 |
| Chỉ số giá tiêu dùng 5 tháng tăng 4,31%, áp lực lạm phát đến từ nhà ở, điện nước và thực phẩm |
Áp lực lạm phát trong tháng 5/2026 tiếp tục hiện hữu khi giá nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ thiết yếu đồng loạt tăng, đặc biệt là nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng. Tuy nhiên, đà giảm của nhóm lương thực, thực phẩm đã góp phần kiềm chế tốc độ tăng của chỉ số giá tiêu dùng (CPI).
Theo số liệu thống kê, CPI tháng 5 tăng 0,29% so với tháng trước, tăng 3,61% so với tháng 12/2025 và tăng 5,60% so với cùng kỳ năm trước.
Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, CPI bình quân tăng 4,31% so với cùng kỳ năm trước, trong khi lạm phát cơ bản tăng 4,04%.
Trong 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính, có 10 nhóm tăng giá trong tháng 5, chỉ duy nhất nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm.
Đóng góp lớn nhất vào mức tăng CPI là nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng với mức tăng 0,96%, làm CPI chung tăng 0,22 điểm phần trăm.
Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc nhu cầu sử dụng điện và nước sinh hoạt tăng mạnh trong thời tiết nắng nóng. Giá điện sinh hoạt tăng 2,38%, nước sinh hoạt tăng 1,41%; giá thuê nhà tăng 0,71%; vật liệu bảo dưỡng nhà ở tăng 0,81%; dịch vụ sửa chữa nhà ở tăng 0,69%.
Ở chiều ngược lại, giá gas giảm 1,5% theo xu hướng giảm của thị trường thế giới, góp phần hạ nhiệt áp lực lạm phát.
Nhóm giao thông tăng 0,83%, tác động làm CPI chung tăng 0,08 điểm phần trăm. Giá xăng trong nước tăng 2,12%, cùng với sự gia tăng của chi phí bảo dưỡng phương tiện, học lái xe và phí cầu đường. Tuy nhiên, giá dầu diesel giảm mạnh 16,42% và giá dịch vụ giao thông công cộng giảm 1,47%.
Bên cạnh đó, nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 0,48% do nhu cầu du lịch mùa hè gia tăng, kéo theo giá tour trọn gói, khách sạn và các dịch vụ lưu trú đồng loạt tăng.
Một số nhóm hàng khác cũng ghi nhận mức tăng nhẹ như đồ uống và thuốc lá tăng 0,21%; thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,17%; hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,14%; may mặc, giày dép tăng 0,13%; thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,10%; giáo dục tăng 0,03%; thông tin và truyền thông tăng 0,04%.
Trái ngược với xu hướng tăng của phần lớn nhóm hàng hóa, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm 0,14%, qua đó làm CPI chung giảm 0,05 điểm phần trăm.
Trong đó, giá lương thực giảm 0,68%, giá thực phẩm giảm 0,25% nhờ nguồn cung ổn định đối với nhiều mặt hàng nông sản, thực phẩm thiết yếu. Riêng dịch vụ ăn uống ngoài gia đình vẫn tăng 0,36% do chi phí nhân công và mặt bằng tiếp tục neo cao.
Xét trong 5 tháng đầu năm, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống vẫn là một trong những nhóm tác động mạnh nhất đến lạm phát khi tăng 4,77%, đóng góp 1,71 điểm phần trăm vào CPI chung.
Đứng thứ hai là nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng với mức tăng 6,64%, làm CPI chung tăng 1,51 điểm phần trăm. Nhóm giao thông tăng 5,22%, góp thêm 0,52 điểm phần trăm.
 |
Lạm phát cơ bản tháng 5 tăng 0,34% so với tháng trước và tăng 4,67% so với cùng kỳ năm trước.
Bình quân 5 tháng đầu năm, lạm phát cơ bản tăng 4,04%, thấp hơn mức tăng 4,31% của CPI bình quân chung.
Theo cơ quan thống kê, nguyên nhân chủ yếu là do giá xăng dầu, gas và thực phẩm - những mặt hàng có biến động mạnh trong thời gian qua - được loại trừ khỏi rổ tính lạm phát cơ bản. Điều này cho thấy áp lực lạm phát cơ bản vẫn đang được kiểm soát ở mức tương đối ổn định.
Sau giai đoạn tăng nóng kéo dài, thị trường vàng trong nước và thế giới đã ghi nhận nhịp điều chỉnh trong tháng 5.
Tính đến ngày 27/5, giá vàng thế giới bình quân đạt 4.619,18 USD/ounce, giảm 2,4% so với tháng trước. Hoạt động chốt lời của nhà đầu tư cùng tâm lý thị trường ổn định hơn đã làm giảm nhu cầu nắm giữ tài sản trú ẩn an toàn.
Diễn biến này kéo giá vàng trong nước đi xuống. Chỉ số giá vàng tháng 5 giảm 4,11% so với tháng trước và giảm mạnh nhất trong các nhóm tài sản theo dõi.
Dù vậy, xét trên mặt bằng dài hơn, giá vàng vẫn duy trì mức tăng rất cao. So với cùng kỳ năm trước, chỉ số giá vàng tăng 33,87%; so với cuối năm 2025 tăng 6,27%. Bình quân 5 tháng đầu năm 2026, chỉ số giá vàng tăng tới 65,97%.
Trên thị trường quốc tế, chỉ số USD Index bình quân tháng 5 đạt 98,62 điểm, gần như không thay đổi so với tháng trước khi giới đầu tư kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) sẽ có những điều chỉnh chính sách lãi suất trong thời gian tới.
Trong nước, giá USD trên thị trường tự do bình quân ở mức khoảng 26.375 đồng/USD.
Chỉ số giá USD tháng 5 tăng nhẹ 0,02% so với tháng trước và tăng 0,78% so với cùng kỳ năm trước. So với thời điểm cuối năm 2025, chỉ số này giảm 0,28%.
Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, chỉ số giá USD tăng 1,99%, cho thấy tỷ giá vẫn duy trì diễn biến tương đối ổn định so với nhiều loại tài sản và hàng hóa khác trên thị trường.
