Lào Cai quản lý môi trường theo “6 rõ, 1 xuyên suốt”, không để phát sinh điểm nóng

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai Phan Trung Bá vừa ký ban hành Chỉ thị số 14/CT-UBND về tăng cường công tác quản lý, bảo vệ môi trường trên địa bàn tỉnh.

Theo đánh giá của Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai, thời gian qua, công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường đã được quan tâm và triển khai tương đối đồng bộ. Nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền từng bước được nâng lên; hệ thống văn bản tiếp tục hoàn thiện; hạ tầng kỹ thuật bảo vệ môi trường được đầu tư. Công tác quan trắc, giám sát môi trường cũng có chuyển biến, nhất là việc kiểm soát tự động nguồn phát thải tại các cơ sở sản xuất quy mô lớn.

Tuy nhiên, hạ tầng kỹ thuật tại một số khu, cụm công nghiệp vẫn chưa đồng bộ. Hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản tại một số địa bàn còn tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm. Các bãi thải gyps và rủi ro xảy ra sự cố hóa chất, nhất là tại khu vực Khu công nghiệp Tằng Loỏng, tiếp tục là vấn đề cần được theo dõi chặt chẽ.

Việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường của một số tổ chức, cá nhân chưa nghiêm. Công tác kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm ở một số nơi còn thiếu kịp thời, làm gia tăng nguy cơ hình thành những điểm nóng môi trường nếu không được phát hiện và xử lý từ sớm.

Lào Cai quản lý môi trường theo “6 rõ, 1 xuyên suốt”, không để phát sinh điểm nóng

Từ thực tế này, Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai xác định bảo vệ môi trường là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cấp bách và xuyên suốt trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội. Người đứng đầu cơ quan, đơn vị, địa phương chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện nhiệm vụ thuộc phạm vi quản lý.

Hiệu quả bảo vệ môi trường sẽ được lượng hóa bằng kết quả cụ thể như mức độ kiểm soát nguồn thải, khả năng phát hiện và xử lý vi phạm, tiến độ khắc phục ô nhiễm cũng như việc tiếp nhận, kiểm tra và trả lời phản ánh của người dân.

Kết quả thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường cũng được đưa vào tiêu chí đánh giá, phân loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ và bình xét thi đua, khen thưởng hằng năm đối với tập thể, cá nhân và người đứng đầu.

Điểm đáng chú ý của Chỉ thị số 14/CT-UBND là việc thống nhất phương thức quản lý theo nguyên tắc “6 rõ, 1 xuyên suốt”. Trong đó, sáu nội dung phải được xác định rõ gồm: cơ quan chủ trì, nội dung xử lý, thời gian hoàn thành, trách nhiệm, thẩm quyền và sản phẩm kết quả.

Yếu tố “một xuyên suốt” là theo dõi vụ việc cho đến khi có kết quả cuối cùng, tránh tình trạng chuyển đơn, đùn đẩy trách nhiệm hoặc xử lý không dứt điểm.

Cách làm này hướng tới chuyển mạnh từ xử lý thụ động sang chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa; không để những vi phạm nhỏ kéo dài, tích tụ thành ô nhiễm lớn hoặc phát sinh điểm nóng về môi trường.

Cùng với đó, tỉnh Lào Cai áp dụng nguyên tắc: “Thông tin cùng biết, xử lý đúng cấp, một đầu mối chủ trì, trách nhiệm theo đến cùng”.

Đối với vụ việc xảy ra và chủ yếu ảnh hưởng trong phạm vi một xã, phường, UBND cấp xã chịu trách nhiệm chủ trì kiểm tra, xác minh và xử lý theo thẩm quyền; đồng thời thông tin đến Sở Nông nghiệp và Môi trường để theo dõi, tổng hợp.

Nếu vụ việc ảnh hưởng từ hai xã, phường trở lên hoặc có tính chất phức tạp, nghiêm trọng, nguy cơ ô nhiễm cao, Sở Nông nghiệp và Môi trường là đầu mối chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tham mưu UBND tỉnh phương án xử lý.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao nâng cao chất lượng thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường, giấy phép môi trường; tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý các hành vi vi phạm, tập trung vào những trường hợp cố tình gây ô nhiễm hoặc tái phạm nhiều lần.

Công an tỉnh tăng cường phát hiện, điều tra và xử lý vi phạm, tội phạm về môi trường. Sở Công Thương kiểm soát các nguy cơ trong hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản, luyện kim, hóa chất, phân bón và công tác phòng ngừa sự cố hóa chất.

Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh và Ban Quản lý các Khu công nghiệp có trách nhiệm rà soát hạ tầng môi trường, giám sát nguồn thải, đồng thời xây dựng đề án và lộ trình chuyển đổi khu công nghiệp sinh thái. Lào Cai phấn đấu đến năm 2030 có khoảng 10% tổng số khu công nghiệp đạt tiêu chí khu công nghiệp sinh thái.

Sở Khoa học và Công nghệ tăng cường thẩm định, kiểm soát công nghệ có nguy cơ gây ô nhiễm; thúc đẩy ứng dụng công nghệ sạch, công nghệ cao và công nghệ tuần hoàn. Hoạt động nghiên cứu, tái chế, tái sử dụng chất thải, quan trắc và cảnh báo sớm ô nhiễm cũng được xác định là những hướng ưu tiên.

Các sở, ngành liên quan chịu trách nhiệm kiểm soát ô nhiễm theo từng lĩnh vực, từ bụi trong xây dựng, vận chuyển vật liệu, chất thải y tế đến yêu cầu bảo vệ môi trường trong hoạt động du lịch, dịch vụ, sự kiện và lễ hội.

UBND các xã, phường được yêu cầu tăng cường kiểm tra cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; kịp thời phát hiện, ngăn chặn hành vi xả thải, chôn lấp hoặc đổ chất thải trái phép. Việc phân loại rác tại nguồn, nâng cao năng lực thu gom, xử lý chất thải và chủ động ứng phó với sự cố môi trường cũng được đặt ra ngay từ địa bàn cơ sở.

Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh và các tổ chức chính trị – xã hội tiếp tục phát huy vai trò tuyên truyền, vận động, giám sát và phản biện xã hội. Các cơ quan báo chí, truyền thông được đề nghị lan tỏa những mô hình, cách làm hiệu quả, đồng thời phản ánh khách quan, kịp thời các hành vi vi phạm và vấn đề môi trường được dư luận quan tâm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan đầu mối theo dõi, kiểm tra và đôn đốc việc thực hiện Chỉ thị. Các sở, ban, ngành, địa phương báo cáo kết quả trước ngày 10/12 hằng năm; Sở Nông nghiệp và Môi trường tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai trước ngày 15/12.