Tham gia bán hàng đa cấp đồng nghĩa với việc người dân xác lập một quan hệ thương mại với doanh nghiệp thông qua hợp đồng. Trước khi đặt bút ký, việc nắm rõ các quy định của pháp luật sẽ giúp hạn chế rủi ro và bảo vệ quyền lợi của chính mình.
![]() |
| Hợp đồng tham gia bán hàng đa cấp là một loại hợp đồng thương mại với nội dung là các điều khoản mà các bên thỏa thuận với nhau, thể hiện quyền và nghĩa vụ của các bên trong quan hệ bán hàng đa cấp. |
Người tham gia phải có tư cách pháp lý rõ ràng
Theo quy định về quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp tại Nghị định số 40/2018/NĐ-CP, người tham gia bán hàng đa cấp phải được doanh nghiệp cấp thẻ thành viên mạng lưới bán hàng đa cấp.
Đây là căn cứ chứng minh tư cách của người tham gia trong hệ thống và là giấy tờ bắt buộc phải xuất trình khi tư vấn, giới thiệu hoặc tiếp thị sản phẩm cho khách hàng cũng như người có nhu cầu tham gia mạng lưới.
Hoa hồng và các khoản thưởng phải thanh toán qua ngân hàng
Theo Điều 48 Nghị định số 40/2018/NĐ-CP, doanh nghiệp bán hàng đa cấp có trách nhiệm thanh toán hoa hồng, tiền thưởng, khuyến mại và các lợi ích kinh tế khác bằng hình thức chuyển khoản qua ngân hàng cho người tham gia.
Quy định này nhằm bảo đảm tính minh bạch trong việc chi trả và tạo cơ sở để kiểm soát các khoản thu nhập phát sinh.
Doanh nghiệp phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân
Pháp luật cũng quy định doanh nghiệp bán hàng đa cấp có trách nhiệm khấu trừ thuế thu nhập cá nhân của người tham gia trước khi nộp vào ngân sách nhà nước theo quy định tại khoản 7 Điều 40 Nghị định số 40/2018/NĐ-CP.
Người tham gia cần lưu ý nội dung này để theo dõi việc thực hiện nghĩa vụ thuế đối với các khoản thu nhập từ hoạt động bán hàng đa cấp.
Có quyền trả lại hàng trong thời hạn 30 ngày
Một trong những quyền đáng chú ý của người tham gia là được trả lại hàng hóa đã mua trong vòng 30 ngày kể từ ngày nhận hàng, kể cả hàng hóa mua theo chương trình khuyến mại.
Để được chấp nhận, hàng hóa phải còn nguyên bao bì, tem, nhãn và kèm hóa đơn mua hàng.
Nếu hồ sơ hợp lệ, doanh nghiệp có trách nhiệm mua lại hàng hóa và hoàn trả cho người tham gia theo mức hai bên thỏa thuận nhưng không được thấp hơn 90% số tiền đã thanh toán theo quy định tại Điều 47 Nghị định số 40/2018/NĐ-CP.
Doanh nghiệp cũng được quyền khấu trừ các khoản hoa hồng, tiền thưởng hoặc lợi ích kinh tế đã phát sinh từ số hàng hóa bị trả lại theo quy định của pháp luật.
Phải giao hàng đúng thời hạn
Theo quy định hiện hành, trong 30 ngày kể từ khi người tham gia thanh toán tiền mua hàng, doanh nghiệp phải giao đầy đủ hàng hóa.
Nếu doanh nghiệp không giao hàng hoặc người tham gia không nhận hàng trong thời hạn luật định thì giao dịch phải được hủy và doanh nghiệp có trách nhiệm hoàn trả toàn bộ số tiền đã nhận.
Quy định này cũng được áp dụng đối với trường hợp người tham gia gửi hàng hóa tại doanh nghiệp nhưng không nhận trong thời hạn theo quy định.
Hợp đồng phải quy định cơ chế giải quyết tranh chấp
Trong trường hợp phát sinh mâu thuẫn mà các bên không thể tự thương lượng, tranh chấp có thể được đưa ra Tòa án có thẩm quyền để giải quyết theo pháp luật Việt Nam.
Nội dung về cơ chế giải quyết tranh chấp là điều khoản bắt buộc phải có trong hợp đồng tham gia bán hàng đa cấp theo điểm g khoản 2 Điều 24 Nghị định số 42/2014/NĐ-CP.
Việc đọc kỹ hợp đồng trước khi ký, kiểm tra đầy đủ các điều khoản về quyền, nghĩa vụ và phương thức giải quyết tranh chấp sẽ giúp người tham gia chủ động bảo vệ quyền lợi của mình trong quá trình hoạt động bán hàng đa cấp.