Bùng nổ thanh toán mã QR tại Việt Nam: khi "chạm và quét" trở thành thói quen mỗi ngày

Thanh toán không tiền mặt ngày càng phổ biến

Chỉ trong vài năm ngắn ngủi, văn hóa "dùng tiền mặt" tại Việt Nam đã trải qua bước ngoặt lớn. Thanh toán bằng mã QR không còn là công nghệ mới lạ mà đã trở thành thói quen mua sắm thiết yếu của hàng chục triệu người dân.

Du khách thanh toán bằng VietQRGlobal khi mua sắm. Ảnh: Ngọc Trâm

Các số liệu thống kê từ Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức trung gian thanh toán cho thấy sự tăng trưởng “phi mã” của phương thức quét mã QR. Số lượng giao dịch thanh toán qua mã QR tại Việt Nam đã tăng gấp 20 lần trong vòng 5 năm qua. Riêng kênh điện thoại di động đạt hàng tỷ lượt giao dịch mỗi năm với giá trị hàng chục triệu tỷ đồng.

Theo các khảo sát thị trường, có đến hơn 84% người dùng điện thoại thông minh tại Việt Nam từng thực hiện thao tác quét mã QR. Trong lĩnh vực bán lẻ và dịch vụ ăn uống, hơn 58% người tiêu dùng ưu tiên sử dụng phương thức này thay cho tiền mặt hoặc thẻ vật lý.

Không chỉ bùng nổ trong nước, hạ tầng kết nối VietQR còn đang được mở rộng sang các quốc gia trong khu vực như Thái Lan, Cam-pu-chia, Lào... giúp du khách Việt Nam dễ dàng quét mã thanh toán khi đi du lịch nước ngoài mà không cần đổi ngoại tệ.

Không chỉ có du khách Việt Nam đi ra nước ngoài dễ dàng quét mã QR để thanh toán mà khách du lịch đến Việt Nam cũng có thể sử dụng phương thức này dễ dàng, nhanh chóng khi đến Việt Nam.

Tại nhiều quốc gia trong khu vực, thanh toán QR qua ứng dụng ngân hàng và ví điện tử đã trở thành một thói quen phổ biến hàng ngày. Tuy nhiên,khi sang Việt Nam, du khách có thể gặp một số trở ngại như phải đổi tiền mặt, chịu phí chuyển đổi ngoại tệ cao khi thanh toán bằng thẻ, hoặc không biết điểm bán có chấp nhận phương thức thanh toán mình đang sử dụng hay không. Với VietQRGlobal, du khách có thể dễ dàng dùng ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử quen thuộc của mình để quét mã QR tại điểm chấp nhận thanh toán tại Việt Nam. Trong khi đó, đơn vị bán hàng cũng sẽ nhận được tiền thanh toán bằng đồng Việt Nam và có cơ hội phục vụ tập khách hàng quốc tế với chi phí hợp lý.

Để thu hút khách du lịch mới đây Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) Payoo cho biết từ nay đến cuối năm du khách quốc tế đến Việt Nam được giảm ngay 50% giá trị hóa đơn, tối đa 100.000 đồng khi quét mã VietQRGlobal để thanh toán tại các cửa hàng miễn thuế của JALUX TASECO tại sân bay và hệ thống AEON Mall. Việc này nhằm mang đến trải nghiệm thanh toán thuận tiện cùng nhiều ưu đãi xuyên suốt hành trình của du khách từ khi đặt chân xuống sân bay đến khi ăn uống, mua sắm trong thành phố.

Tại sân bay, du khách được giảm giá khi thanh toán tại các cửa hàng miễn thuế của JALUX TASECO tại Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng và Phú Quốc. Đến thành phố, du khách cũng có thể hưởng ưu đãi khi thanh toán bằng VietQRGlobal tại các cửa hàng sử dụng thiết bị Payoo POS và chấp nhận phương thức thanh toán này trong các trung tâm thương mại AEON Mall Long Biên, Thanh Hóa, Hạ Long, Đà Nẵng, Bình Tân.

Nhờ vậy, du khách có thể thanh toán qua VietQRGlobal và nhận ưu đãi ở nhiều chặng của chuyến đi, từ sân bay đến các điểm mua sắm, ăn uống, góp phần đưa thanh toán xuyên biên giới trở thành một lựa chọn thuận tiện hơn cho du khách tại Việt Nam.

Lợi ích cho cả người mua lẫn người bán

Sự “lên ngôi” của mã QR không phải là ngẫu nhiên, mà đến từ hàng loạt tiện ích thiết thực mang lại cho cả người mua lẫn người bán.

Người dùng không cần mang theo ví dày hay lo lắng quên mang thẻ ngân hàng. Tất cả những gì cần làm là mở ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử trên smartphone, quét mã và xác thực (qua FaceID/vân tay) trong vài giây.

Du khách thanh toán bằng mã QR tại Việt Nam. Ảnh: Ngọc Trâm

Khi sử dụng mã QR động (QR Code tích hợp đơn hàng), các thông tin về số tài khoản, tên người nhận, số tiền và nội dung chuyển khoản đều được điền tự động. Điều này loại bỏ hoàn toàn rủi ro chuyển nhầm số tiền hay sai số tài khoản.

Khách hàng không còn lo lắng bị lộ thông tin thẻ (như số thẻ, mã CVV) hay bị quẹt thẻ hai lần tại máy POS. Mọi giao dịch đều yêu cầu xác thực 2 lớp trên chính thiết bị cá nhân.

Đối với tiểu thương và doanh nghiệp (người bán) chi phí đầu tư bằng 0. Khác với thanh toán qua thẻ đòi hỏi phải lắp đặt máy POS và chịu phí duy trì, các hộ kinh doanh nhỏ lẻ chỉ cần in một tấm bảng VietQR đặt tại cửa hàng là có thể nhận tiền tức thì. Tiền bán hàng được chuyển thẳng vào tài khoản ngân hàng, giúp tiểu thương dễ dàng theo dõi doanh thu theo ngày, tránh được nguy cơ thất thoát, nhận phải tiền giả hoặc thiếu tiền lẻ để trả lại cho khách.

Quét mã QR cũng giúp giảm thời gian chờ đợi tại quầy thu ngân trong giờ cao điểm, nâng cao trải nghiệm mua sắm chuyên nghiệp và hiện đại.

Sự phổ biến của mã QR tại Việt Nam đang đóng vai trò trụ cột trong Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt của Chính phủ. Với sự đồng bộ hạ tầng giữa Ngân hàng Nhà nước, công ty NAPAS cùng các ngân hàng thương mại và ví điện tử, hệ sinh thái thanh toán QR ngày càng trở nên an toàn, tiện lợi và tiếp cận sâu rộng tới mọi tầng lớp nhân dân, kể cả ở các khu vực nông thôn, vùng sâu vùng xa.

Thanh toán bằng mã QR không chỉ dừng lại ở một công cụ giao dịch tài chính, mà đã trở thành biểu tượng cho lối sống hiện đại, năng động và số hóa của người dân Việt Nam.

Theo Cục Thống kê, trong 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đón khoảng 15,9 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,4% so với cùng kỳ năm 2025. Châu Á tiếp tục là thị trường nguồn lớn nhất với khoảng 11,8 triệu lượt, chiếm gần 74% tổng lượng khách quốc tế đến Việt Nam.

Sự gia tăng về lượng khách cũng đi cùng mức tăng đáng kể trong sử dụng thanh toán QR xuyên biên giới. Theo ghi nhận của NAPAS, trong 8 tháng đầu năm, số giao dịch VietQRGlobal của du khách từ Thái Lan, Lào và Campuchia tại Việt Nam tăng 8 lần, trong khi giá trị giao dịch tăng 6 lần so với cùng kỳ năm 2025. Riêng thị trường Trung Quốc, trong tháng 8/2026, giao dịch thanh toán của du khách Trung Quốc sử dụng ứng dụng thanh toán của UPI và AliPay để quét mã VietQRGlobal tại Việt Nam tăng tương ứng gấp 3 lần về số lượng giao dịch và gấp 4 lần về giá trị giao dịch so với tháng 4/2026. Với việc hoàn thành kết nối các với nền tảng thanh toán của Trung Quốc (UPI, Alipay và mới đây là kết nối với Weixin Pay), giao dịch thanh toán QR xuyên biên giới với quốc gia này sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh trong thời gian tới.