Đề xuất cơ chế đặc thù cho Hà Nội và TP Hồ Chí Minh xây dựng tổ hợp truyền thông chủ lực quốc gia

Đề xuất cơ chế đặc thù cho Hà Nội và TP Hồ Chí Minh xây dựng tổ hợp truyền thông chủ lực quốc gia. Ảnh minh họa

Tại phiên thảo luận tổ chiều 23/10 về Dự án Luật Báo chí (sửa đổi), nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng đây là cơ hội quan trọng để hoàn thiện thể chế, tạo hành lang pháp lý cho báo chí Việt Nam phát triển chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại. Các ý kiến cũng đề xuất cho phép Hà Nội và TP Hồ Chí Minh thí điểm mô hình tổ hợp báo chí - truyền thông chủ lực đa phương tiện, phù hợp xu thế phát triển của báo chí toàn cầu.

Cần khung pháp lý riêng cho “cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện”

Đại biểu Quốc hội Phan Thị Thanh Phương (Đoàn TP Hồ Chí Minh) cho rằng, sau hơn 50 năm phát triển báo chí kể từ ngày đất nước thống nhất, đã đến lúc cần quy định rõ ràng về mô hình “cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện” hoặc “cơ quan báo chí đặc thù”.

Theo bà Phương, nhiều tờ báo ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh tuy thuộc cấp quản lý địa phương nhưng đã vươn tầm thương hiệu quốc gia, có uy tín và sức lan tỏa lớn. “Nếu chỉ sáp nhập cơ học, không tính đến thương hiệu, lịch sử và năng lực tự chủ tài chính, sẽ vô tình làm mất đi giá trị tích lũy và giảm hiệu quả thông tin xã hội”, bà nhấn mạnh.

Đại biểu kiến nghị xác định rõ tiêu chí của cơ quan báo chí đặc thù, gồm: có thời gian hoạt động từ 20 - 30 năm trở lên; tuân thủ tôn chỉ, mục đích và định hướng chính trị của Đảng; có năng lực tự chủ tài chính; có uy tín, tầm ảnh hưởng xã hội trong nước hoặc quốc tế.

Theo đề xuất, cơ quan chủ quản như Thành ủy hoặc UBND TP Hà Nội, TP Hồ Chí Minh sẽ chịu trách nhiệm định hướng chính trị, trong khi cơ quan báo chí được trao quyền độc lập về nghiệp vụ và tài chính, dưới sự giám sát của cơ quan quản lý báo chí Trung ương.

Thí điểm mô hình tổ hợp báo chí - truyền thông tại hai đô thị lớn

Đại biểu Phan Thị Thanh Phương cho rằng, cùng với quá trình chuyển đổi số mạnh mẽ, cần sớm ban hành khung pháp lý cho mô hình “tập đoàn báo chí” hoặc “tổ hợp báo chí - truyền thông chủ lực đa phương tiện”, cho phép liên kết chiến lược giữa các cơ quan báo chí, chia sẻ hạ tầng, dữ liệu và nguồn lực sáng tạo nội dung.

“Hà Nội và TP Hồ Chí Minh hoàn toàn có đủ năng lực, nguồn lực và đội ngũ để trở thành trung tâm báo chí - truyền thông của khu vực phía Bắc và phía Nam”, bà Phương khẳng định, đồng thời kiến nghị Quốc hội xem xét cơ chế đặc thù cho hai thành phố lớn này nhằm thí điểm mô hình tổ hợp báo chí chủ lực đa phương tiện.

Giữ thương hiệu, khuyến khích sáng tạo và tự chủ

Đại biểu Trần Hoàng Ngân (nguyên Trợ lý Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh)

Đại biểu Trần Hoàng Ngân (nguyên Trợ lý Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh) bày tỏ ủng hộ việc sửa đổi toàn diện Luật Báo chí, trong đó cần chú trọng các quy định về đa phương tiện và truyền thông trên không gian mạng, đáp ứng nhu cầu thông tin của người dân trong kỷ nguyên số.

Ông cho rằng, cần giữ lại các thương hiệu báo chí lớn, có uy tín và bề dày truyền thống, vì đó là “tài sản tinh thần” của quốc gia. “Sắp xếp cơ học dễ làm mất đi sức sáng tạo và niềm tin xã hội mà báo chí đã dày công gây dựng”, ông Ngân nhấn mạnh.

Đại biểu Phạm Khánh Phong Lan (Đoàn TP Hồ Chí Minh) cũng ủng hộ thiết lập mô hình cơ quan truyền thông chủ lực đa phương tiện có cơ chế tài chính đặc thù, đồng thời đề nghị thí điểm tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh trước khi nhân rộng, để vừa bảo đảm tính thử nghiệm, vừa không làm triệt tiêu sức sáng tạo của người làm báo.

Bổ sung quy định về tổ hợp báo chí trong Luật Báo chí (sửa đổi)

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, khái niệm “cơ quan báo chí chủ lực đa phương tiện” đã được đề cập trong các văn kiện của Đảng và trong Quyết định số 362/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm 2025.

Theo quy hoạch này, 6 cơ quan báo chí được định hướng phát triển thành tổ hợp truyền thông chủ lực đa phương tiện gồm: Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV), Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN), Báo Nhân Dân, Báo Quân đội Nhân dân và Báo Công an Nhân dân.

“Tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh có nhiều cơ quan báo chí lớn, nếu thực hiện tốt nhiệm vụ tuyên truyền và có uy tín, bản thân các địa phương này hoàn toàn có thể tổ hợp lại theo hướng đa phương tiện, trở thành đầu mối truyền thông mạnh của cả nước”, ông Nguyễn Đắc Vinh nêu quan điểm.