Hạ tầng An Giang cần cất cánh trước khi rước “đại bàng” về xây tổ

Hạ tầng phải đi trước để mở đường cho dòng vốn

Một nền kinh tế muốn thu hút những dự án lớn không thể chỉ dựa vào quỹ đất, chính sách ưu đãi hay lời mời gọi. Với An Giang, bài toán đặt ra ngày càng rõ hơn: muốn đón những “đại bàng” về xây tổ, trước hết phải tạo được hệ thống hạ tầng đủ sức kết nối các trung tâm kinh tế, cửa ngõ giao thương, sân bay, cảng biển và các điểm đến du lịch.

Trung tâm hội nghị quốc tế APEC 2027 tại Phú Quốc.

Nhìn từ Hội nghị Xúc tiến đầu tư phát triển đường bộ cao tốc giai đoạn 2026–2030 do Bộ Xây dựng tổ chức tại Hà Nội ngày 29/9, câu chuyện hạ tầng của An Giang đang được đặt trong một không gian rộng hơn.Tại hội nghị, tỉnh bày tỏ sự ủng hộ đối với dự án cao tốc Hà Tiên – Rạch Giá – Bạc Liêu, đồng thời giới thiệu tới các nhà đầu tư dự án đường kết nối Rạch Giá – Long Xuyên.

Theo thông tin, đoạn Hà Tiên – Rạch Giá thuộc tuyến cao tốc Hà Tiên – Rạch Giá – Bạc Liêu dài 87 km, quy mô 4 làn xe, sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 55.940 tỷ đồng. Đây là tuyến nằm trọn trên địa bàn An Giang, có vai trò kết nối cửa khẩu quốc tế Hà Tiên, các cảng biển với các trung tâm kinh tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Những con số này cho thấy quy mô bài toán hạ tầng mà An Giang đang đứng trước là rất lớn. Nhưng điều đáng quan tâm hơn không chỉ nằm ở số kilomet đường được xây dựng, mà là những tuyến đường ấy sẽ tạo ra dòng chảy kinh tế như thế nào.

Một tuyến giao thông chỉ thật sự phát huy giá trị khi kết nối được các trung tâm sản xuất, thương mại, dịch vụ, logistics và du lịch. Khi thời gian đi lại được rút ngắn, hàng hóa lưu chuyển thuận lợi hơn, chi phí vận tải được cải thiện, khả năng tiếp cận thị trường của doanh nghiệp cũng có thêm dư địa.

Rạch Giá – Long Xuyên cần trở thành trục kết nối động lực

Trong các dự án được tỉnh An Giang giới thiệu, tuyến Rạch Giá – Long Xuyên có ý nghĩa đặc biệt bởi kết nối trực tiếp hai đô thị trung tâm của tỉnh. Tuyến dài hơn 53 km, điểm đầu tại nút giao Lạc Hồng ở phường Rạch Giá, điểm cuối kết nối tuyến tránh Long Xuyên; lộ giới 80 m.

Mô phỏng tuyến đường trục chính kết nối Long Xuyên , Rạch Giá là 2 đô thị động lực của tỉnh An Giang.

Giai đoạn 1 dự kiến đầu tư 4 làn xe cơ giới và 2 làn xe thô sơ, tốc độ thiết kế 80 km/giờ, kết hợp nền đắp và cầu cạn để thích ứng với mạng lưới kênh rạch và biến đổi khí hậu. Tổng mức đầu tư giai đoạn 1 khoảng 16.000 tỷ đồng, tỉnh định hướng kêu gọi đầu tư theo phương thức PPP và phấn đấu khởi công trong giai đoạn 2026–2027.

Hiện nay, giao thông giữa Rạch Giá và Long Xuyên chủ yếu dựa vào Quốc lộ 80, trong khi tuyến đường này có lưu lượng phương tiện lớn, mặt đường hẹp, đi qua nhiều khu dân cư và thường xuyên quá tải. Sau hợp nhất tỉnh, nhu cầu đi lại của người dân, doanh nghiệp và vận chuyển hàng hóa giữa hai trung tâm được đặt ra ngày càng lớn.

Ở góc nhìn đầu tư, đây là yếu tố đáng chú ý. Một dự án giao thông muốn hấp dẫn nhà đầu tư không thể chỉ có quy mô vốn lớn mà còn phải chứng minh được khả năng hình thành nguồn lưu lượng ổn định. Theo thông tin tại hội nghị, phía tỉnh An Giang cho rằng lưu lượng giao thông lớn và ổn định chính là nền tảng doanh thu cho nhà đầu tư. Tuyến Rạch Giá – Long Xuyên cũng không đứng riêng lẻ. Phía Long Xuyên, tuyến kết nối với cao tốc Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng; phía Rạch Giá kết nối cao tốc Lộ Tẻ – Rạch Sỏi và trong tương lai là cao tốc Hà Tiên – Rạch Giá – Bạc Liêu. Như vậy, nếu được triển khai đồng bộ, tuyến đường có thể trở thành mắt xích kết nối các trục cao tốc với hai đô thị trung tâm của tỉnh.

Đây mới là giá trị cần được nhìn tới: không chỉ xây một tuyến đường, mà hình thành một hành lang phát triển mới.

APEC 2027 và bài toán chuẩn bị “đường băng” đón cơ hội mới

Câu chuyện hạ tầng càng đáng chú ý khi đặt trong bối cảnh Phú Quốc đang chuẩn bị cho APEC 2027. Đây là một sự kiện quốc tế lớn, đồng thời là dịp để địa phương giới thiệu hình ảnh, năng lực dịch vụ, du lịch và môi trường đầu tư tới cộng đồng quốc tế.

Cảng hàng không Rạch Giá đang được tỉnh chuẩn bị nâng cấp lên cấp 4C, có khả năng khai thác các loại tàu bay như A320, A321 và được định hướng trở thành sân bay hỗ trợ, dự phòng cho Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc trong bối cảnh Phú Quốc chuẩn bị đăng cai APEC 2027. Hồ sơ quy hoạch đã được tỉnh trình Cục Hàng không Việt Nam.

Cảng hàng không Quốc tế Phú Quốc được mở rộng sẵn sàng đón sự kiện quốc tế APEC 2027.

Điều đáng nói là giá trị của APEC không chỉ nằm trong những ngày diễn ra sự kiện. Nếu những công trình, hạ tầng và năng lực dịch vụ được chuẩn bị đồng bộ, sau sự kiện, các kết nối này vẫn có thể tiếp tục phục vụ du lịch, thương mại, logistics và hoạt động đầu tư.

Khi sân bay Rạch Giá được nâng cấp, kết hợp với tuyến Rạch Giá – Long Xuyên và mạng lưới cao tốc, An Giang có thêm điều kiện hình thành chuỗi kết nối đường bộ – hàng không – đường thủy. Tài liệu cũng cho rằng việc hình thành chuỗi kết nối này có thể bổ sung nguồn lưu lượng và nâng cao hiệu quả tài chính cho nhà đầu tư.

Từ góc nhìn riêng, APEC 2027 có thể được xem như một “điểm hẹn” để An Giang kiểm nghiệm năng lực hạ tầng và khả năng kết nối của mình trước bạn bè, doanh nghiệp và nhà đầu tư quốc tế. Nhưng cơ hội có trở thành dòng vốn thực tế hay không còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác, trong đó hạ tầng giao thông là một trong những nền tảng quan trọng.

Bởi nhà đầu tư không chỉ nhìn vào lời mời gọi. Họ cần biết đến địa phương bằng cách nào, hàng hóa đi đâu, kết nối với thị trường nào, thời gian và chi phí vận chuyển ra sao, nguồn nhân lực và dịch vụ hỗ trợ có đáp ứng được yêu cầu hay không.

Vì vậy, câu chuyện “rước đại bàng” cần được hiểu rộng hơn việc mời gọi một vài dự án lớn. “Đại bàng” có thể là những doanh nghiệp lớn, các dự án logistics, đô thị, du lịch, dịch vụ hoặc những chuỗi sản xuất mới hình thành khi hạ tầng được cải thiện.

Theo định hướng phát triển không gian hai bên tuyến Rạch Giá – Long Xuyên, trong đó có dư địa cho đô thị, logistics, y tế, giáo dục, dịch vụ và mô hình phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng.

Do đó, điều An Giang cần chuẩn bị không chỉ là những con đường rộng hơn, những cây cầu mới hay một sân bay được nâng cấp. Quan trọng hơn là một mạng lưới hạ tầng đủ sức tạo ra dòng lưu chuyển người, hàng hóa và dịch vụ.

Khi hạ tầng đi trước, không gian phát triển được mở rộng. Khi kết nối tốt hơn, chi phí giao thương có thêm cơ hội giảm xuống. Khi đó, lời mời gọi đầu tư cũng có thêm cơ sở thực tế để thuyết phục doanh nghiệp.

Tỉnh An Giang cũng đã thể hiện cam kết đồng hành với nhà đầu tư thông qua việc dự kiến thành lập tổ công tác hỗ trợ theo cơ chế “một đầu mối”, chủ động giải phóng mặt bằng, ưu tiên nguồn vật liệu và đồng hành từ nghiên cứu đến khi dự án đi vào khai thác. Nhưng suy cho cùng, chính hạ tầng mới là phần “đường băng” để nền kinh tế cất cánh.

APEC 2027 có thể tạo thêm sự chú ý của quốc tế đối với Phú Quốc và An Giang. Những dự án giao thông đang được chuẩn bị có thể mở rộng không gian kết nối. Còn việc biến sự chú ý ấy thành những dự án đầu tư lâu dài sẽ cần thêm thời gian, chính sách và một môi trường kinh doanh đủ sức thuyết phục. Bởi vậy, trước khi chờ những “đại bàng” tìm đến xây tổ, An Giang cần tiếp tục hoàn thiện chính “chiếc tổ” của mình: hạ tầng đồng bộ, kết nối thông suốt và một không gian phát triển đủ sức giữ chân dòng vốn sau khi những sự kiện lớn đã đi qua.