Trực tiếp thăm khám cho bệnh nhân, ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành, thành viên Hội Da liễu Việt Nam xác định anh H. bị mày đay cấp, nghi do dị ứng với món “đặc sản” côn trùng và rượu ngâm được chủ nhân giới thiệu lấy từ Tây Bắc, trong bữa tiệc tất niên. Sau khi được xử trí kịp thời, tình trạng của bệnh nhân mới ổn định
Theo BS Tiến Thành, đây không phải trường hợp hiếm gặp. Vào dịp cận Tết, số bệnh nhân đến khám vì mày đay, dị ứng thực phẩm, đồ uống…lại tăng rõ rệt.
“Cứ những ngày cuối năm, lượng ca mày đay tăng cao, từ nổi mẩn nhẹ cho tới phù mạch, khó thở. Thậm chí, chúng tôi từng nhận cuộc gọi cầu cứu vào sát giao thừa vì tình trạng dị ứng diễn tiến nặng”, BS Thành cho biết.
 |
| ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành xác định anh H. bị mày đay cấp, nghi do dị ứng với món “đặc sản” côn trùng và rượu ngâm (Ảnh: BSCC) |
Nguy cơ từ những món “độc, lạ” trên mâm tất niên
Những bữa tiệc cuối năm thường là dịp để mọi người thưởng thức các món ăn “đặc sản” hoặc thử những món lạ. Tuy nhiên, theo bác sĩ Thành, chính những món này lại tiềm ẩn nguy cơ dị ứng cao.
Các thực phẩm dễ gây phản ứng mày đay gồm đồ rừng như thịt nhím, kỳ đà, lợn rừng, rau rừng.Hải sản như tôm, cua, ghẹ. Côn trùng như châu chấu, nhộng tằm, bọ cạp, ve sầu. Các loại rượu ngâm thảo dược, động vật hoặc rễ cây không rõ nguồn gốc.
“Đây đều là những thực phẩm dễ kích thích phản ứng dị ứng, đặc biệt với người có cơ địa nhạy cảm hoặc chưa từng ăn trước đó”, bác sĩ Thành nói.
Ngoài ra, rượu bia – “nhân vật chính” của các bữa tiệc tất niên – cũng làm tăng nguy cơ dị ứng. Rượu có thể làm giãn mạch, kích thích tế bào giải phóng histamine, từ đó khiến phản ứng mày đay dễ bùng phát hơn, nhất là khi kết hợp với thực phẩm lạ.
Mày đay không chỉ là vài nốt ngứa
Nhiều người cho rằng mày đay chỉ là bệnh ngoài da đơn giản, nhưng theo bác sĩ, bệnh có thể tiến triển nặng nếu không xử trí kịp thời.
Biểu hiện thường gặp là các sẩn phù nổi trên da, bao quanh bởi quầng đỏ, gây ngứa dữ dội. Những nốt này có thể tồn tại từ vài chục phút tới hơn một ngày, kích thước từ vài milimet đến vài centimet.
Trong trường hợp nặng, bệnh nhân có thể xuất hiện phù môi, mí mắt, lưỡi hoặc cổ họng. Khó thở, khò khè. Đau bụng, nôn ói, tiêu chảy. Chóng mặt, tụt huyết áp, thậm chí ngất xỉu.
Đây là những dấu hiệu của sốc phản vệ, tình trạng có thể đe dọa tính mạng nếu không được cấp cứu kịp thời.
“Chúng tôi gặp không ít trường hợp chỉ sau một bữa tiệc đã nổi mày đay toàn thân, sưng phù môi, khó thở. Nếu chủ quan, hậu quả có thể rất nguy hiểm”, bác sĩ Thành cảnh báo.
 |
| Các sẩn phù nổi trên da bệnh nhân bao quanh bởi quầng đỏ, gây ngứa dữ dội (Ảnh: BSCC) |
Cẩn trọng khi ăn uống dịp cuối năm
Để hạn chế nguy cơ dị ứng thực phẩm, đặc biệt trong những ngày tiệc tùng liên tục, bác sĩ khuyến cáo người dân nên cẩn trọng với những món ăn lạ.
Người có tiền sử dị ứng cần tuyệt đối tránh các thực phẩm từng gây phản ứng trước đó. Việc thử nhiều món “độc, lạ” trong cùng một bữa ăn cũng làm tăng nguy cơ nổi mày đay.
Bên cạnh đó, cần kiểm soát lượng thực phẩm tiêu thụ, tránh ăn quá nhiều các món giàu đạm, dầu mỡ trong một bữa tiệc. Sự kết hợp của nhiều loại thực phẩm dễ gây dị ứng cùng lúc sẽ khiến cơ thể khó thích nghi.
Khi xuất hiện các dấu hiệu như nổi mẩn đỏ, ngứa, nóng rát, người bệnh nên dừng ngay các thực phẩm nghi ngờ gây dị ứng. Nếu có triệu chứng nặng hơn như khó thở, phù mạch, cần đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.
Với người có cơ địa dị ứng, bác sĩ khuyên nên chuẩn bị sẵn thuốc kháng histamin hoặc thuốc chống dị ứng theo chỉ định. Đây là biện pháp xử lý ban đầu hiệu quả trong các trường hợp nhẹ, đặc biệt khi chưa thể đến bệnh viện ngay.
Theo ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành, Tết là thời điểm sum vầy, nhưng niềm vui sẽ không trọn vẹn nếu phải nhập viện vì một bữa tiệc quá đà.
“Ăn uống điều độ, hạn chế món lạ và lắng nghe phản ứng của cơ thể là cách tốt nhất để tránh những sự cố không đáng có trong những ngày cuối năm”, bác sĩ nhấn mạnh.
