Vi phạm nghiêm trọng
Động thái này của Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn (Bộ NN&PTNT) xuất phát từ thực trạng vận chuyển, buôn bán, giết mổ lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết diễn ra tại một số địa phương như Hải Dương, Đồng Nai, Hà Nội…
Tại Công văn số 1338/BNN-TY do Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến ký nêu rõ: Trong thời gian vừa qua, các phương tiện thông tin đại chúng đã liên tục phản ánh việc vận chuyển, buôn bán, giết mổ lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết tại một số địa phương như Hải Dương, Đồng Nai, Hà Nội…
Đây là những hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật của Việt Nam về thương mại, an toàn thực phẩm, thú y và môi trường.
Để bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người tiêu dùng, ngăn ngừa lây lan dịch bệnh động vật và bảo vệ môi trường, Bộ NN-PTNT đề nghị Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo lực lượng công an, quản lý thị trường phối hợp chặt chẽ với lực lượng thú y tổ chức điều tra, đấu tranh với việc vận chuyển, giết mổ và buôn bán lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết.
Cùng với đó, nhằm ngăn chặn triệt để hành vi vận chuyển, buôn bán, giết mổ lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết, Bộ NN&PTNT đề nghị UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo các đơn vị liên quan thuộc địa bàn quản lý tổ chức tuyên truyền sâu rộng đến các tổ chức, cá nhân không được vận chuyển, giết mổ, buôn bán lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết và sản phẩm của chúng.
Tuân thủ quy định về nghiêm cấm việc vận chuyển, buôn bán, giết mổ động vật mắc bệnh, chết để sử dụng làm thực phẩm tại khoản 8, khoản 9 và khoản 18 Điều 13 của Luật thú y.
Lực lượng công an, quản lý thị trường phối hợp chặt chẽ với lực lượng thú y tổ chức điều tra, đấu tranh, triệt phá việc vận chuyển, giết mổ và buôn bán lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết và sản phẩm của chúng trên địa bàn.
Các trạm, chốt kiểm dịch động vật đầu mối giao thông phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển lợn với mục đích để giết mổ; tăng cường việc kiểm soát vận chuyển lợn tại nơi xuất phát.
Bộ NN&PTNT cũng đề nghị địa phương tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm việc vận chuyển, giết mổ và buôn bán lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết, sản phẩm của chúng; áp dụng đồng bộ các hình thức xử phạt theo đúng quy định tại khoản 2, khoản 4, khoản 5, điểm a khoản 12, điểm b và điểm c khoản 13 Điều 20 Nghị định số 90/2017/NĐ-CP ngày 31/7/2017 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y và quy định pháp luật khác có liên quan.
Theo các quy định này, chính quyền các địa phương phải đình chỉ hoạt động, công khai danh sách, địa chỉ cơ sở vi phạm, giết mổ, buôn bán thịt lợn nghi mắc bệnh, lợn bệnh, lợn chết để người tiêu dùng biết.
Bộ NN&PTNT yêu cầu Cục Thú y chủ trì thành lập các đoàn kiểm tra, hướng dẫn các địa phương thực hiện quy định về kiểm soát giết mổ động vật, kiểm tra vệ sinh thú y, bảo đảm an toàn dịch bệnh, an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường, đồng thời tổng hợp những bất cập và vi phạm trong công tác quản lý an toàn thực phẩm và quản lý giết mổ động vật tại các địa phương báo cáo Bộ NN&PTNT xử lý kịp thời.
Đối với các đơn vị thuộc Bộ NN&PTNT, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến yêu cầu Cục Thú y chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan thành lập các đoàn kiểm tra, hướng dẫn các địa phương thực hiện quy định về kiểm soát giết mổ động vật, kiểm tra vệ sinh thú y bảo đảm an toàn dịch bệnh, an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường.
Tổng hợp những tồn tại, bất cập và vi phạm trong công tác quản lý an toàn thực phẩm và quản lý giết mổ động vật tại các địa phương để báo cáo Bộ xử lý kịp thời.
Xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y
Khoản 5 Điều 8 Nghị định số 90/2017/NĐ-CP quy định phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
Vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm của động vật bị nhiễm bệnh dịch đã được công bố trong vùng bị dịch uy hiếp, vùng đệm;
Mang đi tiêu thụ thân thịt, phụ phẩm, sản phẩm khác của động vật bị giết mổ bắt buộc chưa được xử lý bảo đảm yêu cầu vệ sinh thú y;
Chăn nuôi hoặc xuất bán động vật mắc bệnh truyền nhiễm nguy hiểm khi cơ quan thú y có thẩm quyền đã yêu cầu phải giết mổ bắt buộc hoặc tiêu hủy;
Không tiêu hủy, giết mổ bắt buộc động vật mắc bệnh, có dấu hiệu mắc bệnh, động vật chết theo hướng dẫn của cơ quan quản lý chuyên ngành thú y.”
Trường hợp hành vi vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm của động vật bị nhiễm bệnh dịch đã được công bố trong vùng bị dịch uy hiếp, vùng đệm xảy ra từ ngày 18/02/2020 thì theo quy định tại khoản 4 Điều 2 Nghị định 04/2020/NĐ-CP, người vi phạm còn bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng khi thực hiện hành vi mà gây thiệt hại về tài sản có giá trị dưới 100.000.000 đồng. Và phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng khi gây thiệt hại về tài sản có giá trị từ 100.000.000 đồng trở lên trong trường hợp cơ quan tiến hành tố tụng có quyết định không khởi tố vụ án hình sự, quyết định huỷ bỏ quyết định khởi tố vụ án hình sự, quyết định đình chỉ điều tra hoặc quyết định đình chỉ vụ án.
Đồng thời, theo quy định tại điểm b khoản 4 Điều 4 Nghị định số 115/2018/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm:
“Phạt tiền từ 80.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây: Sử dụng động vật chết do bệnh, dịch bệnh hoặc động vật bị tiêu hủy theo quy định của pháp luật để chế biến thực phẩm hoặc cung cấp, bán thực phẩm có nguồn gốc từ động vật chết do bệnh, dịch bệnh hoặc động vật bị tiêu hủy mà sản phẩm trị giá từ 10.000.000 đồng trở lên mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.”
Theo quy định trên, người bán thịt lợn bệnh tùy vào mức độ vi phạm sẽ bị phạt số tiền tương ứng với hành vi vi phạm.
Trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật: Liên quan đến các hành vi này, Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 có quy định tại Điều 317 về Tội vi phạm quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm.
Hà An
