TP. Hồ Chí Minh sẵn sàng đầu tư mạnh mẽ vào AI để xây dựng trung tâm tài chính quốc tế

Chuyển đổi định hướng: Lấy bài toán thực tiễn làm trung tâm

TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu đẩy tỷ lệ thương mại hóa các kết quả nghiên cứu AI lên đến 60% trong Chương trình “Nghiên cứu và phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) tại TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2020-2030”. Thành phố đặt mục tiêu “phổ cập AI” cho 2 triệu dân vào năm 2030. Về công tác truyền thông, phấn đấu đạt tỷ lệ 50% người dân hiểu đúng về AI và quan tâm đến chương trình, cùng khoảng 1 triệu lượt tiếp cận AI trên truyền hình và nền tảng số.

Trong giai đoạn 2026–2030, tổng chi xã hội cho nghiên cứu và phát triển (R&D) của TP. Hồ Chí Minh dự kiến đạt khoảng 2–3% GRDP, trong đó nguồn chi ngoài ngân sách chiếm trên 60%. Mỗi năm Thành phố triển khai ít nhất 50 nhiệm vụ khoa học công nghệ. Hướng tới phát triển hơn 5.000 nhân lực khoa học công nghệ trẻ chất lượng cao, nâng tỷ lệ nhân lực nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo lên khoảng 15 người/vạn dân.

Ông Lê Hồng Minh - Nhà sáng lập kiêm Chủ tịch VNG cho biết: “Những chương trình AI tiêu biểu như Saigon AI Hub của TP. Hồ Chí Minh đã có sự thay đổi mang tính định hướng quan trọng: thay vì bắt đầu từ đề tài nghiên cứu, chương trình sẽ xuất phát từ những bài toán thực tế cần được giải quyết. Theo đó, các doanh nghiệp, cơ quan Nhà nước và tổ chức sẽ đề xuất các vấn đề thực tiễn, đồng thời đồng hành cùng các nhóm nghiên cứu bằng các nguồn lực thiết thực như dữ liệu và đội ngũ chuyên gia am hiểu chuyên môn. Mục tiêu dài hạn là tạo dựng môi trường nghiên cứu tốt nhất để ngày càng có nhiều nhóm nghiên cứu Việt Nam đạt đến trình độ hàng đầu thế giới”.

PGS.TS. Trần Minh Triết, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, ĐHQG TP. Hồ Chí Minh chia sẻ: “Các chương trình AI của TP. Hồ Chí Minh đang triển khai đã tạo dựng một môi trường nghiên cứu mở và mạng lưới kết nối chuyên môn về AI, qua đó giúp các nhà nghiên cứu trẻ phát triển tư duy khoa học, nâng cao năng lực nghiên cứu, thử nghiệm ứng dụng và hợp tác theo chuẩn quốc tế. Trong giai đoạn tiếp theo, hợp tác dài hạn giữa nhà trường, doanh nghiệp và các đối tác quốc tế như Google sẽ giúp các nhóm tiếp cận tốt hơn với hạ tầng tính toán, cố vấn chuyên môn và các đề bài thực tế, từ đó tiếp tục bồi dưỡng nhân tài và rút ngắn hành trình từ nghiên cứu đến ứng dụng”.

Ông Đỗ Tiến Thịnh, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Bộ Tài chính, nhấn mạnh: “Việc trao quyền cho lực lượng lao động và thế hệ trẻ làm chủ các công cụ số có ý nghĩa sống còn đối với sự bứt phá kinh tế - xã hội của Việt Nam. Khi những đơn vị tiên phong về công nghệ toàn cầu bắt tay hợp tác cùng các tổ chức và nhân tài bản địa, chúng ta chứng kiến sự chuyển hóa nhanh chóng của AI từ những khái niệm trừu tượng thành các ứng dụng cụ thể, phục vụ thiết thực cho lớp học, doanh nghiệp nhỏ và người dân trên khắp cả nước”.

TP.HCM đóng vai trò “người làm đất” kiến tạo hệ sinh thái AI và tài chính

Chia sẻ góc nhìn về chiến lược phát triển của Thành phố tại một hội thảo về AI gần đây, ông Trương Minh Huy Vũ - Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh ví von lãnh đạo Thành phố là “người làm đất” để hạt giống công nghệ nảy mầm và đâm chồi.

“Hạt giống tốt cần được gieo vào đất tốt. Nếu các chương trình như Saigon AI Hub là những người làm vườn, thì Thành phố xin nhận vai trò người làm đất, tạo môi trường và điều kiện thuận lợi để nhân tài AI phát huy năng lực, đưa những ý tưởng nghiên cứu vào thực tế và phát triển thành những doanh nghiệp công nghệ. Chẳng hạn, giải pháp phát hiện Deepfake có thể ứng dụng ngay cho ngân hàng, định danh và bảo mật, khi TP.HCM đang thúc đẩy xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế. Các giải pháp thực tế ảo có thể làm mới mô hình du lịch, văn hóa của thành phố. Tôi kỳ vọng từ những nhóm nghiên cứu như thế này sẽ xuất hiện thế hệ kỳ lân công nghệ tiếp theo, đủ năng lực gọi vốn, xây dựng thương hiệu và phát triển bài bản”, ông Trương Minh Huy Vũ, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh chia sẻ.

“Chúng tôi có chung một tầm nhìn tham vọng: giúp các nhà nghiên cứu xuất sắc của Việt Nam tiếp cận hạ tầng tính toán, các công cụ AI và sự hướng dẫn của đội ngũ chuyên gia hàng đầu. Rào cản chưa bao giờ nằm ở tài năng hay khát vọng, điều chúng tôi hướng tới là những nghiên cứu đạt chất lượng quốc tế phải thực sự tạo ra tác động thiết thực cho xã hội, góp phần nâng đỡ các tài năng nghiên cứu của Việt Nam trở thành những người dẫn dắt trong nền kinh tế AI toàn cầu”, ông David Benjamin, Đồng sáng lập Google AI Futures Fund thuộc Google Labs chia sẻ.

Theo các chuyên gia TP. Hồ Chí Minh cần tập trung đặt ra các bài toán vượt giới hạn địa lý, đủ thách thức để thu hút chuyên gia quốc tế; lấy hệ thống dữ liệu đất đai, thuế, tài chính, quản lý đô thị làm nền tảng; Xây dựng trung tâm dữ liệu AI tại các khu công nghệ cao và cung cấp điều kiện thử nghiệm thực tế cho nhóm nghiên cứu; Thúc đẩy cơ chế đồng đầu tư giữa Nhà nước và quỹ tư nhân để chấp nhận rủi ro, hỗ trợ ý tưởng đột phá về AI.