Hàng thuê, mượn từ nước ngoài được nhập khẩu tại chỗ trong trường hợp nào?

Cục Hải quan vừa hướng dẫn cụ thể cách xử lý đối với nhóm hàng hóa này, trong đó phân biệt rõ trường hợp nhập khẩu theo hợp đồng mua bán với hàng thuê, mượn tạm nhập rồi tái xuất.

Hợp đồng có chỉ định giao hàng tại Việt Nam là điều kiện quan trọng

Theo khoản 3 Điều 3 Luật số 90/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung Điều 47a Luật Hải quan, hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ bao gồm hàng hóa được giao, nhận tại Việt Nam theo chỉ định của thương nhân nước ngoài trong các hợp đồng mua bán, gia công, thuê, mượn giữa doanh nghiệp Việt Nam với thương nhân nước ngoài.

Cục Hải quan nhận được báo cáo vướng mắc của một số chi cục hải quan khu vực về thủ tục hải quan đối với hàng hóa mua bán, thuê, mượn giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất. Cục Hải quan nhấn mạnh, căn cứ quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, Luật Quản lý ngoại thương và Luật Thương mại thì quan hệ mua bán, thuê, mượn hàng hóa giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất là quan hệ xuất nhập khẩu (Ảnh minh họa).

Nhóm hàng này vẫn phải làm thủ tục hải quan và chịu sự kiểm tra, giám sát của Cơ quan Hải quan.

Quy định tại Điều 35 Nghị định số 08/2015/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 167/2025/NĐ-CP, cũng xác định hàng hóa mua bán, thuê, mượn giữa doanh nghiệp Việt Nam với thương nhân nước ngoài thuộc diện xuất nhập khẩu tại chỗ nếu thương nhân nước ngoài chỉ định giao, nhận hàng hóa với doanh nghiệp tại Việt Nam.

Đáng chú ý, hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ chỉ được coi là hoàn thành thủ tục hải quan khi cả tờ khai xuất khẩu tại chỗ và tờ khai nhập khẩu tại chỗ đều đã hoàn thành thủ tục hải quan.

Từ các quy định này, Cục Hải quan xác định: nếu doanh nghiệp Việt Nam có hợp đồng mua bán, thuê, mượn với thương nhân nước ngoài và trong hợp đồng có điều khoản chỉ định giao, nhận hàng hóa với một doanh nghiệp tại Việt Nam, doanh nghiệp thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ.

Thuê, mượn tạm nhập thì phải tính đường tái xuất

Một tình huống được doanh nghiệp đặc biệt quan tâm là hàng hóa thuê, mượn được đưa vào Việt Nam trong thời gian nhất định rồi trả lại cho phía nước ngoài.

Theo hướng dẫn của Cục Hải quan, trường hợp doanh nghiệp thuê, mượn tạm nhập hàng hóa theo loại hình G12 thì thực hiện tái xuất tại chỗ theo loại hình G22 - tái xuất máy móc, thiết bị đã tạm nhập để phục vụ dự án có thời hạn.

Doanh nghiệp cũng phải lưu ý thời hạn thực hiện thủ tục. Nếu thực hiện thủ tục hải quan không đúng thời hạn, việc xử lý sẽ căn cứ Nghị định số 169/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ.

Như vậy, với hàng thuê, mượn có thời hạn, việc nhập khẩu tại chỗ không đồng nghĩa doanh nghiệp có thể bỏ qua nghĩa vụ tái xuất. Ngay từ khi làm thủ tục tạm nhập, doanh nghiệp phải xác định đúng loại hình và nghĩa vụ tái xuất tương ứng.

Hàng mua bán tại chỗ áp dụng mã loại hình theo mục đích sử dụng

Đối với hàng nhập khẩu tại chỗ theo hợp đồng mua bán, doanh nghiệp mở tờ khai theo loại hình tương ứng với mục đích sử dụng hàng hóa.

Cục Hải quan cho biết doanh nghiệp có thể sử dụng mã loại hình A11 - nhập kinh doanh tiêu dùng hoặc A12 - nhập kinh doanh sản xuất, tùy mục đích sử dụng. Địa điểm làm thủ tục hải quan xuất nhập khẩu được thực hiện theo quy định áp dụng đối với từng loại hình.

Việc hàng hóa được giao nhận ngay tại Việt Nam cũng không làm mất đi các yêu cầu quản lý như đối với hàng nhập khẩu từ nước ngoài.

Hàng nhập khẩu tại chỗ phải đáp ứng đầy đủ quy định về chính sách kiểm tra, quản lý chuyên ngành và chính sách thuế. Đây là điều kiện doanh nghiệp cần kiểm tra trước khi lựa chọn phương án nhập khẩu tại chỗ.

Không đủ điều kiện thì phải tái xuất

Một điểm quan trọng khác trong hướng dẫn của Cục Hải quan là phương án xử lý khi hàng hóa không đáp ứng điều kiện nhập khẩu vào Việt Nam.

Nếu hàng hóa không đủ điều kiện để nhập khẩu tại chỗ, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục tái xuất ra nước ngoài và chịu xử lý theo quy định pháp luật.

Do đó, việc xác định hàng thuê, mượn có thuộc diện xuất nhập khẩu tại chỗ không chỉ dựa vào việc hàng được giao nhận trong lãnh thổ Việt Nam. Doanh nghiệp còn phải đối chiếu hợp đồng, mục đích sử dụng, loại hình tờ khai và toàn bộ chính sách quản lý đối với mặt hàng.

Cục Hải quan đề nghị doanh nghiệp căn cứ các quy định liên quan và liên hệ chi cục hải quan nơi dự kiến mở tờ khai để được hướng dẫn cụ thể trước khi thực hiện thủ tục.