BIM và dữ liệu liên ngành, không chỉ về đất đai hay quy hoạch mà còn bao gồm văn hóa, du lịch, y tế, giáo dục, xây dựng, giao thông, quản lý đô thị, nông nghiệp… Tất cả được liên thông trên một nền tảng bản sao số thống nhất, quản trị thông minh tinh gọn.

Nền tảng này giúp chính quyền, cán bộ, doanh nghiệp và người dân sử dụng chung một hệ thống dữ liệu, cập nhật theo thời gian thực (real time). Việc ra quyết định không còn phụ thuộc vào báo cáo thủ công hay dữ liệu rời rạc, mà dựa trên thông tin trực quan, đồng bộ và có thể kiểm chứng.

Giải pháp góp phần tạo ra năng lực quản trị tinh gọn, kết quả cụ thể: lãnh đạo nắm bắt tình hình rõ hơn, xử lý nhanh hơn, giảm trung gian và độ trễ, hạn chế phương thức thủ công. Qua đó, nâng cao chất lượng phục vụ, đồng thời tiết kiệm thời gian, ngân sách và tối ưu nguồn lực.

Thực tế cho thấy, công nghệ giúp quản lý chặt chẽ hơn, minh bạch hơn và mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham quan triển lãm chuyên đề đặc biệt tổ chức tại Nhà Quốc hội trong khuôn khổ Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai Nghị quyết số 66 và Nghị quyết số 68 của Bộ Chính trị, ngày 18/5.

PV: TPGroup đã triển khai những dự án chuyển đổi số nổi bật nào?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Chúng tôi đã triển khai mô hình bản sao số địa hình cho Tập đoàn Vingroup phục vụ thu thập dữ liệu tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam. Nếu làm theo cách truyền thống có thể mất hai năm, nhưng với công nghệ, chỉ mất khoảng ba tháng, tức nhanh hơn 8 –10 lần. Chi phí cũng giảm tối thiểu 30%, giúp tiết kiệm ngân sách lớn.

Ở cấp địa phương, chúng tôi triển khai mô hình quản trị đô thị số tại phường Giảng Võ (Hà Nội). Mô hình được các cơ quan chuyên môn và Bộ Khoa học và Công nghệ đánh giá cao, cho thấy cấp phường hoàn toàn có thể triển khai chuyển đổi số hiệu quả nếu có nền tảng phù hợp và sự chỉ đạo quyết liệt.

Ngoài ra, chúng tôi cũng đã thực hiện số hóa các công trình trong ngành công an tại các địa phương. Là một trong những đơn vị đi đầu trong ứng dụng công nghệ vào bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống, Công an Thanh Hóa tiên phong triển khai không gian số Nhà truyền thống Công an tỉnh. Dự án đã thực hiện số hóa 3D toàn bộ không gian, giúp tái hiện trung thực không gian trưng bày trên nền tảng số. Đặc biệt, các nhóm hiện vật tiêu biểu được số hóa 3D với độ chính xác cao, tạo nền tảng xây dựng kho dữ liệu số phục vụ quản lý, lưu trữ và khai thác lâu dài.

Công an Thanh Hóa tiên phong ứng dụng công nghệ vào bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử với dự án số hóa Nhà truyền thống Công an tỉnh.

PV: Ông có thể chia sẻ thêm về giải pháp công nghệ của TPGroup?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Nền tảng bản sao số của chúng tôi được cấp bằng độc quyền sáng chế, phục vụ giám sát tài nguyên, quản lý đô thị, cảnh báo ngập lụt, ô nhiễm và nhiều vấn đề khác.

Điểm quan trọng là hệ thống có thể liên thông từ cấp xã lên cấp tỉnh và Trung ương, trở thành nền tảng điều hành đa cấp, không chỉ giải quyết một bài toán riêng lẻ.

Ngoài ra, TPGroup phát triển hệ sinh thái công nghệ vệ tinh định vị độ chính xác cao phục vụ UAV, logistics, nông nghiệp thông minh và phương tiện không người lái. Đây là các công nghệ có tiềm năng phục vụ chiến lược quốc gia trong tương lai.

PV: Yếu tố nào quyết định thành công của chuyển đổi số cấp cơ sở?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Yếu tố quan trọng nhất là người lãnh đạo đứng đầu.

Tại phường Giảng Võ, thành công không chỉ đến từ công nghệ mà từ quyết tâm của lãnh đạo. Khi người đứng đầu thực sự hiểu và chỉ đạo quyết liệt, toàn bộ hệ thống sẽ vận hành đồng bộ.

Dưới sự chỉ đạo của Đảng ủy, UBND phường và Chủ tịch phường Cồ Như Dũng, các phòng ban phối hợp chặt chẽ, giúp triển khai nhanh và hiệu quả công tác số hóa quản trị cấp cơ sở.

Quan trọng hơn, chuyển đổi số được gắn với đánh giá công việc của từng cán bộ, không còn là nhiệm vụ riêng của bộ phận công nghệ. Điều này tạo động lực triển khai thực chất.

Trong quản lý trật tự xây dựng, việc kiểm tra có thể chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Cán bộ giảm áp lực nhưng hiệu quả quản lý cao hơn. Đây là mô hình có thể nhân rộng.

Mô hình “Bản sao số” phường Giảng Võ được Cục Chuyển đổi số Quốc gia đánh giá cao về tính ứng dụng trong thiết lập hệ thống thông tin quản lý hạ tầng đô thị hiện đại, thống nhất và tập trung.

PV: Doanh nghiệp có kiến nghị gì về điểm nghẽn trong quá trình triển khai chuyển đổi số thực tế?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Điểm nghẽn lớn hiện nay là quy định pháp lý còn chậm hơn công nghệ. Nhiều giải pháp hiệu quả đã được triển khai nhưng chưa được cập nhật vào hệ thống quốc gia. Tôi nghĩ, cần rà soát và cập nhật các quy chuẩn, đặc biệt trong lĩnh vực đất đai, xây dựng và chuyển đổi số, đồng thời cho phép thử nghiệm linh hoạt các giải pháp mới và cải tiến liên tục.

Công nghệ hiện nay có thể giúp đo lường chính xác, kiểm soát tài nguyên và giảm lãng phí. Đây là nguồn lực cần được quản lý chặt, nhất là quản trị rủi ro các phần mềm nước ngoài có thể gây thất thoát dữ liệu quốc gia.

PV: Định hướng của TPGroup thời gian tới?

Chuyên gia Lại Thiên Phong: Một số sản phẩm của TPGroup đã nằm trong danh mục công nghệ chiến lược và được vinh danh tại các giải thưởng uy tín. Đây vừa là ghi nhận, vừa là trách nhiệm lớn.

Mục tiêu của TPGroup là phụng sự quốc gia, doanh nghiệp không chỉ là cung cấp giải pháp, mà còn quyết tâm giải các bài toán lớn của đất nước, từ quản lý tài nguyên, quy hoạch đến xây dựng nền tảng kinh tế số, góp phần thúc đẩy tăng trưởng của Việt Nam nhanh nhất.

Chúng tôi tin rằng, nếu sâu sát cùng địa phương, làm chắc từ dữ liệu và gắn với quản trị, công nghệ Việt có thể tạo ra giá trị lớn và vươn ra thị trường quốc tế mạnh mẽ.