 |
| Sàn thương mại điện tử đã khấu trừ thuế, người bán online có còn phải xuất hóa đơn? |
Từ năm 2026, cơ chế khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử tiếp tục được hoàn thiện. Điều này giúp đơn giản hóa một phần thủ tục thuế cho người bán. Dù vậy, không ít cá nhân kinh doanh vẫn băn khoăn: khi sàn đã khấu trừ thuế thì có còn phải lập hóa đơn điện tử hay không? Câu trả lời không đơn giản là "có" hoặc "không", mà phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể theo quy định pháp luật.
Theo Nghị định số 68/2026/NĐ-CP và các quy định liên quan về quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, chủ quản sàn thương mại điện tử hoặc nền tảng số có chức năng đặt hàng trực tuyến và thanh toán có trách nhiệm thực hiện khấu trừ, khai thay và nộp thay số thuế đã khấu trừ đối với một số giao dịch thuộc phạm vi pháp luật quy định.
Điều này có nghĩa là sàn có thể thực hiện thay một phần nghĩa vụ thuế phát sinh từ giao dịch bán hàng. Dù vậy, sàn không trở thành bên bán hàng và cũng không thay thế toàn bộ trách nhiệm pháp lý của hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh.
Nói cách khác, việc thuế đã được khấu trừ không đồng nghĩa mọi nghĩa vụ liên quan đến doanh thu, chứng từ và hóa đơn đều chấm dứt.
Một trong những hiểu lầm phổ biến nhất hiện nay là cho rằng nếu sàn đã khấu trừ thuế thì người bán sẽ không còn liên quan đến hóa đơn điện tử.
Thực tế, khấu trừ thuế là hoạt động xác định và nộp số thuế phải nộp vào ngân sách nhà nước. Trong khi đó, hóa đơn điện tử là chứng từ ghi nhận giao dịch bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ theo quy định của pháp luật về hóa đơn, chứng từ.
Do đó, việc sàn thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay không tự động làm phát sinh quyền miễn lập hóa đơn điện tử cho người bán trong mọi trường hợp.
Nếu thuộc trường hợp phải sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định hiện hành, người kinh doanh vẫn phải thực hiện đúng quy định tương ứng.
Thứ nhất, cho rằng sàn đã khấu trừ thuế thì người bán không còn bất kỳ nghĩa vụ thuế nào khác.
Thứ hai, cho rằng sàn sẽ xuất hóa đơn thay cho tất cả giao dịch phát sinh.
Thứ ba, cho rằng số tiền thực nhận sau khi trừ phí dịch vụ và các khoản khấu trừ mới là doanh thu dùng để xác định nghĩa vụ thuế.
Các cách hiểu này có thể dẫn đến sai lệch trong việc quản lý doanh thu, lưu trữ chứng từ và thực hiện nghĩa vụ thuế.
Trong bối cảnh quản lý thuế ngày càng dựa trên dữ liệu điện tử, cơ quan thuế có thể đối chiếu đồng thời nhiều nguồn thông tin như: Dữ liệu từ sàn thương mại điện tử, dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu thanh toán, hồ sơ khai thuế, các thông tin liên quan khác theo quy định pháp luật.
Vì vậy, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh nên chủ động:
Lưu trữ báo cáo doanh thu trên từng sàn và chứng từ liên quan đến số thuế đã bị khấu trừ.
Đối chiếu doanh thu định kỳ, theo dõi nghĩa vụ hóa đơn điện tử áp dụng cho hoạt động kinh doanh của mình.
Liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp khi phát sinh tình huống chưa rõ quy định.
Bên cạnh các quy định đang có hiệu lực, một nội dung đang được cộng đồng kinh doanh trực tuyến theo dõi sát là dự thảo sửa đổi quy định về hóa đơn điện tử do Bộ Tài chính lấy ý kiến trong thời gian gần đây.
Theo nội dung dự thảo được công bố để lấy ý kiến, một số trường hợp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trên sàn thương mại điện tử có thể được xem xét không bắt buộc lập hóa đơn điện tử khi đáp ứng đầy đủ điều kiện nhất định, trong đó có trường hợp giao dịch đã được nền tảng thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay.
Tuy nhiên, đây mới là nội dung dự thảo và chưa có hiệu lực pháp lý. Người bán không nên căn cứ vào dự thảo để áp dụng ngay trong hoạt động kinh doanh thực tế.
Việc sàn thương mại điện tử khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay là một bước tiến quan trọng trong quá trình hiện đại hóa quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh trực tuyến.
Dù vậy, người bán online cần hiểu rõ rằng khấu trừ thuế và nghĩa vụ về hóa đơn điện tử là hai vấn đề pháp lý khác nhau. Trong nhiều trường hợp, việc thuế đã được khấu trừ không đồng nghĩa được miễn toàn bộ trách nhiệm liên quan đến hóa đơn và chứng từ.
Chủ động quản lý doanh thu, lưu giữ hồ sơ đầy đủ và cập nhật kịp thời quy định mới sẽ là giải pháp giúp hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh hạn chế rủi ro pháp lý trong môi trường kinh doanh số ngày càng minh bạch.
| THÔNG TIN PHÁP LÝ: Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15. Nghị định số 68/2026/NĐ-CP ngày 05/3/2026. Nghị định số 117/2025/NĐ-CP. Nghị định số 70/2025/NĐ-CP. Thông tư số 32/2025/TT-BTC. Các quy định hiện hành về hóa đơn, chứng từ. |
