Xây dựng dữ liệu đất đai quốc gia 2026 quyết tâm cao, không thể trì hoãn tiến độ

Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, việc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai được xem là một trong những trụ cột quan trọng, có tác động sâu rộng đến quản lý nhà nước, phát triển kinh tế và bảo đảm quyền lợi người dân. Năm 2026 được xác định là cột mốc then chốt, khi mục tiêu hoàn thiện hệ thống dữ liệu đất đai quốc gia được đặt ra với yêu cầu rõ ràng: không thể trì hoãn.

Tại hội nghị triển khai công tác đo đạc, lập bản đồ địa chính, đăng ký đất đai và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tổ chức tại Hà Nội, các bộ, ngành và địa phương đã cùng nhìn nhận rõ những kết quả đạt được cũng như những thách thức còn tồn tại. Đây không chỉ là một nhiệm vụ kỹ thuật đơn thuần mà là một bước chuyển lớn trong phương thức quản lý, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều cấp, nhiều ngành.

Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Uỷ viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an.

Phát biểu tại hội nghị, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Uỷ viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh tầm quan trọng đặc biệt của việc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, coi đây là nền tảng để kết nối, liên thông với các hệ thống dữ liệu quốc gia khác, đặc biệt là dữ liệu dân cư. Thực tế cho thấy, sau chiến dịch cao điểm 90 ngày làm sạch dữ liệu, nhiều địa phương đã đạt được kết quả tích cực, tạo tiền đề cho việc triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn quốc.

"Đến nay, hơn 61 triệu thửa đất đã được rà soát, trong đó khoảng 24 triệu thửa cơ bản đạt tiêu chí “đúng, đủ, sạch”. Tuy nhiên, tiêu chí “sống” – tức khả năng cập nhật dữ liệu theo thời gian thực – vẫn là điểm nghẽn lớn. Hơn 37 triệu thửa đất vẫn cần tiếp tục đo đạc, cập nhật thông tin, trong khi khoảng 45 triệu thửa chưa được đưa vào hệ thống. Con số này cho thấy khối lượng công việc còn lại là rất lớn, đòi hỏi nỗ lực vượt bậc trong thời gian ngắn", Thượng tướng Nguyễn Văn Long chia sẻ.

Từ thực tiễn địa phương, nhiều khó khăn đã được chỉ ra một cách thẳng thắn. Tại Thái Nguyên, sau khi hợp nhất với Bắc Kạn, số lượng thửa đất tăng lên hơn 4,3 triệu. Dù đã hoàn thành làm sạch và đưa vào hệ thống khoảng 1,5 triệu thửa, địa phương vẫn còn hàng trăm nghìn thửa cần tiếp tục xử lý để đạt chuẩn. Đặc biệt, những khu vực ранее thuộc Bắc Kạn gặp khó khăn lớn do dữ liệu đo đạc trước đây chủ yếu thủ công, thiếu đồng bộ và lạc hậu về công nghệ.

Không chỉ riêng Thái Nguyên, nhiều địa phương khác cũng đối mặt với thách thức tương tự, từ thiếu kinh phí, hạn chế về công nghệ đến thiếu hướng dẫn kỹ thuật thống nhất. Đại diện Hải Phòng đề xuất cần có cơ chế linh hoạt hơn trong lựa chọn nhà thầu, đồng thời sớm ban hành định mức, đơn giá và quy trình kỹ thuật để đẩy nhanh tiến độ triển khai.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng.

Kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng khẳng định mục tiêu hoàn thành cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia trong năm 2026 là nhiệm vụ “không thể lùi”. Theo ông, đây không chỉ là yêu cầu về mặt quản lý mà còn là nhiệm vụ chính trị quan trọng, gắn với cải cách thủ tục hành chính, minh bạch hóa thông tin và nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Theo Thứ trưởng thường trực Trịnh Việt Hùng, điểm cốt lõi của hệ thống dữ liệu đất đai là phải bảo đảm tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”. Nếu dữ liệu không chính xác, không đầy đủ hoặc không được cập nhật kịp thời, toàn bộ hệ thống sẽ mất đi giá trị, thậm chí gây ra những hệ lụy trong quản lý và tranh chấp. Khi dữ liệu được chuẩn hóa và liên thông, các giao dịch như chuyển nhượng, thế chấp, thừa kế hay giải quyết khiếu nại đều có thể thực hiện nhanh chóng, minh bạch trên nền tảng số.

"Một yêu cầu quan trọng khác là bảo đảm an toàn, an ninh dữ liệu. Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, dữ liệu đất đai không chỉ là tài sản kinh tế mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lợi của người dân và an ninh quốc gia. Do đó, việc xây dựng hệ thống bảo mật, kiểm soát truy cập và phòng chống rủi ro phải được đặt lên hàng đầu", ông Hùng cho biết.

Theo Thứ trưởng Trịnh Việt Hùng, để hoàn thành mục tiêu đề ra, các địa phương được yêu cầu rà soát toàn diện những khu vực chưa đo đạc, chưa lập hồ sơ địa chính và xây dựng kế hoạch cụ thể cho từng giai đoạn. Những khu vực có nhiều biến động như đô thị, khu công nghiệp, vùng biên giới, hải đảo cần được ưu tiên triển khai trước. Đồng thời, việc đo đạc phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật, tránh tình trạng sai lệch dẫn đến lãng phí và phát sinh tiêu cực.

Một trong những điểm nhấn của giai đoạn này là phương thức triển khai “làm sạch đi đôi với làm giàu dữ liệu”. Điều này không chỉ giúp nâng cao chất lượng thông tin mà còn tạo nền tảng cho việc khai thác hiệu quả dữ liệu trong quản lý và phát triển kinh tế. Khi dữ liệu đất đai được số hóa đầy đủ và kết nối với các hệ thống khác, nó sẽ trở thành nguồn lực quan trọng, hỗ trợ hoạch định chính sách, thu hút đầu tư và phát triển thị trường bất động sản minh bạch.

Có thể thấy, hành trình xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia đang bước vào giai đoạn quyết định. Với khối lượng công việc lớn, yêu cầu cao và thời gian gấp rút, nhiệm vụ này đòi hỏi sự vào cuộc mạnh mẽ của toàn bộ hệ thống chính trị. Khi hoàn thành, đây sẽ là nền tảng quan trọng, góp phần hiện đại hóa quản lý đất đai, thúc đẩy chuyển đổi số và tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong những năm tới.