 |
| Mâu thuẫn về nội dung di chúc thường xuyên xảy ra. |
Trong nhiều tình huống, bản di chúc của người đã mất gây ra sự bức xúc lớn trong gia đình, dòng họ vì sự phân chia tài sản không đồng đều hoặc không hợp tình, hợp lý. Những quyết định bất ngờ, chẳng hạn như để lại phần lớn tài sản cho một cá nhân ngoài gia đình như nhân tình hoặc bạn bè thân thiết, thường khiến các thành viên ruột thịt cảm thấy bị tổn thương, thậm chí bị xem nhẹ.
Điều này không chỉ làm dấy lên mâu thuẫn nội bộ mà còn tạo ra những kiện tụng kéo dài, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình. Những người thừa kế hợp pháp, như vợ, con, hoặc cha mẹ của người đã khuất, thường không cam lòng trước những gì họ cho là "sự bất công" từ bản di chúc. Chính vì vậy, vai trò của pháp luật trở nên cực kỳ quan trọng trong việc phân xử các tranh chấp thừa kế, đảm bảo quyền lợi tối thiểu cho những người thân thiết, bất kể ý chí của người để lại di sản.
Trong những trường hợp như vậy, quy định tại Điều 644 Bộ luật Dân sự đã trở thành “cứu cánh” cho các thành viên bị gạt ra khỏi di chúc, giúp họ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình một cách hợp tình, hợp lý.
| "Điều 644. Người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc 1. Những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó: a) Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng; b) Con thành niên mà không có khả năng lao động. 2. Quy định tại khoản 1 Điều này không áp dụng đối với người từ chối nhận di sản theo quy định tại Điều 620 hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 621 của Bộ luật này." |
Như vậy, dù di chúc không nhắc đến hoặc chia tài sản ít hơn, một số người thân trong gia đình vẫn được pháp luật bảo vệ quyền hưởng thừa kế. Những người này bao gồm: vợ, chồng, cha, mẹ và con chưa đủ 18 tuổi hoặc con đã trưởng thành nhưng không có khả năng lao động.
Họ sẽ được hưởng ít nhất 2/3 phần tài sản mà họ đáng lẽ được nhận nếu chia theo pháp luật, bất kể di chúc của người đã mất viết thế nào. Tuy nhiên, quy định này không áp dụng nếu người thừa kế từ chối nhận tài sản hoặc vi phạm pháp luật nghiêm trọng như cố ý hãm hại người để lại di sản.
Quy định này nhằm đảm bảo quyền lợi cho những người phụ thuộc, giúp họ không bị bỏ rơi trong các tình huống chia tài sản thiếu công bằng.
Cần làm gì khi rơi vào trường hợp trên?
Khi thuộc diện được hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc, trước tiên, bạn nên trao đổi và thỏa thuận với người được hưởng thừa kế theo di chúc về việc phân chia di sản. Tuy nhiên, mâu thuẫn trong quá trình phân chia tài sản thừa kế là khó tránh khỏi. Nếu thỏa thuận không thành công, bạn có thể nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết.
Pháp luật Việt Nam luôn bảo vệ quyền lợi cho những người thân cận, như vợ, chồng, cha mẹ và con cái, đảm bảo rằng họ không bị thiệt thòi dù nội dung di chúc có ra sao.
