Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã công bố kết quả sơ bộ của đợt rà soát hành chính lần thứ 19 (POR19) đối với lệnh áp thuế chống bán phá giá (CBPG) tôm nước ấm đông lạnh nhập khẩu từ Việt Nam, áp dụng cho giai đoạn từ ngày 01/02/2023 đến 31/01/2024, vào rạng sáng ngày 07/6/2025 (giờ Việt Nam).
Theo thông báo từ DOC, Công ty Thông Thuận (bao gồm cả Thông Thuận Cam Ranh) không bị coi là bán phá giá, với biên độ phá giá là 0%.
Tuy nhiên, Công ty STAPIMEX bị áp mức thuế sơ bộ lên tới 35,29%. Mức thuế này còn được áp cho 22 doanh nghiệp khác trong nhóm đủ điều kiện hưởng mức thuế riêng biệt nhưng không bị kiểm tra bắt buộc. Thay vì áp dụng mức thuế trung bình gia quyền từ hai bị đơn bắt buộc như thông lệ, các doanh nghiệp này lại bị áp mức thuế đột ngột cao như vậy.
Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) và các doanh nghiệp liên quan đã bày tỏ sự bất ngờ và quan ngại sâu sắc về mức thuế sơ bộ cao đột biến này. Trong suốt 19 năm tham gia các kỳ rà soát hành chính của vụ kiện CBPG tôm tại Hoa Kỳ, chưa từng có doanh nghiệp nào bị áp thuế sơ bộ ở mức hai con số.
| Điều này gợi nhớ lại trường hợp kỳ POR12, khi DOC áp mức thuế sơ bộ 25,76% cho Công ty FIMEX do lỗi tính toán và sau đó điều chỉnh giảm xuống chỉ còn 4,58% trong kết quả cuối cùng. Chính vì vậy, VASEP và các doanh nghiệp cho rằng có sự nhầm lẫn hoặc sai sót trong kết quả lần này. |
Công ty STAPIMEX đã chuẩn bị chu đáo và tự tin với hệ thống sổ sách của mình để có mức thuế thấp nhất. STAPIMEX cam kết sẽ bổ sung thêm các thông tin cần thiết và tin tưởng rằng kết quả cuối cùng sẽ phản ánh đúng thực tế xuất khẩu của doanh nghiệp Việt Nam – không bán phá giá vào thị trường Hoa Kỳ.
Tuy nhiên, VASEP và các doanh nghiệp vẫn lo ngại rằng đã có sai sót nào đó trong quá trình tính toán, dẫn đến kết quả sơ bộ cao đến mức khó hiểu như hiện nay.
Mặc dù kết quả sơ bộ chưa có hiệu lực ngay và có thể được điều chỉnh trong kết quả cuối cùng (dự kiến công bố vào tháng 12/2025), nhưng thông tin này đã và đang tác động tiêu cực đến tâm lý các nhà nhập khẩu Hoa Kỳ, ảnh hưởng đến kế hoạch mua hàng và đơn hàng xuất khẩu. Điều này cũng gây lo ngại cho người nuôi tôm tại Việt Nam khi thị trường xuất khẩu – đặc biệt là thị trường Hoa Kỳ, một trong những thị trường quan trọng nhất, đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Trong bối cảnh Chính quyền Trump đang khởi động chính sách áp thuế cao đối với nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, mức thuế sơ bộ bất thường như hiện nay càng làm trầm trọng thêm thách thức mà ngành tôm Việt Nam đang phải đối mặt khi tiếp cận thị trường Hoa Kỳ.
VASEP khẩn thiết đề nghị Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) xem xét lại các tính toán trong kết quả sơ bộ để đảm bảo tính khách quan, công bằng và đúng với thông lệ trong các kỳ rà soát trước. Việc này nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của các doanh nghiệp Việt Nam và duy trì sự ổn định trong thương mại thủy sản giữa hai quốc gia.
