Đề án chỉnh trang đô thị thúc đẩy diện mạo mới TP Hồ Chí Minh

Đề án chỉnh trang đô thị đang được TP Hồ Chí Minh xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của giai đoạn 2025–2030. Mục tiêu không chỉ là di dời hàng chục nghìn căn nhà trên và ven sông, kênh, rạch mà còn hướng tới cải thiện môi trường, giảm ngập, giảm ùn tắc giao thông và tạo lập không gian đô thị phát triển bền vững.

Đại diện Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị báo cáo tiến độ triển khai đề án.

Thường trực Hội đồng nhân dân TP Hồ Chí Minh vừa tổ chức buổi làm việc nghe báo cáo tiến độ và cho ý kiến chỉ đạo đối với Kế hoạch triển khai Đề án chỉnh trang đô thị khu vực nhà trên và ven sông, kênh, rạch giai đoạn 2025–2030.

Ông Trần Quang Lâm - Giám đốc Sở Xây dựng Thành phố báo cáo tiến độ triển khai đề án.

Đề án đặt mục tiêu lớn với 117 dự án triển khai đồng thời

Theo báo cáo của Sở Xây dựng và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP Hồ Chí Minh, đề án đặt mục tiêu di dời khoảng 41.540 căn nhà trên và ven sông, kênh, rạch thông qua 117 dự án. Quy mô này gắn với nhiều mục tiêu song hành như chỉnh trang không gian đô thị, giảm ùn tắc giao thông, xử lý ô nhiễm môi trường, giải quyết các điểm ngập trọng điểm và tăng khả năng kiểm soát triều cường. Cách tiếp cận cho thấy việc chỉnh trang kênh rạch không chỉ dừng ở việc di dời nhà ở mà hướng đến cải thiện tổng thể chất lượng hạ tầng đô thị.

Tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Hoàng Nguyên Dinh cho biết, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công của thành phố đến thời điểm hiện nay cơ bản đạt mức khá. Đối với Đề án chỉnh trang đô thị, thành phố sẽ xem xét đưa vào danh mục dự án cấp thiết theo quy định của Trung ương để ưu tiên nguồn lực và tập trung triển khai.

Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc.

Phát biểu chỉ đạo, Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được khẳng định đây là nhiệm vụ mà thành phố đã theo đuổi qua nhiều giai đoạn, thể hiện quyết tâm chính trị cao và mang ý nghĩa đặc biệt về kinh tế, xã hội cũng như môi trường. Theo lãnh đạo thành phố, đề án còn có giá trị nhân văn sâu sắc khi hướng đến nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, đồng thời thực hiện các chỉ đạo quan trọng được nêu tại Thông báo kết luận số 235-TB/VPTW ngày 24/6/2025.

Ban đầu, mục tiêu đặt ra là phấn đấu di dời nhà ven sông đạt tối thiểu 50% số căn, tương đương khoảng 20.000 căn. Tuy nhiên, căn cứ yêu cầu phát triển thực tiễn theo Chỉ thị 45/CT-UBND ngày 5/5/2026, thành phố đã điều chỉnh mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành việc di dời, chỉnh trang khoảng 40.000 căn; kế hoạch thực tế hiện được xác định là 41.540 căn. Việc nâng chỉ tiêu thể hiện yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, đồng thời đặt ra sức ép lớn đối với các đơn vị tổ chức thực hiện, nhất là ở khâu bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Bảo đảm tái định cư và ổn định đời sống người dân là yêu cầu xuyên suốt

Để tạo chuyển biến về tiến độ, Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh đề nghị nghiên cứu cơ chế tách công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng khỏi dự án đầu tư chính đối với các dự án nhóm A, nhóm B thực hiện trên địa bàn từ hai phường trở lên và giao UBND cấp xã làm chủ đầu tư phần giải phóng mặt bằng. Định hướng này nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án, đồng thời sớm bảo đảm an sinh xã hội và ổn định nơi ở cho người dân thuộc diện di dời.

Chủ tịch HĐND TP Hồ Chí Minh, ông Võ Văn Minh nghe báo cáo và cho ý kiến về kế hoạch triển khai đề án.

Kết luận buổi làm việc, Chủ tịch HĐND TP Hồ Chí Minh Võ Văn Minh yêu cầu các đơn vị tiếp tục triển khai đồng bộ các nhiệm vụ theo đúng lộ trình. Trong đó, công tác chuẩn bị quỹ tái định cư TP Hồ Chí Minh và nhà ở xã hội cần được đặc biệt quan tâm, bảo đảm chất lượng công trình cùng hệ thống hạ tầng đồng bộ để người dân yên tâm ổn định cuộc sống lâu dài. Song song với đó, các cơ quan chuyên môn và địa phương được yêu cầu khẩn trương hoàn thành các bước đo đạc, kiểm đếm, xác định nguồn gốc đất trước khi thu hồi; chủ động thực hiện các thủ tục chuyển tiếp và triển khai hiệu quả từng dự án.

Đối với một chương trình có quy mô hơn bốn mươi nghìn căn nhà và 117 dự án, tiến độ sẽ phụ thuộc nhiều vào sự phối hợp giữa các cấp, các ngành cũng như việc chuẩn bị đầy đủ nguồn lực. Khi các khâu từ giải phóng mặt bằng, bố trí nhà ở đến tổ chức thực hiện được vận hành đồng bộ, mục tiêu chỉnh trang không gian đô thị mới có thể đạt hiệu quả như kỳ vọng.

Việc TP Hồ Chí Minh tiếp tục nâng mục tiêu của Đề án chỉnh trang đô thị cho thấy quyết tâm thúc đẩy một chương trình đã được chuẩn bị qua nhiều giai đoạn. Cùng với yêu cầu bảo đảm an sinh, ổn định nơi ở và sinh kế cho người dân, hiệu quả của đề án sẽ được đánh giá không chỉ bằng số lượng căn nhà được di dời mà còn ở chất lượng không gian đô thị và môi trường sống được cải thiện sau khi các dự án hoàn thành.