Thứ tư 05/08/2026 02:29
Hotline: 024.355.63.010
Pháp luật

Chính phủ ban hành quy định mới về kiểm tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật

Ngày 1/4/2025, Nghị định số 79/2025/NĐ-CP của Chính phủ chính thức có hiệu lực, quy định chi tiết việc kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và xử lý văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL), nhằm cụ thể hóa các điều khoản trong Luật Ban hành VBQPPL.

Tăng cường minh bạch, ngăn chặn lạm dụng kiểm tra văn bản

Theo Nghị định, hoạt động kiểm tra, xử lý văn bản phải đảm bảo tính toàn diện, khách quan, công khai, minh bạch; đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục. Đồng thời, phải kết hợp kiểm tra từ cơ quan có thẩm quyền với việc tự kiểm tra của cơ quan, tổ chức ban hành văn bản.

Đặc biệt, Nghị định nhấn mạnh không được lợi dụng việc kiểm tra, xử lý văn bản để trục lợi, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan ban hành hay cản trở quá trình xử lý vi phạm pháp luật. Các hành vi vi phạm trong quá trình kiểm tra, xử lý văn bản sẽ bị xử lý theo quy định pháp luật tùy theo tính chất và mức độ của hành vi vi phạm bị xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.

Chính phủ ban hành quy định mới về kiểm tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật
Chính phủ ban hành quy định mới về kiểm tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật.

Rộng phạm vi văn bản thuộc diện kiểm tra

Nghị định quy định rõ các loại văn bản thuộc đối tượng kiểm tra gồm: Các VBQPPL quy định từ khoản 3 đến khoản 14 Điều 4 của Luật Ban hành VBQPPL, bao gồm cả văn bản có nội dung thuộc phạm vi bí mật nhà nước. Văn bản có dấu hiệu chứa quy phạm pháp luật nhưng không ban hành đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục.

Các văn bản thuộc diện này có thể do các cơ quan như: Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng, Bộ trưởng, các cơ quan ngang bộ, chính quyền địa phương các cấp... ban hành. Ngoài ra, còn bao gồm các văn bản hướng dẫn áp dụng pháp luật của các cơ quan, cá nhân có thẩm quyền theo quy định tại Điều 61 của Luật

5 nội dung cần kiểm tra khi rà soát văn bản

Việc kiểm tra văn bản được thực hiện trên 5 nội dung chính:

Thẩm quyền ban hành

Nội dung và hình thức văn bản

Trình tự, thủ tục xây dựng và ban hành

Căn cứ pháp lý, thể thức và kỹ thuật trình bày

Việc tuân thủ quy định bảo mật nếu văn bản có nội dung thuộc bí mật nhà nước.

Làm rõ căn cứ xác định văn bản trái pháp luật

Nghị định nêu rõ, căn cứ pháp lý để xác định một văn bản trái pháp luật là văn bản có hiệu lực pháp lý cao hơn, đang có hiệu lực hoặc sẽ có hiệu lực trước hoặc cùng thời điểm với văn bản được kiểm tra.

Đối với các văn bản có sai sót về thể thức, kỹ thuật trình bày hoặc căn cứ ban hành, việc xác định dựa trên các văn bản quy định chuyên ngành do cơ quan, người có thẩm quyền ban hành, đảm bảo phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.

Tin bài khác
Thủ tướng đề nghị nghiên cứu giảm thuế TNDN cho doanh nghiệp nhỏ và vừa từ năm 2026

Thủ tướng đề nghị nghiên cứu giảm thuế TNDN cho doanh nghiệp nhỏ và vừa từ năm 2026

Giảm gánh nặng thuế, hạ lãi suất và hoàn thiện khung pháp lý đang được Chính phủ đặt vào nhóm giải pháp ưu tiên nhằm hỗ trợ khu vực doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 7/2026, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các bộ khẩn trương nghiên cứu nhiều chính sách mới để tạo thêm động lực cho tăng trưởng kinh tế.
Thông tư 85/2026/TT-BTC: Dữ liệu phân loại hàng hóa sẽ trở thành “lá chắn” hay “điểm yếu” của doanh nghiệp? (kỳ cuối)

Thông tư 85/2026/TT-BTC: Dữ liệu phân loại hàng hóa sẽ trở thành “lá chắn” hay “điểm yếu” của doanh nghiệp? (kỳ cuối)

Thông tư 85/2026/TT-BTC cho thấy dữ liệu phân loại hàng hóa không còn chỉ phục vụ một lần thông quan mà sẽ trở thành nền tảng quản trị rủi ro và căn cứ giải trình với cơ quan hải quan. Doanh nghiệp cần chuẩn hóa dữ liệu để bảo đảm tuân thủ và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Thông tư 85/2026/TT-BTC: Sai mã HS không còn là rủi ro lớn nhất, doanh nghiệp cần lưu ý điều gì?

Thông tư 85/2026/TT-BTC: Sai mã HS không còn là rủi ro lớn nhất, doanh nghiệp cần lưu ý điều gì?

Thông tư 85/2026/TT-BTC cho thấy rủi ro pháp lý không chỉ đến từ việc khai sai mã HS mà còn phát sinh trong toàn bộ quy trình lấy mẫu, phân tích và quản lý hồ sơ kỹ thuật. Doanh nghiệp cần thay đổi cách tiếp cận để giảm chi phí và hạn chế tranh chấp.
Thông tư 16/2026/TT-BNV: Thiết bị an toàn lao động không còn chỉ là hàng hóa, mà là "điểm kiểm soát pháp lý" của doanh nghiệp

Thông tư 16/2026/TT-BNV: Thiết bị an toàn lao động không còn chỉ là hàng hóa, mà là "điểm kiểm soát pháp lý" của doanh nghiệp

Thông tư 16/2026/TT-BNV đánh dấu bước chuyển từ quản lý sản phẩm sang quản lý theo mức độ rủi ro đối với thiết bị an toàn lao động. Doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và phân phối cần chủ động hoàn thiện hồ sơ tuân thủ để giảm thiểu rủi ro pháp lý và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Từ 15/9: Doanh nghiệp công nghệ cao, khởi nghiệp sáng tạo được khuyến khích đầu tư vào cụm công nghiệp

Từ 15/9: Doanh nghiệp công nghệ cao, khởi nghiệp sáng tạo được khuyến khích đầu tư vào cụm công nghiệp

Theo Nghị định số 303/2026/NĐ-CP Chính phủ vừa ban hành, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp công nghệ số và doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo chính thức được đưa vào nhóm đối tượng khuyến khích đầu tư, mở ra dư địa thu hút các ngành sản xuất có giá trị gia tăng cao.
Từ 15/8: Dùng AI để gian lận trong học tập, nghiên cứu sẽ bị xử lý theo quy định

Từ 15/8: Dùng AI để gian lận trong học tập, nghiên cứu sẽ bị xử lý theo quy định

Bắt đầu từ ngày 15/8/2026, việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để gian lận trong học tập, kiểm tra, đánh giá hoặc nghiên cứu khoa học sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật và quy chế của cơ sở giáo dục. Đây là nội dung đáng chú ý tại Thông tư số 49/2026/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, lần đầu tiên thiết lập khung quy định thống nhất về ứng dụng công nghệ trong giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp.
Thông tư 35/2026/TT-BCT: Dữ liệu kỹ thuật hàng hóa trở thành “tài sản pháp lý” của doanh nghiệp

Thông tư 35/2026/TT-BCT: Dữ liệu kỹ thuật hàng hóa trở thành “tài sản pháp lý” của doanh nghiệp

Thông tư 35/2026/TT-BCT cho thấy dữ liệu kỹ thuật hàng hóa không còn chỉ phục vụ quản lý nội bộ mà đã trở thành căn cứ pháp lý quan trọng trong kê khai giá, giải trình và thanh tra. Chuẩn hóa dữ liệu sẽ là nền tảng giúp doanh nghiệp giảm rủi ro và nâng cao năng lực quản trị.
Thông tư 35/2026/TT-BCT: Sai một chỉ tiêu kỹ thuật, doanh nghiệp có thể đối mặt rủi ro pháp lý về giá

Thông tư 35/2026/TT-BCT: Sai một chỉ tiêu kỹ thuật, doanh nghiệp có thể đối mặt rủi ro pháp lý về giá

Thông tư 35/2026/TT-BCT yêu cầu doanh nghiệp xác định đúng đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của hàng hóa khi thực hiện kê khai giá. Chỉ một sai lệch về thông số hoặc chủng loại cũng có thể làm phát sinh rủi ro trong quá trình giải trình, thanh tra và kiểm tra của cơ quan quản lý.
Thông tư 35/2026/TT-BCT: Kê khai giá không còn chỉ là "ghi một mức giá"

Thông tư 35/2026/TT-BCT: Kê khai giá không còn chỉ là "ghi một mức giá"

Thông tư 35/2026/TT-BCT mở ra cách tiếp cận mới trong quản lý giá khi yêu cầu doanh nghiệp xác định đúng đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của hàng hóa. Đây không chỉ là thay đổi về thủ tục kê khai mà còn là bước chuyển trong quản trị dữ liệu và kiểm soát rủi ro pháp lý.
Thông tư 85/2026/TT-BTC: Phân loại hàng hóa không còn chỉ là xác định mã HS trong hoạt động xuất nhập khẩu

Thông tư 85/2026/TT-BTC: Phân loại hàng hóa không còn chỉ là xác định mã HS trong hoạt động xuất nhập khẩu

Thông tư 85/2026/TT-BTC mở ra cách tiếp cận mới trong phân loại hàng hóa khi dữ liệu kỹ thuật và hồ sơ sản phẩm trở thành căn cứ quan trọng bên cạnh mã HS. Doanh nghiệp cần thay đổi tư duy quản trị để giảm rủi ro pháp lý và nâng cao hiệu quả thông quan.
Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Khi cơ quan thuế có thêm "vũ khí dữ liệu", doanh nghiệp cần lưu ý gì?

Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Khi cơ quan thuế có thêm "vũ khí dữ liệu", doanh nghiệp cần lưu ý gì?

Nghị định 255/2026/NĐ-CP mở rộng cơ chế quản lý thuế dựa trên dữ liệu và tăng cường trao đổi thông tin về giao dịch liên kết. Khi cơ quan thuế có thêm công cụ phân tích dữ liệu, doanh nghiệp không chỉ phải kê khai đúng mà còn phải chứng minh được bản chất kinh tế của từng giao dịch.
Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Hồ sơ giao dịch liên kết sẽ trở thành "lá chắn" pháp lý của doanh nghiệp (kỳ 2)

Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Hồ sơ giao dịch liên kết sẽ trở thành "lá chắn" pháp lý của doanh nghiệp (kỳ 2)

Hồ sơ giao dịch liên kết không còn là thủ tục hành chính đơn thuần mà trở thành căn cứ chứng minh nguyên tắc giao dịch độc lập. Doanh nghiệp lập hồ sơ hình thức có thể đối mặt nguy cơ bị điều chỉnh thu nhập chịu thuế.
Từ 15/8, áp dụng thủ tục mới công nhận đăng kiểm viên đường thủy

Từ 15/8, áp dụng thủ tục mới công nhận đăng kiểm viên đường thủy

Từ ngày 15/8/2026, thủ tục công nhận đăng kiểm viên phương tiện thủy nội địa sẽ được thực hiện theo quy định mới của Bộ Xây dựng. Quy trình giải quyết được thực hiện trong 3 ngày làm việc, đồng thời quy định rõ tiêu chuẩn, hồ sơ và hình thức nộp trực tuyến nhằm tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân.
Nghị định 254/2026/NĐ-CP: Dữ liệu hóa đơn điện tử trở thành "tài sản số" – Doanh nghiệp đối mặt những rủi ro gì?

Nghị định 254/2026/NĐ-CP: Dữ liệu hóa đơn điện tử trở thành "tài sản số" – Doanh nghiệp đối mặt những rủi ro gì?

Nghị định 254/2026/NĐ-CP đưa dữ liệu hóa đơn điện tử trở thành nền tảng quan trọng của quản lý thuế số. Khi dữ liệu được kết nối, lưu trữ và khai thác đồng bộ, doanh nghiệp không chỉ đối mặt với yêu cầu tuân thủ cao hơn mà còn phải kiểm soát rủi ro về quản trị và bảo mật thông tin.
Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Siết quản lý giao dịch liên kết – Doanh nghiệp phải thay đổi chiến lược thuế và quản trị tập đoàn

Nghị định 255/2026/NĐ-CP: Siết quản lý giao dịch liên kết – Doanh nghiệp phải thay đổi chiến lược thuế và quản trị tập đoàn

Nghị định 255/2026/NĐ-CP mở rộng phạm vi quản lý giao dịch liên kết, tác động không chỉ đến doanh nghiệp FDI mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp tư nhân, startup, doanh nghiệp gia đình và các tập đoàn trong nước có quan hệ sở hữu, điều hành hoặc kiểm soát.