PGS.TS Lê Quốc Doanh: Bắc Trung bộ sẽ thành vùng nông nghiệp "tỷ đô"

PGS.TS Lê Quốc Doanh nhấn mạnh, chính khí hậu khắc nghiệt của Bắc Trung bộ lại là lợi thế cạnh tranh đặc biệt cho một số loại cây trồng, mà điển hình là cây dứa, đặc biệt là giống MD2.

Theo ông, trời càng khô, độ Brix (độ ngọt) của dứa càng cao. Cây dứa MD2 không chỉ chịu hạn tốt, mà còn có khả năng chống chọi với bão gió, ít sâu bệnh, cho phép canh tác gần như hữu cơ.

PGS.TS Lê Quốc Doanh - Chủ tịch Hội Làm vườn Việt Nam

Đây là cơ sở để phát triển vùng nguyên liệu dứa quy mô lớn, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu. Niềm trăn trở lớn nhất của nông dân về đầu ra đã được giải quyết khi Công ty DOVECO cam kết đồng hành lâu dài tại khu vực này. Với hệ sinh thái chế biến hiện đại, chuyên nghiệp, việc liên kết với một doanh nghiệp lớn như DOVECO sẽ mở ra cơ hội vàng cho cây dứa. Ông Doanh khẳng định: "Nếu mở rộng được diện tích, cây dứa hoàn toàn có thể trở thành cây 'tỷ đô' mới của vùng".

Bên cạnh tiềm năng của cây dứa, ông Doanh cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi cây có múi, từng là thế mạnh của Bắc Trung bộ, lại đang trên đà suy giảm nghiêm trọng. Nguyên nhân chính do dịch bệnh, đặc biệt là bệnh Greening (vàng lá gân xanh) và giống cây đã bị thoái hóa.

Để vực dậy ngành hàng này, Hội Làm vườn Việt Nam đã chủ động kết nối với các đối tác từ Australia, một quốc gia có nhiều kinh nghiệm trong việc phòng trừ bệnh Greening, nhằm xin tài trợ dự án. Dự án này sẽ hỗ trợ kỹ thuật, cung cấp giống sạch bệnh và xây dựng quy trình canh tác thích ứng với tình hình mới. Đây được xem là hướng đi chiến lược và cần thiết để đưa cây có múi trở lại vị thế vốn có, đồng thời đa dạng hóa cơ cấu cây trồng chủ lực của vùng.

Đối với cây chè, PGS.TS Lê Quốc Doanh cho biết, với hơn 10.000 ha, Bắc Trung bộ có tiềm lực rất lớn, nhưng chưa được khai thác hiệu quả. Ông phân tích, trong khi giá trị từ chè búp tươi có thể đạt 400 triệu đồng/ha, và chè chế biến có thể tăng gấp đôi, thì thu nhập thực tế của nông dân chỉ ở mức thấp, khoảng 50-60 triệu đồng/ha. Nguyên nhân chính là do chậm đổi mới giống, kỹ thuật canh tác và quy trình chế biến lạc hậu. Ông Doanh gợi ý các tỉnh nên học hỏi mô hình thành công từ Thái Nguyên để nâng cao giá trị sản phẩm và xây dựng thương hiệu.

Để hiện thực hóa giấc mơ "tỷ đô", ông Doanh khẳng định, khu vực Bắc Trung bộ cần bắt đầu từ việc thay đổi tư duy canh tác và đầu tư bài bản, có chiến lược dài hạn. "Khí hậu khắc nghiệt không phải là điểm yếu nếu con người biết thích nghi. Chính sự khác biệt đó sẽ là cơ hội để vươn lên", ông chia sẻ.

PGS.TS Lê Quốc Doanh đặc biệt nhấn mạnh vai trò của mô hình liên kết "bốn nhà" bao gồm Nhà nước, nhà nông, nhà khoa học và doanh nghiệp trong việc xây dựng các chuỗi giá trị bền vững. Chỉ khi nông sản được quy hoạch hợp lý, gắn chặt với thị trường và công nghệ, những sản phẩm như dứa, chè, cây có múi mới có thể phát huy hết tiềm năng, đóng góp vào sự phát triển kinh tế chung của cả vùng.

Với sự đồng hành của các doanh nghiệp lớn như DOVECO, sự chủ động của địa phương, người dân, cùng với sự hỗ trợ kỹ thuật từ quốc tế, giấc mơ về một Bắc Trung bộ giàu có từ nông sản sẽ không còn xa vời.