Tại phiên họp đầu tiên của Ban chỉ đạo về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và triển khai Đề án 06 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng đã nhấn mạnh yêu cầu đẩy nhanh tiến độ xây dựng các hệ thống dữ liệu chuyên ngành, đặc biệt là cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia. Theo người đứng đầu ngành, mục tiêu đặt ra là phấn đấu hoàn thành hệ thống dữ liệu này ngay trong năm 2026, tạo nền tảng quan trọng cho tiến trình chuyển đổi số quốc gia và khai thác hiệu quả nguồn lực đất đai phục vụ phát triển kinh tế – xã hội.
Phiên họp có sự tham dự của Thứ trưởng Thường trực Trịnh Việt Hùng cùng các Thứ trưởng Phùng Đức Tiến, Hoàng Trung, Võ Văn Hưng, Đặng Ngọc Điệp và lãnh đạo nhiều đơn vị chuyên môn trong Bộ. Tại cuộc họp, các đại biểu tập trung đánh giá tiến độ thực hiện Nghị quyết 57 của Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.
Theo báo cáo của Vụ Khoa học và Công nghệ, trong năm 2025 Bộ được giao tổng cộng 188 nhiệm vụ liên quan đến các lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Đến cuối năm, Bộ đã hoàn thành 155 nhiệm vụ, đồng thời tiếp tục triển khai 33 nhiệm vụ còn lại với thời hạn hoàn thành trong năm 2026. Bước sang năm 2026, Bộ được giao thêm 55 nhiệm vụ mới, nâng tổng khối lượng công việc cần thực hiện lên mức rất lớn.
Tính đến đầu tháng 3/2026, Bộ đang triển khai 88 nhiệm vụ phải hoàn thành trong năm. Trong đó có 5 nhiệm vụ cần hoàn thành trước ngày 31/3 và tất cả đã được thực hiện đúng tiến độ. Đây được xem là tín hiệu tích cực cho thấy hệ thống quản lý và điều hành đang từng bước thích ứng với yêu cầu của tiến trình chuyển đổi số.
Song song với việc thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn, Bộ cũng tập trung hoàn thiện hệ thống thể chế nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ đã ban hành chỉ thị yêu cầu rà soát, sửa đổi nhiều văn bản pháp luật chuyên ngành, trong đó tập trung vào các quy định liên quan đến kiểm nghiệm, khảo nghiệm, công nhận giống, đăng ký lưu hành sản phẩm khoa học công nghệ và chuyển giao ứng dụng vào sản xuất.
Theo lãnh đạo Bộ, việc hoàn thiện khung pháp lý sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, tổ chức nghiên cứu và các địa phương triển khai các hoạt động khoa học công nghệ, đồng thời thúc đẩy quá trình số hóa dữ liệu và kết nối hệ thống.
 |
| Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng. |
Một trong những nội dung quan trọng được nhấn mạnh tại cuộc họp là xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Theo số liệu thống kê, Việt Nam hiện có hơn 100 triệu thửa đất nhưng dữ liệu được số hóa mới đạt khoảng 64 triệu thửa. Khoảng cách lớn giữa dữ liệu thực tế và dữ liệu đã được cập nhật khiến nhiều hoạt động quản lý gặp khó khăn.
Trong khi đó, các giao dịch liên quan đến đất đai như chuyển nhượng, cho thuê, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, bồi thường giải phóng mặt bằng hay tái định cư vẫn diễn ra thường xuyên mỗi ngày. Nếu hệ thống dữ liệu không đầy đủ và không được cập nhật kịp thời, việc quản lý cũng như hoạch định chính sách phát triển kinh tế – xã hội sẽ gặp nhiều trở ngại.
Thứ trưởng Thường trực Trịnh Việt Hùng cho rằng chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường là nhiệm vụ rất khó, đòi hỏi sự quyết liệt và cách làm khoa học. Theo ông, chuyển đổi số không chỉ dừng ở việc xây dựng hệ thống phần mềm mà quan trọng hơn là số hóa dữ liệu, đồng bộ hóa và kết nối các hệ thống thông tin trên phạm vi toàn quốc.
Thực tế cho thấy nhiều địa phương đã tiến hành đo đạc, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân trong nhiều năm qua, nhưng dữ liệu lại chưa được tích hợp vào một hệ thống thống nhất. Điều này khiến việc thống kê số lượng thửa đất hoặc truy xuất thông tin đất đai trở nên khó khăn.
Theo Bộ trưởng Trần Đức Thắng, trong thời gian qua Bộ đã phối hợp với Bộ Công an triển khai chiến dịch 90 ngày để rà soát và tổng hợp dữ liệu đất đai. Kết quả bước đầu đã thống kê được khoảng 62 – 64 triệu thửa đất, chủ yếu là các thửa đã được cấp sổ đỏ. Phần còn lại là những thửa đất chưa có giấy chứng nhận và cần được đo đạc lại trước khi cập nhật vào hệ thống dữ liệu quốc gia.
Bộ trưởng cho rằng nếu xây dựng được cơ sở dữ liệu đầy đủ, kết hợp với các chính sách phù hợp và thủ tục hành chính thông thoáng, ngành nông nghiệp và môi trường có thể khai thác hiệu quả hơn các nguồn lực quan trọng của đất nước. Điều này không chỉ phục vụ công tác quản lý mà còn góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, thậm chí hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới.
Hiện Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang triển khai xây dựng khoảng 12 đến 13 cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Dự kiến trong thời gian tới các hệ thống này sẽ được kết nối kỹ thuật với Trung tâm dữ liệu quốc gia. Tuy nhiên, Bộ trưởng lưu ý việc kết nối hệ thống mới chỉ là bước đầu, còn dữ liệu phải tiếp tục được cập nhật, làm sạch và hoàn thiện liên tục.
Ngoài nhiệm vụ xây dựng dữ liệu đất đai, Bộ cũng đang triển khai nhiều cơ sở dữ liệu khác như dữ liệu nền địa lý quốc gia, dữ liệu nghề cá, dữ liệu nuôi trồng thủy sản và dữ liệu lâm nghiệp. Những hệ thống này sẽ tạo nên nền tảng dữ liệu số toàn diện phục vụ quản lý tài nguyên, môi trường và phát triển nông nghiệp.
Bộ trưởng Trần Đức Thắng nhấn mạnh rằng khi triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ, các đơn vị cần đặt hiệu quả thực tế lên hàng đầu. Hiện nay có hơn 200 đầu việc đang được rà soát và triển khai, vì vậy cần xác định rõ nhiệm vụ nào thực sự cần thiết và mang lại giá trị.
Tinh thần chung là phân cấp rõ ràng, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị, từng lãnh đạo phụ trách và gắn trách nhiệm cá nhân với kết quả thực hiện. Những nhiệm vụ không hoàn thành đúng tiến độ sẽ được xem xét trách nhiệm theo quy định.
Theo lãnh đạo Bộ, nếu hoàn thành mục tiêu xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai trong năm 2026, Việt Nam sẽ có một nền tảng dữ liệu quan trọng phục vụ quản lý tài nguyên, phát triển kinh tế và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số quốc gia trong những năm tới.
