Theo số liệu của Tổng cục Hải quan Trung Quốc, trong 6 tháng đầu năm 2026, nước này đã chi hơn 13 tỷ USD để nhập khẩu rau quả, tăng 4,3% so với cùng kỳ năm trước.
Thái Lan tiếp tục là nhà cung cấp lớn nhất với kim ngạch hơn 5 tỷ USD, chiếm gần 37% thị phần và tăng 17% so với cùng kỳ năm 2025. Việt Nam đứng thứ ba với kim ngạch khoảng 2,2 tỷ USD, tăng 20% - mức tăng cao nhất trong nhóm ba nguồn cung lớn. Nhờ đó, thị phần rau quả Việt Nam tại Trung Quốc tăng từ 14% lên 16,1%.
 |
| Xuất khẩu rau quả Việt tăng tốc tại thị trường Trung Quốc. |
Trong khi đó, Chile - nguồn cung lớn thứ hai trước đây - chỉ đạt gần 2,3 tỷ USD, giảm 23% so với cùng kỳ năm trước. Với tốc độ tăng trưởng hiện nay, Việt Nam được dự báo sẽ sớm vượt Chile để trở thành nguồn cung rau quả lớn thứ hai tại thị trường Trung Quốc.
Ngoài Việt Nam và Thái Lan, nhiều quốc gia Đông Nam Á như Philippines, Malaysia và Campuchia cũng ghi nhận mức tăng trưởng tích cực, dù quy mô xuất khẩu vẫn còn khá khiêm tốn.
Theo các chuyên gia, sự thay đổi này xuất phát từ nhiều yếu tố. Chile đang chịu bất lợi do khoảng cách địa lý xa khiến chi phí vận chuyển tăng cao, làm giảm sức cạnh tranh của sản phẩm. Trong khi đó, Việt Nam và Thái Lan sở hữu lợi thế về vị trí địa lý, giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, giữ độ tươi của nông sản và giảm đáng kể chi phí logistics.
Bên cạnh đó, căng thẳng tại Trung Đông cùng biến động giá dầu trong năm 2026 cũng góp phần gia tăng lợi thế cạnh tranh cho các quốc gia Đông Nam Á trong chuỗi cung ứng rau quả vào Trung Quốc.
Bộ Công Thương cho rằng Trung Quốc tiếp tục là thị trường nhiều tiềm năng đối với rau quả Việt Nam. Nhu cầu nhập khẩu trái cây nhiệt đới vẫn duy trì ở mức cao và đang chuyển dần sang các sản phẩm chất lượng cao, trong khi yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm ngày càng khắt khe hơn.
Bên cạnh trái cây tươi, nhu cầu đối với các sản phẩm rau quả chế biến cũng gia tăng nhờ sự phát triển nhanh của ngành thực phẩm, đồ ăn nhẹ và bánh kẹo tại Trung Quốc.
Trong cơ cấu xuất khẩu sang thị trường này, sầu riêng tiếp tục là mặt hàng chủ lực với kim ngạch đạt 863 triệu USD, tăng 19% so với cùng kỳ năm trước. Khi khu vực Tây Nguyên bước vào cao điểm thu hoạch, xuất khẩu sầu riêng được kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng trong những tháng cuối năm.
Ngoài sầu riêng, nhiều loại trái cây khác của Việt Nam như chuối, thanh long, xoài và mít cũng ghi nhận nhu cầu nhập khẩu tích cực.
Đáng chú ý, Việt Nam còn có thêm cơ hội mở rộng thị phần chuối sau khi bão Maysak gây thiệt hại đáng kể cho nhiều vùng trồng chuối tại tỉnh Quảng Tây của Trung Quốc, bao gồm Nam Ninh, Bắc Hải và Trùng Khánh.
Theo đánh giá, việc khôi phục sản lượng chuối tại các khu vực này có thể mất từ 8 đến 12 tháng. Đây được xem là cơ hội để chuối Việt Nam gia tăng xuất khẩu vào Trung Quốc trong thời gian tới.
Với đà tăng trưởng hiện nay cùng nhu cầu nhập khẩu ổn định từ Trung Quốc, rau quả Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục mở rộng thị phần và sớm vươn lên trở thành nguồn cung lớn thứ hai tại thị trường này.
