Chính phủ Trung Quốc đang mời các “influencer” trẻ từ Mỹ tham gia chương trình “China-Global Youth Influencer Exchange Program” (tạm dịch “Chương trình trao đổi thanh thiếu niên có ảnh hưởng toàn cầu Trung Quốc”), một chuyến đi kéo dài 10 ngày xuyên qua năm thành phố lớn của Trung Quốc vào tháng 7 tới. Chuyến đi được đài thọ toàn bộ chi phí, bao gồm chi phí đi lại, ăn ở, tham quan, làm việc với các KOL Trung Quốc và nội dung sẽ được truyền thông nhà nước hỗ trợ lan tỏa.
| Influencer là người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, thường thu hút nhiều người theo dõi nhờ vào nội dung họ chia sẻ (về thời trang, ẩm thực, du lịch, làm đẹp, v.v.). Họ có thể tác động đến ý kiến, hành vi mua sắm hoặc lối sống của người khác thông qua hình ảnh, video hoặc bài viết. |
 |
| Bắc Kinh thu hút “influencer” Mỹ bằng chuyến du lịch Trung Quốc miễn phí |
Theo các bài đăng tuyển chọn từ những kênh truyền thông gắn với nhà nước Trung Quốc, ứng viên cần có tối thiểu 300.000 người theo dõi trên các nền tảng như Instagram, YouTube, TikTok hoặc X (Twitter), đồng thời phải “yêu thích văn hóa Trung Hoa” và “không có tiền sử hành vi tiêu cực”.
Nội dung đăng tải cũng kêu gọi du học sinh Trung Quốc tại Bắc Mỹ giới thiệu chương trình cho các influencer trong mạng lưới quan hệ của mình, và cho biết ứng viên trúng tuyển sẽ nhận được thư mời chính thức từ chính quyền Bắc Kinh, kèm theo sự hỗ trợ đặc biệt trong việc làm visa.
Cụ thể, chuyến đi sẽ đưa các “influencer” ghé qua Tô Châu, Thượng Hải, Thâm Quyến, Hàm Đan và Bắc Kinh, bao gồm cả các điểm công nghệ như trụ sở công ty BYD và nền tảng mạng xã hội Xiaohongshu (phiên bản Instagram của Trung Quốc). Bên cạnh đó là các hoạt động truyền thống như luyện Thái Cực quyền, tham quan Vạn Lý Trường Thành và phát sóng trực tiếp trải nghiệm trên mạng xã hội.
Đặc biệt, chương trình nhấn mạnh yếu tố hợp tác nội dung: các influencer Mỹ sẽ làm việc cùng các KOL Trung Quốc và được hỗ trợ lan tỏa nội dung trên các kênh truyền thông chính thống của nước này.
Mục tiêu của chương trình là tăng cường “giao lưu nhân dân”, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục leo thang về mặt địa chính trị, công nghệ và thương mại.
Việc mời gọi các “influencer” quốc tế không phải là động thái mới trong chiến lược truyền thông của Trung Quốc. Từ sau đại dịch, nhiều video từ các YouTuber và TikToker phương Tây du lịch tại Trung Quốc đã được truyền thông nhà nước quốc gia này ca ngợi, vì “phản ánh chân thực đời sống người dân”.
Một ví dụ điển hình là streamer nổi tiếng người Mỹ IShowSpeed, người đã tạo làn sóng quan tâm lớn khi tới Trung Quốc hồi tháng 4 năm nay. Những video của anh tại các thành phố công nghệ như Thâm Quyến đã được cư dân mạng ca ngợi, còn truyền thông Trung Quốc tận dụng để làm nổi bật sự phát triển nhanh chóng về hạ tầng và công nghệ.
Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng những chương trình như vậy mang tính định hướng hình ảnh rõ rệt. Một nghiên cứu của Viện Chính sách Chiến lược Úc (ASPI) năm 2023 cho thấy, hơn 120 “influencer” nước ngoài được hỗ trợ bởi nhà nước Trung Quốc, từ tài trợ nội dung đến mở rộng tầm ảnh hưởng, đổi lại bằng những nội dung mang thông điệp tích cực hoặc ủng hộ quan điểm của Bắc Kinh.
Trong khi giới truyền thông Mỹ và phương Tây thường tập trung vào các vấn đề như kiểm duyệt, nhân quyền và cạnh tranh công nghệ, thì Trung Quốc đang nỗ lực viết lại câu chuyện bằng hình thức mềm mại hơn: trải nghiệm trực tiếp từ những người nổi tiếng, có ảnh hưởng và gần gũi với giới trẻ toàn cầu.
“Thay vì phản bác chỉ trích, họ đang chọn cách làm cho người khác cảm thấy... không có gì phải chỉ trích”, một nhà phân tích truyền thông nhận xét.
Trong bối cảnh Mỹ siết chặt các quy định với TikTok, hạn chế xuất khẩu công nghệ AI và tiếp tục duy trì mức thuế cao với hàng Trung Quốc, Bắc Kinh rõ ràng đang tìm hướng tiếp cận khác, không phải qua hội nghị bàn tròn, mà qua những story, vlog và bài đăng viral trên không gian mạng xã hội.
 Huawei thừa nhận chip tụt hậu so với Mỹ, nhưng đã có lối đi riêng |
 Đàm phán Mỹ – Trung: Ông Trump dè dặt với hạn chế xuất khẩu |
